Giữ gìn nghề làm giấy dó Đống Cao

LNV - Nghề làm giấy dó ở làng Đống Cao (Bắc Ninh) có tuổi đời khoảng 800 năm. Hiện ở Đống Cao chỉ còn vài gia đình theo nghề này với mong muốn giữ gìn nghề truyền thống của ông cha để lại.
Giữ gìn nghề làm giấy dó Đống Cao

Ở Việt Nam, nghề làm giấy Dó có từ thế kỷ III, phát triển mạnh vào thế kỷ VIII và XIV. Giấy Dó là một loại giấy được sản xuất thủ công từ vỏ những cây Dó (như Dó giấy, Dó liệt...), và được dùng cho vẽ tranh trong mỹ thuật dân gian Việt Nam, đặc biệt là để làm giấy điệp cho tranh Đông Hồ, hay lưu giữ các tài liệu, nhờ vào nhiều ưu điểm, nổi bật nhất là độ bền theo thời gian. Trong thời kỳ phong kiến, giấy Dó cũng là nguyên liệu làm giấy sắc (để viết sắc của vua ban), giấy lệnh (để viết các lệnh chỉ của vua), giấy bản (phục vụ dân dụng), giấy quỳ là loại giấy đẹp nhất… Theo thời gian và sự phát triển của các loại giấy công nghiệp, giấy Dó không còn được nhiều người ưa chuộng nữa nên nghề làm giấy Dó cũng theo đó lụi tàn.

Đầu những năm 1990, nghề làm giấy dó và giấy làm ngòi pháo ở đây vẫn còn phát triển rầm rộ. Kể từ khi Nhà nước cấm pháo, thêm vào đó, sản xuất giấy công nghiệp có lãi nhiều hơn nên người làng Đống Cao dần “thờ ơ” với nghề làm giấy dó truyền thống.

Giữ gìn nghề làm giấy dó Đống Cao

Vỏ cây dó qua kỹ thuật của người Việt có thể dùng làm ra giấy có độ bền lên đến 500-600 năm.

Nằm trên mảnh đất Kinh Bắc nổi tiếng với kho văn hóa dân gian và những làng nghề cổ truyền lâu đời, đất Phong Khê (TP. Bắc Ninh) có thôn Dương Ổ (còn có tên Đống Cao) và Đào Xá (còn có tên Điều Thôn) được biết đến với làm nghề giấy Dó từ hàng trăm năm và vẫn còn phát triển, lưu truyền đến ngày hôm nay. Điều khó khăn khi sản xuất giấy Dó không chỉ là đầu ra của sản phẩm mà nguyên liệu sản xuất giấy cũng khan hiếm hơn. Nguyên liệu chính để làm giấy là vỏ cây Dó, chỉ có ở vùng trung du và miền núi phía Bắc. Từ tháng 8 đến tháng 10 âm lịch mới bóc được vỏ cây Dó do vỏ tự tróc ra, ngoài 3 tháng này vỏ bóc bị sát nên không thu hoạch được.

Một số sản phẩm làm từ giấy dó
Một số sản phẩm làm từ giấy dó

Để có được một tờ giấy Dó mỏng, bền, dai, người thợ nghề Đống Cao đòi hỏi phải tốn nhiều công sức và rất tỉ mỉ. Tính sơ sơ từ cây Dó ra được tờ giấy phải trải qua 10 công đoạn. Loại Dó tốt nhất để làm giấy được thu hoạch từ các cánh rừng già các tỉnh miền núi phía Bắc... Công đoạn phân loại Dó cũng đòi hỏi sự tỉ mẩn của người làm nghề khi phải dùng dao mỏng tách từng sợi Dó. Dó trắng dùng để làm giấy viết gia phả, Dó nâu vàng dùng để làm tranh. Khi mang về, vỏ cây Dó được lột lớp vỏ đen, lấy lượt vỏ trắng xé nhỏ, ngâm nước vôi từ 1-2 ngày. Sau đó vớt ra, bó thành từng mớ, ngâm vào nước vôi tôi. Chuyển sang thùng nấu, cứ một thùng là 50 kg Dó hết 20 kg than, than tàn Dó cũng chín đúng độ. Một ngày sau, dỡ ra lại ngâm nước cho hết vôi, nhặt bỏ từng mấu nhỏ còn sót lại. Dó đem đi rửa tiếp, cho vào bể ngâm 15-20 ngày, rồi vớt ra, cho vào cối giã nhuyễn từ 3-5 tiếng, đem đãi lấy nước trong. Bột Dó sẽ được nắm chặt, rửa sạch thêm một lần nữa. Công đoạn tiếp theo nhưng cũng là khó và quan trọng nhất chính là seo giấy bằng liềm seo. Liềm seo là một tấm mành được đặt trong khuôn gỗ. Khi seo người thợ chao qua chao lại cho bột dính đều trên liềm seo. Sau đó lật ngược liềm seo là được một tờ giấy. Giấy ướt với số lượng nhất định được đặt lên một tấm gỗ dùng vật nặng đề lên để ép kiệt nước rồi đem phơi.

Giấy Dó hiện nay chủ yếu được dùng làm nguyên liệu cho tranh dân gian, câu đối, vàng mã, các loại đồ chơi dân gian, giấy gấp Origami…

Giữ gìn nghề dệt thổ cẩm của người Dao đỏ ở Hoàng Su Phì Cao Bằng: Đồng Giao giữ gìn nghề đan cót truyền thống Làng Chàng Sơn giữ gìn nghề làm đũa truyền thống Giữ gìn nghề truyền thống của người Việt trong thời đại công nghiệp 4.0 Quảng Tiến (Quảng Bình): Giữ gìn nghề truyền thống của quê hương
Phạm Nguyên

Tin liên quan

Giữ hồn nghề truyền thống để tạo lực tăng trưởng mới

Giữ hồn nghề truyền thống để tạo lực tăng trưởng mới

LNV - Sau khi sáp nhập địa giới hành chính, Phú Thọ hiện có hơn 110 làng nghề được công nhận, mang lại doanh thu hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm và tạo việc làm cho hàng chục nghìn lao động. Đây không chỉ là nền tảng quan trọng cho phát triển kinh tế nông thôn mà còn là động lực để địa phương bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống trong bối cảnh mới.
Thành lập Hội đồng xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề TP.HCM

Thành lập Hội đồng xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề TP.HCM

LNV - UBND TP.HCM vừa ban hành quyết định thành lập Hội đồng xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề và làng nghề truyền thống nhằm tăng cường công tác bảo tồn, phát triển ngành nghề nông thôn. Việc kiện toàn Hội đồng được kỳ vọng tạo cơ sở pháp lý và chuyên môn chặt chẽ trong quá trình thẩm định, công nhận các làng nghề trên địa bàn thành phố.
Giữ lửa nghề truyền thống ở Hồng Dân

Giữ lửa nghề truyền thống ở Hồng Dân

LNV - Trên mảnh đất xã Hồng Dân, những làng nghề truyền thống như mộc, rèn, đan đát, dệt chiếu, làm bánh tráng… vẫn lặng lẽ duy trì qua bao thế hệ. Dù phải đối mặt với cơn lốc cạnh tranh từ sản phẩm công nghiệp hiện đại, những làng nghề này vẫn chưa lụi tàn. Có được điều đó là nhờ sự bền lòng, tình yêu nghề và tâm huyết gìn giữ văn hoá truyền thống của người dân nơi đây.

Tin mới hơn

Nghề làm nồi đất cổ xưa của Trù Sơn

Nghề làm nồi đất cổ xưa của Trù Sơn

LNV - Làng Trù Sơn, xã Bạch Hà, tỉnh Nghệ An bao năm nay vẫn luôn ấm cúng bởi ánh lửa rực hồng của các lò nung làm nồi đất. Nơi đây là vùng duy nhất làm ra các loại nồi bằng đất ở xứ Nghệ và cũng là nơi hiếm hoi trong cả nước đến nay còn duy trì nghề làm nồi đất.
Quảng Trị: Đặt hàng trước hướng đi giúp nông dân yên tâm sản xuất

Quảng Trị: Đặt hàng trước hướng đi giúp nông dân yên tâm sản xuất

LNV - Tại xã Bắc Trạch (tỉnh Quảng Trị), nhiều nông dân đang dần thay đổi phương thức sản xuất, chuyển từ nhỏ lẻ, phụ thuộc thương lái sang tham gia các chuỗi liên kết. Thông qua mô hình hợp tác xã gắn kết với doanh nghiệp, đầu ra nông sản được đảm bảo ổn định hơn, đồng thời giá trị sản phẩm cũng được nâng lên, góp phần thúc đẩy xây dựng nông thôn mới theo hướng bền vững.
Nghề khảm trai Chuôn Ngọ: Bảo tồn di sản trong thời đại số

Nghề khảm trai Chuôn Ngọ: Bảo tồn di sản trong thời đại số

LNV - Làng nghề khảm trai Chuôn Ngọ đối mặt thử thách từ công nghiệp hóa, nhưng đang đổi mới để giữ gìn giá trị truyền thống và vươn xa thị trường quốc tế
Làng nghề ủ ấm Sơn Vi hồi sinh nhờ chương trình OCOP

Làng nghề ủ ấm Sơn Vi hồi sinh nhờ chương trình OCOP

OVN - Sản phẩm ủ ấm Sơn Vi đạt chứng nhận 3 sao, mở rộng thị trường quốc tế, tạo việc làm và giữ gìn nét văn hóa truyền thống của địa phương.
Làng gốm Thanh Hà Giữ nhịp thời gian bên dòng Thu Bồn

Làng gốm Thanh Hà Giữ nhịp thời gian bên dòng Thu Bồn

Nằm thanh bình bên dòng sông Thu Bồn thơ mộng, làng gốm Thanh Hà, phường Hội An Tây, thành phố Đà Nẵng không chỉ là một điểm đến du lịch hấp dẫn mà còn là một “bảo tàng sống” lưu giữ nét đẹp lao động và nghệ thuật gốm thủ công truyền thống suốt hơn 500 năm qua.
Không gian di tích ở Hà Nội hồi sinh nghề thủ công truyền thống

Không gian di tích ở Hà Nội hồi sinh nghề thủ công truyền thống

Các không gian sáng tạo trong di tích giúp nghề thủ công Hà Nội sống động, trải nghiệm thực hành, kết hợp công nghệ số và văn hóa địa phương.

Tin khác

"Trăm Nghề Trăm Nghệ” tái hiện sinh động bức tranh làng nghề Việt

"Trăm Nghề Trăm Nghệ” tái hiện sinh động bức tranh làng nghề Việt

Sự kiện “‘Trăm Nghề Trăm Nghệ” tại tại AEON Mall Long Biên (Hà Nội) mang làng nghề vào đời sống đô thị, kết hợp giá trị truyền thống và mỹ thuật ứng dụng để nâng cao nhận thức cộng đồng
“Chạm nghề phố cổ 2026” - Lan tỏa giá trị sơn ta trong dòng chảy di sản và sáng tạo

“Chạm nghề phố cổ 2026” - Lan tỏa giá trị sơn ta trong dòng chảy di sản và sáng tạo

Nhân dịp kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2026) và hướng tới 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026), Ban Quản lý hồ Hoàn Kiếm và phố cổ Hà Nội phối hợp cùng các nghệ nhân, nghệ sĩ, nhà nghiên cứu tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa đặc sắc với chủ đề “Chạm nghề phố cổ 2026”.
Bộ Chính trị đồng ý chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương

Bộ Chính trị đồng ý chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương

LNV- Bộ Chính trị đã chính thức đồng ý chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương trên cơ sở toàn bộ địa giới hành chính hiện nay của tỉnh Quảng Ninh, đánh dấu bước phát triển quan trọng trong chiến lược đô thị hóa và phát triển vùng của Việt Nam.
Kết nối giao thương sản phẩm làng nghề Hà Nội: Đòn bẩy từ chuyển đổi số

Kết nối giao thương sản phẩm làng nghề Hà Nội: Đòn bẩy từ chuyển đổi số

Chuyển đổi số cùng với việc hình thành hệ sinh thái thiết kế sáng tạo đang mở ra dư địa lớn để sản phẩm làng nghề Hà Nội đẩy mạnh kết nối giao thương.
Quảng Ninh có thêm 8 sản phẩm được công nhận đạt tiêu chuẩn OCOP 5 sao cấp quốc gia

Quảng Ninh có thêm 8 sản phẩm được công nhận đạt tiêu chuẩn OCOP 5 sao cấp quốc gia

Ngày 15/4, Hội đồng Đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP Trung ương đã tổ chức đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP cấp quốc gia cho các sản phẩm đăng ký đánh giá, phân hạng năm 2025 (đợt 2). Đợt này, tỉnh Quảng Ninh có thêm 8 sản phẩm được công nhận đạt tiêu chuẩn OCOP 5 sao cấp quốc gia.
Phát triển kinh tế tuần hoàn cần thúc đẩy cơ chế hợp tác công -  tư

Phát triển kinh tế tuần hoàn cần thúc đẩy cơ chế hợp tác công - tư

Ngày 14/4, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Thanh Nam đã chủ trì cuộc họp góp ý về đề xuất xây dựng Đề án ứng dụng, chuyển giao khoa học công nghệ thúc đẩy phát triển kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp gắn với bảo vệ môi trường và phát triển bền vững giai đoạn 2026 - 2030.
Giữ hương vị biển, nâng tầm giá trị làng nghề

Giữ hương vị biển, nâng tầm giá trị làng nghề

Từ khát vọng giữ nghề truyền thống của quê hương vùng biển Bảo Ninh, bà Đào Thị Tám, Giám đốc Hợp tác xã sản xuất, kinh doanh, dịch vụ chế biến thủy sản Long Tám ở phường Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị...
Tăng tốc du lịch hè, Lâm Đồng khẳng định vị thế điểm đến

Tăng tốc du lịch hè, Lâm Đồng khẳng định vị thế điểm đến

Bước vào cao điểm du lịch hè, thị trường du lịch Lâm Đồng trở nên sôi động hơn bao giờ hết với hàng loạt chương trình kích cầu, gói ưu đãi hấp dẫn cùng nhiều sản phẩm, dịch vụ mới được tung ra. Từ các khu, điểm du lịch nổi tiếng đến hệ thống lưu trú, lữ hành đều chủ động làm mới trải nghiệm, nâng cao chất lượng phục vụ nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của du khách.
Làng nghề vàng bạc Châu Khê trong vận hội phát triển mới

Làng nghề vàng bạc Châu Khê trong vận hội phát triển mới

LNV - Trải qua hơn 5 thế kỷ hình thành và phát triển, làng nghề vàng bạc Châu Khê (xã Đường An, TP. Hải Phòng) vẫn là “cái nôi” của nghề kim hoàn Việt Nam. Từ những thỏi bạc nén phục vụ triều đình đến các sản phẩm trang sức tinh xảo, Châu Khê đã và đang trở thành một làng nghề bền bỉ, giàu bản sắc, không ngừng thích ứng trong dòng chảy của thời đại.
Độc đáo Lễ cúng rừng của người Jrai ở xã Gào

Độc đáo Lễ cúng rừng của người Jrai ở xã Gào

LNV - Hàng trăm người dân tham dự Lễ cúng rừng tại xã Gào. Đây là một nghi lễ truyền thống tiêu biểu của đồng bào Jrai, thể hiện tín ngưỡng lâu đời gắn với ý thức bảo vệ và tôn vinh rừng.
Khu 10 Liên Hoa (Tam Nông): Điểm sáng trong xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh

Khu 10 Liên Hoa (Tam Nông): Điểm sáng trong xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh

Những ngày tháng Tư lịch sử, về Khu 10 Liên Hoa, xã Tam Nông (Phú Thọ), dễ dàng cảm nhận không khí rộn ràng lan tỏa khắp từng ngõ xóm.
Ngược dòng sông Đà: 7 ngày, 10 phiên chợ và những phận người bám sóng

Ngược dòng sông Đà: 7 ngày, 10 phiên chợ và những phận người bám sóng

Sông Đà mênh mang, đẹp đến mê hoặc với núi non soi bóng, nhưng cũng dữ dằn đến khôn lường. Chỉ một cơn bão bất chợt, mặt nước hiền hòa lập tức hóa thành sóng dữ, cuốn phăng tài sản, ước mơ và cả cuộc mưu sinh của những con người bám sông
Làng nghề trước yêu cầu nâng tầm: Hướng đi nào tất yếu?

Làng nghề trước yêu cầu nâng tầm: Hướng đi nào tất yếu?

Với 1.350 làng nghề và làng có nghề, Hà Nội sở hữu một kho tàng giá trị quý giá cả về văn hóa lẫn kinh tế. Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển bền vững trong bối cảnh mới, mô hình sản xuất còn nhỏ lẻ, thiếu liên kết đã bộc lộ nhiều hạn chế, đòi hỏi những hướng đi đồng bộ và hiệu quả hơn để nâng tầm các làng nghề.
Gò Găng nâng tầm nón lá, tạo đòn bẩy kinh tế nông thôn Gia Lai

Gò Găng nâng tầm nón lá, tạo đòn bẩy kinh tế nông thôn Gia Lai

Làng nghề nón lá Gò Găng ở phường An Nhơn Bắc, tỉnh Gia Lai, có 578 hộ dân đang tham gia làm nghề nón lá.
Phú Xuyên: Chuyển đổi số nâng tầm giá trị bản sắc địa phương

Phú Xuyên: Chuyển đổi số nâng tầm giá trị bản sắc địa phương

Song hành với nỗ lực bền bỉ để khẳng định thương hiệu cho các sản phẩm đặc trưng, xã Phú Xuyên đang quyết liệt thực hiện các giải pháp chuyển đổi số và thanh toán không dùng tiền mặt. Đây là nhiệm vụ thường xuyên, xuyên suốt nhằm minh bạch hóa thị trường...
Xem thêm
Mới nhất Đọc nhiều
Máy guồng Thiên Long HP sự lựa chọn của nuôi trồng thủy sản thông minh

Máy guồng Thiên Long HP sự lựa chọn của nuôi trồng thủy sản thông minh

Với công nghệ tối ưu, Công ty cổ phần điện cơ Thiên Long HP (xã Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh) cung cấp máy guồng nước tạo oxy cho tôm cá, với công suất đa dạng
Hà Nội: Trang nghiêm nghi lễ rước kiệu truyền thống tại Cụm di tích Vũ Thạch

Hà Nội: Trang nghiêm nghi lễ rước kiệu truyền thống tại Cụm di tích Vũ Thạch

LNV - Sáng 19/4, tại Cụm di tích đình – đền – chùa Vũ Thạch (phường Cửa Nam, Hà Nội), lễ rước kiệu Mẫu đã diễn ra trong không khí trang nghiêm, thành kính, thu hút đông đảo người dân và du khách tham dự. Đây là một trong những nghi lễ truyền thống trong n
Lộ trình khuyến công (2026-2030) với nguồn lực hơn 54 tỷ đồng

Lộ trình khuyến công (2026-2030) với nguồn lực hơn 54 tỷ đồng

Nhằm thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn, Sở Công Thương tỉnh Quảng Trị vừa triển khai Chương trình khuyến công giai đoạn 2026-2030 với tổng kinh phí dự kiến hơn 54 tỷ đồng.
Học sinh Gia Lai đạt giải nhì cuộc thi “Học sinh, sinh viên với ý tưởng khởi nghiệp” lần thứ VIII

Học sinh Gia Lai đạt giải nhì cuộc thi “Học sinh, sinh viên với ý tưởng khởi nghiệp” lần thứ VIII

LNV - Dự án “BESOP - Gia Lai Beyond Starch Optimization/ Sức trẻ Gia Lai - Kiến tạo giá trị nông sản Việt” của nhóm học sinh Trường THPT Pleiku (Gia Lai) xuất sắc đạt giải nhì cuộc thi “Học sinh, sinh viên với ý tưởng khởi nghiệp” lần thứ VIII.
Chương trình khuyến công Bắc Ninh (2026-2030)  thúc đẩy phát triển bền vững

Chương trình khuyến công Bắc Ninh (2026-2030) thúc đẩy phát triển bền vững

Tỉnh Bắc Ninh hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, làng nghề, nâng cao năng suất, chuyển đổi công nghệ và xây dựng thương hiệu sản phẩm CNNT hiệu quả.
Giao diện di động