Hà Nội: 12°C Hà Nội
Đà Nẵng: 18°C Đà Nẵng
TP Hồ Chí Minh: 24°C TP Hồ Chí Minh
Thừa Thiên Huế: 16°C Thừa Thiên Huế

Giữ gìn nghề làm giấy dó Đống Cao

LNV - Nghề làm giấy dó ở làng Đống Cao (Bắc Ninh) có tuổi đời khoảng 800 năm. Hiện ở Đống Cao chỉ còn vài gia đình theo nghề này với mong muốn giữ gìn nghề truyền thống của ông cha để lại.
Giữ gìn nghề làm giấy dó Đống Cao

Ở Việt Nam, nghề làm giấy Dó có từ thế kỷ III, phát triển mạnh vào thế kỷ VIII và XIV. Giấy Dó là một loại giấy được sản xuất thủ công từ vỏ những cây Dó (như Dó giấy, Dó liệt...), và được dùng cho vẽ tranh trong mỹ thuật dân gian Việt Nam, đặc biệt là để làm giấy điệp cho tranh Đông Hồ, hay lưu giữ các tài liệu, nhờ vào nhiều ưu điểm, nổi bật nhất là độ bền theo thời gian. Trong thời kỳ phong kiến, giấy Dó cũng là nguyên liệu làm giấy sắc (để viết sắc của vua ban), giấy lệnh (để viết các lệnh chỉ của vua), giấy bản (phục vụ dân dụng), giấy quỳ là loại giấy đẹp nhất… Theo thời gian và sự phát triển của các loại giấy công nghiệp, giấy Dó không còn được nhiều người ưa chuộng nữa nên nghề làm giấy Dó cũng theo đó lụi tàn.

Đầu những năm 1990, nghề làm giấy dó và giấy làm ngòi pháo ở đây vẫn còn phát triển rầm rộ. Kể từ khi Nhà nước cấm pháo, thêm vào đó, sản xuất giấy công nghiệp có lãi nhiều hơn nên người làng Đống Cao dần “thờ ơ” với nghề làm giấy dó truyền thống.

Giữ gìn nghề làm giấy dó Đống Cao

Vỏ cây dó qua kỹ thuật của người Việt có thể dùng làm ra giấy có độ bền lên đến 500-600 năm.

Nằm trên mảnh đất Kinh Bắc nổi tiếng với kho văn hóa dân gian và những làng nghề cổ truyền lâu đời, đất Phong Khê (TP. Bắc Ninh) có thôn Dương Ổ (còn có tên Đống Cao) và Đào Xá (còn có tên Điều Thôn) được biết đến với làm nghề giấy Dó từ hàng trăm năm và vẫn còn phát triển, lưu truyền đến ngày hôm nay. Điều khó khăn khi sản xuất giấy Dó không chỉ là đầu ra của sản phẩm mà nguyên liệu sản xuất giấy cũng khan hiếm hơn. Nguyên liệu chính để làm giấy là vỏ cây Dó, chỉ có ở vùng trung du và miền núi phía Bắc. Từ tháng 8 đến tháng 10 âm lịch mới bóc được vỏ cây Dó do vỏ tự tróc ra, ngoài 3 tháng này vỏ bóc bị sát nên không thu hoạch được.

Một số sản phẩm làm từ giấy dó
Một số sản phẩm làm từ giấy dó

Để có được một tờ giấy Dó mỏng, bền, dai, người thợ nghề Đống Cao đòi hỏi phải tốn nhiều công sức và rất tỉ mỉ. Tính sơ sơ từ cây Dó ra được tờ giấy phải trải qua 10 công đoạn. Loại Dó tốt nhất để làm giấy được thu hoạch từ các cánh rừng già các tỉnh miền núi phía Bắc... Công đoạn phân loại Dó cũng đòi hỏi sự tỉ mẩn của người làm nghề khi phải dùng dao mỏng tách từng sợi Dó. Dó trắng dùng để làm giấy viết gia phả, Dó nâu vàng dùng để làm tranh. Khi mang về, vỏ cây Dó được lột lớp vỏ đen, lấy lượt vỏ trắng xé nhỏ, ngâm nước vôi từ 1-2 ngày. Sau đó vớt ra, bó thành từng mớ, ngâm vào nước vôi tôi. Chuyển sang thùng nấu, cứ một thùng là 50 kg Dó hết 20 kg than, than tàn Dó cũng chín đúng độ. Một ngày sau, dỡ ra lại ngâm nước cho hết vôi, nhặt bỏ từng mấu nhỏ còn sót lại. Dó đem đi rửa tiếp, cho vào bể ngâm 15-20 ngày, rồi vớt ra, cho vào cối giã nhuyễn từ 3-5 tiếng, đem đãi lấy nước trong. Bột Dó sẽ được nắm chặt, rửa sạch thêm một lần nữa. Công đoạn tiếp theo nhưng cũng là khó và quan trọng nhất chính là seo giấy bằng liềm seo. Liềm seo là một tấm mành được đặt trong khuôn gỗ. Khi seo người thợ chao qua chao lại cho bột dính đều trên liềm seo. Sau đó lật ngược liềm seo là được một tờ giấy. Giấy ướt với số lượng nhất định được đặt lên một tấm gỗ dùng vật nặng đề lên để ép kiệt nước rồi đem phơi.

Giấy Dó hiện nay chủ yếu được dùng làm nguyên liệu cho tranh dân gian, câu đối, vàng mã, các loại đồ chơi dân gian, giấy gấp Origami…

Giữ gìn nghề dệt thổ cẩm của người Dao đỏ ở Hoàng Su Phì Cao Bằng: Đồng Giao giữ gìn nghề đan cót truyền thống Làng Chàng Sơn giữ gìn nghề làm đũa truyền thống Giữ gìn nghề truyền thống của người Việt trong thời đại công nghiệp 4.0 Quảng Tiến (Quảng Bình): Giữ gìn nghề truyền thống của quê hương
Phạm Nguyên

Tin liên quan

Giữ lửa nghề truyền thống ở Hồng Dân

Giữ lửa nghề truyền thống ở Hồng Dân

LNV - Trên mảnh đất xã Hồng Dân, những làng nghề truyền thống như mộc, rèn, đan đát, dệt chiếu, làm bánh tráng… vẫn lặng lẽ duy trì qua bao thế hệ. Dù phải đối mặt với cơn lốc cạnh tranh từ sản phẩm công nghiệp hiện đại, những làng nghề này vẫn chưa lụi tàn. Có được điều đó là nhờ sự bền lòng, tình yêu nghề và tâm huyết gìn giữ văn hoá truyền thống của người dân nơi đây.
Gìn giữ nghề mây tre đan truyền thống

Gìn giữ nghề mây tre đan truyền thống

LNV - Từ bao đời nay, hình ảnh cây tre đã gắn liền với làng quê Việt Nam, đặc biệt ở các vùng quê phía Đông của Đắk Lắk. Những lũy tre xanh không chỉ là biểu tượng văn hóa mà còn là nguồn nguyên liệu quý cho các làng nghề thủ công truyền thống, trong đó có làng nghề mây tre đan.
Nghề truyền thống nơi cực nam Tổ quốc

Nghề truyền thống nơi cực nam Tổ quốc

LNV - Nhiều người ngạc nhiên khi nói về những nghề và làng nghề truyền thống ở vùng đất mới phía địa đầu cực Nam Tổ quốc. Nhưng không hề nói quá một chút nào khi khẳng định, những nghề truyền thống đã góp nên hương sắc độc đáo, riêng có của Cà Mau.

Tin mới hơn

Nghệ nhân giữ hồn nghề đan lát K’ho ở Đam Rông

Nghệ nhân giữ hồn nghề đan lát K’ho ở Đam Rông

LNV - Giữa nhịp sống hiện đại, tại bon làng Liêng Trang (xã Đam Rông 4, tỉnh Lâm Đồng), nghệ nhân Ntơr Ha Bang vẫn lặng lẽ gắn bó với nghề đan lát truyền thống của người K’ho. Từ những vật dụng sinh hoạt giản dị đến các sản phẩm mang giá trị nghệ thuật, mỗi đường đan của ông không chỉ tạo nên hình hài sản phẩm mà còn lưu giữ ký ức văn hóa, góp phần gìn giữ một nghề truyền thống đang dần mai một.
Đổi mới nghề gốm Bát Tràng

Đổi mới nghề gốm Bát Tràng

LNV - Kế thừa nghề gốm truyền thống của gia đình, anh Vũ Khánh Tùng (CEO Bát Tràng Museum) lựa chọn một lối đi khác biệt: ứng dụng trí tuệ nhân tạo để hiểu sâu hơn giá trị hoa văn, biểu tượng gốm cổ, từ đó sáng tạo, bảo tồn và làm mới nghề gốm trong đời sống đương đại, mà vẫn giữ trọn tinh thần di sản.
Nghệ nhân thổi hồn âm nhạc Giẻ Triêng giữa đại ngàn

Nghệ nhân thổi hồn âm nhạc Giẻ Triêng giữa đại ngàn

LNV - Ở tuổi 80, Nghệ nhân Ưu tú, già làng A Vẽ (thôn Đăk Răng, xã Dục Nông, tỉnh Quảng Ngãi) vẫn miệt mài chế tác và biểu diễn các nhạc cụ dân tộc Giẻ Triêng, mang âm thanh núi rừng hòa vào đời sống đương đại, góp phần gìn giữ và lan tỏa giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào vùng cao.
Người giữ lửa nghề mỹ nghệ sừng Thụy Ứng

Người giữ lửa nghề mỹ nghệ sừng Thụy Ứng

LNV - Hơn nửa thế kỷ gắn bó với nghề chạm khắc sừng truyền thống, nghệ nhân, cựu chiến binh Nguyễn Văn Sử (làng Thụy Ứng, xã Thường Tín, TP Hà Nội) vẫn bền bỉ gìn giữ và thổi hồn cho từng sản phẩm thủ công, góp phần bảo tồn tinh hoa làng nghề giữa nhịp sống hiện đại.
Làng quất Hội An Tây vào mùa thu hoạch Tết

Làng quất Hội An Tây vào mùa thu hoạch Tết

LNV - Những ngày cuối năm âm lịch, trên các cánh đồng quất ở phường Hội An Tây (Đà Nẵng), nông dân tất bật cắt tỉa, chăm sóc, hoàn thiện những công đoạn cuối cùng để kịp cung ứng quất cảnh cho thị trường Tết Nguyên đán 2026. Với diện tích trồng lớn, sản lượng dồi dào và đầu ra ổn định, vụ quất năm nay mang lại niềm vui và kỳ vọng về một mùa Tết đủ đầy cho người trồng quất địa phương.
Giữ lửa nghề truyền thống trong mùa sản xuất Tết

Giữ lửa nghề truyền thống trong mùa sản xuất Tết

LNV - Những ngày cận Tết Nguyên đán, tại nhiều địa phương trong tỉnh Tây Ninh, không khí sản xuất các đặc sản truyền thống như khô bò, bánh mứt và muối tôm trở nên sôi động hơn bao giờ hết. Dù đối mặt với biến động chi phí và sức mua chưa thật sự bứt phá, các cơ sở vẫn nỗ lực duy trì nhịp sản xuất, giữ vững chất lượng và hương vị truyền thống, đáp ứng nhu cầu thị trường Tết.

Tin khác

Chủ tịch nước Lương Cường chúc mừng năm mới 2026

Chủ tịch nước Lương Cường chúc mừng năm mới 2026

LNV - Thiếp chúc mừng năm mới của Chủ tịch nước là thông điệp mở đầu cho năm 2026 với tinh thần đoàn kết, khát vọng vươn lên và niềm tin vào tương lai tươi sáng của đất nước.
Phát huy vai trò nghệ nhân trong phát triển văn hóa

Phát huy vai trò nghệ nhân trong phát triển văn hóa

LNV - Đội ngũ nghệ nhân và người có uy tín được xem là “báu vật nhân văn sống” của Lạng Sơn, giữ vai trò quyết định trong bảo tồn, thực hành và phát huy kho tàng văn hóa truyền thống. Họ đồng thời là cầu nối giữa chính quyền với đồng bào dân tộc thiểu số, góp phần xây dựng đời sống văn hóa, đảm bảo an ninh và thúc đẩy phát triển địa phương.
Sức sống bền bỉ từ các làng nghề xứ Thanh

Sức sống bền bỉ từ các làng nghề xứ Thanh

LNV - Những làng nghề truyền thống như đúc đồng Trà Đông, rèn Tất Tác hay mộc Đạt Tài đang trở thành những “kho tàng sống” của văn hóa xứ Thanh. Dù nghề thủ công phải thích ứng với yêu cầu thị trường và công nghệ mới, người dân nơi đây vẫn bền bỉ giữ nghề, giữ lửa, truyền lại tinh hoa cho thế hệ trẻ, tạo nên sức sống bền vững cho di sản trong nhịp sống hiện đại.
Nhộn nhịp không khi sản xuất ở làng nghề Bình Hòa

Nhộn nhịp không khi sản xuất ở làng nghề Bình Hòa

LNV - Những ngày cuối năm, không khí làm việc tại làng nghề may mùng, mền xã Bình Hòa (An Giang) trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Các cơ sở tăng ca sản xuất, còn lao động “vệ tinh” tranh thủ từng giờ rảnh để kịp giao hàng, đáp ứng nhu cầu mua sắm Tết đang tăng mạnh trên thị trường.
Ngắm sắc màu thổ cẩm ở làng Chăm Châu Phong

Ngắm sắc màu thổ cẩm ở làng Chăm Châu Phong

LNV - Nghề dệt thổ cẩm của người Chăm ở xã Châu Phong (An Giang) đã tồn tại hơn hai thế kỷ, trở thành biểu tượng văn hóa gắn liền với đời sống cộng đồng Hồi giáo Chăm. Được công nhận là Di sản Văn hóa phi vật thể Quốc gia vào năm 2023, thổ cẩm Châu Phong ngày càng khẳng định giá trị khi hòa mình vào dòng chảy du lịch, thu hút đông đảo du khách đến khám phá và trải nghiệm.
Đằng sau ánh lửa giữ nghề: Nỗi lo sức khỏe của những người thợ thủ công

Đằng sau ánh lửa giữ nghề: Nỗi lo sức khỏe của những người thợ thủ công

LNV - Làng nghề được xem là nơi lưu giữ tinh hoa văn hóa dân tộc và tạo sinh kế cho hàng triệu người dân. Tuy nhiên, đằng sau những sản phẩm thủ công tinh xảo là nỗi lo về sức khỏe của người lao động, những con người ngày ngày tiếp xúc với khói bụi, hóa chất, tiếng ồn và nhiệt độ cao trong điều kiện làm việc thiếu an toàn.
Nghệ nhân “hoá thân” chất liệu đời thường thành tác phẩm nghệ thuật

Nghệ nhân “hoá thân” chất liệu đời thường thành tác phẩm nghệ thuật

LNV - Qua bàn tay tài hoa và tâm hồn của người nghệ sĩ, nhiều chất liệu giản dị nhất trở thành tác phẩm nghệ thuật, mang hơi thở của đời sống, phản chiếu tâm hồn con người Việt Nam.
Làng nghề Đại Bái nỗ lực vượt khó, đổi mới sản xuất để đáp ứng đơn hàng Tết

Làng nghề Đại Bái nỗ lực vượt khó, đổi mới sản xuất để đáp ứng đơn hàng Tết

LNV - Trước yêu cầu dừng hoạt động các lò đúc nhằm bảo đảm môi trường, các cơ sở sản xuất ở làng nghề đúc đồng Đại Bái (Bắc Ninh) đã nhanh chóng thích ứng, thay đổi phương thức sản xuất và liên kết với cơ sở được cấp phép để duy trì nguồn nguyên liệu. Nhờ chủ động cải tiến mẫu mã, nâng cao chất lượng, các doanh nghiệp và hộ làm nghề vẫn đáp ứng kịp thời đơn hàng Tết, giữ vững thị trường truyền thống.
Nhộn nhịp sản xuất ở các làng nghề truyền thống dịp cuối năm

Nhộn nhịp sản xuất ở các làng nghề truyền thống dịp cuối năm

LNV - Không khí sản xuất tại các làng nghề truyền thống ở Lạng Sơn đang trở nên nhộn nhịp hơn trong những ngày cận Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026. Sắc màu lao động hiện diện khắp các nếp nhà, tạo nên bức tranh kinh tế sôi động và nhiều kỳ vọng.
Hiệp hội Làng nghề Việt Nam kỷ niệm 20 năm thành lập và phong tặng các danh hiệu làng nghề, nghệ nhân

Hiệp hội Làng nghề Việt Nam kỷ niệm 20 năm thành lập và phong tặng các danh hiệu làng nghề, nghệ nhân

LNV - Ngày 26/12/2025, tại Hà Nội, Hiệp hội Làng nghề Việt Nam long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 20 năm thành lập (2005 - 2025) và phong tặng các danh hiệu làng nghề, nghệ nhân lần thứ XII. Sự kiện là dấu mốc quan trọng để nhìn lại chặng đường hai thập kỷ “kết nối - bảo tồn - phát triển tinh hoa nghề Việt”, đồng thời khẳng định vị thế của làng nghề Việt Nam trong chiến lược phát triển bền vững đất nước bước vào kỷ nguyên mới.
Tranh Kim Hoàng: Nối lại một dòng chảy đã đứt đoạn

Tranh Kim Hoàng: Nối lại một dòng chảy đã đứt đoạn

LNV - Tranh Kim Hoàng - dòng tranh dân gian từng phổ biến ở Bắc Bộ đầu thế kỷ XX đã bị đứt mạch hơn bảy thập kỳ bởi thiên tai, biến động xã hội và sự thay đổi trong đời sống thành thị. Trong bối cảnh di sản vật thể đứng trước nguy cơ mai một, nỗ lực phục dựng âm thầm của một số cá nhân đang mở ra hy vọng mới cho việc nối lại dòng chảy tưởng như đã biến mất của làng nghề Kim Hoàng (Hà Nội).
Làng nghề trước những thay đổi: Giữ bản sắc từ kỹ thuật đến cộng đồng

Làng nghề trước những thay đổi: Giữ bản sắc từ kỹ thuật đến cộng đồng

LNV - Dưới tác động của công nghệ, thị trường và dòng lao động dịch chuyển, cấu trúc sản xuất tại nhiều làng nghề truyền thống đang thay đổi nhanh chóng. Trong bối cảnh đó, ba trụ cột từng làm nên bản sắc làng nghề Việt Nam gồm truyền nghề, chuẩn tay nghề và đời sống cộng đồng cũng đứng trước những thách thức mới về cách duy trì và tiếp nối.
Khẳng định vai trò nghệ nhân, thợ giỏi trong bảo tồn và phát triển làng nghề Hà Nội

Khẳng định vai trò nghệ nhân, thợ giỏi trong bảo tồn và phát triển làng nghề Hà Nội

Ngày 26-12, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội tổ chức hội thảo nhằm làm rõ vai trò của đội ngũ nghệ nhân, thợ giỏi trong việc gìn giữ giá trị truyền thống, truyền nghề và thúc đẩy phát triển bền vững các làng nghề trên địa bàn Thủ đô, qua đó đề xuất các giải pháp phát huy nguồn lực con người trong bối cảnh mới.
LÀNG NGÓI ÂM DƯƠNG QUỲNH SƠN: GIỮ GÌN VÀ PHÁT HUY TIỀM NĂNG DU LỊCH

LÀNG NGÓI ÂM DƯƠNG QUỲNH SƠN: GIỮ GÌN VÀ PHÁT HUY TIỀM NĂNG DU LỊCH

LNV - Vượt qua hơn 270 hồ sơ đến từ 65 quốc gia, Làng du lịch cộng đồng Quỳnh Sơn (xã Bắc Sơn, tỉnh Lạng Sơn) được Tổ chức Du lịch Liên Hợp Quốc (UN Tourism) vinh danh là Làng du lịch tốt nhất thế giới năm 2025. Là “hồn nghề” lâu đời tại Quỳnh Sơn, làng nghề ngói âm dương trở thành điểm nhấn, vừa gìn giữ hồn nghề truyền thống, vừa phát triển du lịch làng nghề gắn với xúc tiến thương mại.
Nghệ nhân giữ tiếng ngũ âm Khmer

Nghệ nhân giữ tiếng ngũ âm Khmer

LNV - Suốt hơn hai thập kỷ, nghệ nhân Thạch Anh Xuân (Vĩnh Long) miệt mài truyền dạy nhạc ngũ âm Khmer cho thế hệ trẻ, góp phần gìn giữ và lan tỏa giá trị nghệ thuật truyền thống của đồng bào Khmer Tây Nam Bộ. Từ tình yêu gia truyền, ông trở thành “cầu nối” bền bỉ giữa di sản và hiện đại, bất chấp nhiều khó khăn trong công tác bảo tồn.
Xem thêm
Mới nhất Đọc nhiều
Đẩy mạnh xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường cho sản phẩm đặc trưng

Đẩy mạnh xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường cho sản phẩm đặc trưng

LNV - Thông qua việc tổ chức và tham gia nhiều hội chợ, triển lãm, kết nối giao thương trong năm 2025, các sản phẩm đặc sản, OCOP và thương hiệu tiêu biểu của Lâm Đồng đã có thêm cơ hội tiếp cận thị trường, ký kết hợp đồng tiêu thụ và mở rộng chuỗi cung ứ
Bánh kẹo Bảo Minh khẳng định thương hiệu quốc gia với những dấu ấn nổi bật năm 2025

Bánh kẹo Bảo Minh khẳng định thương hiệu quốc gia với những dấu ấn nổi bật năm 2025

LNV - Trải qua hơn ba thập kỷ phát triển, Công ty Cổ phần Bánh mứt kẹo Bảo Minh đã trở thành một trong những thương hiệu tiêu biểu của ngành ẩm thực truyền thống Việt Nam. Năm 2025 là một năm đánh dấu chặng đường phát triển, cho thấy nỗ lực đổi mới của đơ
Thức quà quê tinh túy từ đôi bàn tay người phụ nữ Bình Gia

Thức quà quê tinh túy từ đôi bàn tay người phụ nữ Bình Gia

LNV - Không chỉ là những món bánh dân dã quen thuộc, bánh ngải, bánh rợm, bánh đúc… qua đôi bàn tay khéo léo của người xã Bình Gia, Lạng Sơn đã trở thành tinh hoa ẩm thực, gói trọn hương vị thiên nhiên và bản sắc văn hóa núi rừng xứ Lạng.
Trồng thử nghiệm bí xanh thơm mang lại hiệu quả kinh tế tại Bát Xát

Trồng thử nghiệm bí xanh thơm mang lại hiệu quả kinh tế tại Bát Xát

LNV - Thành công bước đầu từ mô hình trồng thử nghiệm bí xanh thơm đang mở ra hướng đi mới cho sản xuất nông nghiệp tại xã Bát Xát (Lào Cai) góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng đất và phát triển kinh tế nông thôn bền vững.
Xây dựng nông thôn mới tạo sức bật cho nông thôn Cà Mau phát triển bền vững

Xây dựng nông thôn mới tạo sức bật cho nông thôn Cà Mau phát triển bền vững

LNV - Không chỉ hoàn thành các tiêu chí, Chương trình xây dựng nông thôn mới tại Cà Mau đã tạo ra những thay đổi căn bản về hạ tầng, sản xuất, sinh kế và chất lượng sống, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội nông thôn theo hướng bền vững.
Giao diện di động