Nghệ nhân Nguyễn Thị Lịch sinh năm 1950, bà lớn lên trong một gia đình có truyền thống 5 đời hát Xoan. Ông nội nghệ nhân là cụ Nguyễn Văn Trìu, bố là cụ Nguyễn Văn Thắng đều là trùm Xoan nổi tiếng tại Trùm phường Xoan An Thái, xã Phượng Lâu, thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ. Những giai điệu trầm bổng của Hát Xoan đã ăn sâu vào ký ức của bà từ thời thơ ấu. Và rồi bà dành tình yêu với nghệ thuật hát xoan từ lúc nào không hay. Bà chăm chỉ học tập, rèn luyện và không ngừng phấn đấu cống hiến cho nghệ thuật Hát Xoan truyền thống.

Nghệ nhân Nguyễn Thị Lịch là một ví dụ rõ ràng cho sự gắn kết, yêu mến và gìn giữ di sản văn hóa dân tộc Việt Nam, đồng thời là nguồn động viên to lớn cho các thế hệ trẻ hướng tới và yêu mến nghệ thuật truyền thống.

Hát Xoan là một trong những di sản văn hóa phi vật thể của loại hình hát cổ truyền thống của Việt Nam, được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện cho nhân loại vào năm 2011. Tuy nhiên, loại hình nghệ thuật này từng đối diện với nguy cơ mai một do thiếu nguồn nhân lực và sự quan tâm của giới trẻ. Là một nghệ nhân đồng thời cũng là một người con của quê hương Phú Thọ, bà Nguyễn Thị Lịch đã tâm huyết truyền bá nghệ thuật Hát Xoan cho thế hệ trẻ, góp phần duy trì và phát triển di sản văn hóa này. Bà đã dành nhiều thời gian dạy múa, Hát Xoan cho các thế hệ trẻ có cùng niềm đam mê nghệ thuật như mình. Bên cạnh đó, nghệ nhân Nguyễn Thị Lịch còn tham gia các hoạt động trình diễn Hát Xoan trong và ngoài tỉnh Phú Thọ, giới thiệu nghệ thuật dân tộc này đến với công chúng trong và ngoài nước. Nhờ sự nhiệt huyết và cống hiến của bà, nghệ thuật Hát Xoan đã được lan tỏa và ghi dấu ấn trong lòng khán giả và những người yêu nghệ thuật.

Năm 2006, UBND tỉnh quyết định tái lập phường Xoan An Thái, bà Lịch được tín nhiệm bầu làm Trùm phường Xoan đến nay. Năm 2015, với những cống hiến của mình trong việc bảo tồn và phát triển nghệ thuật Hát Xoan, bà Nguyễn Thị Lịch được phong tặng danh hiệu Nghệ nhân ưu tú trong lĩnh vực duy trì di sản văn hóa phi vật thể. Đến năm 2019, danh hiệu Nghệ nhân Nhân dân được phong tặng cho bà để ghi nhận những đóng góp cho việc gìn giữ, thực hành và truyền dạy hát Xoan, góp phần bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.