Hà Nội: 16°C Hà Nội
Đà Nẵng: 24°C Đà Nẵng
TP Hồ Chí Minh: 29°C TP Hồ Chí Minh
Thừa Thiên Huế: 21°C Thừa Thiên Huế

Một số nghề thủ công truyền thống của dân tộc Khơ Mú ở vùng núi Tây Bắc Việt Nam

LNV - Người Khơ Mú ở Việt Nam thường được các dân tộc khác gọi là: Xá Cẩu, Tày Hạy. Với tổng số dân vào khoảng trên dưới 56.542 người, họ cư trú ở các vùng rẻo cao, vùng giữa thuộc các vùng Tây Bắc và Thanh Nghệ của Việt Nam.
Sống ở vùng rẻo giữa và rẻo cao thuộc vùng núi, người Khơ Mú chuyên sống bằng trồng trọt. Trong đó có trồng trọt trên nương là chính. Do kết quả của công tác định canh, định cư những năm qua ở nhiều nơi, ngày nay họ còn khai thác đất dốc làm ruộng bậc thang để trồng lúa nước, tuy diện tích sản lượng không đáng kể.

Trong hoạt động kinh tế của người Khơ Mú thủ công nghiệp đóng vai trò hỗ trợ cho trồng trọt nương rẫy, chăn nuôi, san bắn và hái lượm. Chính vì thế từ xưa tới nay thủ công chủ yếu là hoạt động kinh tế phụ trong các gia đình, chưa thấy xuất hiện làng nghề, thợ thủ công hoạt động có tính chuyên nghiệp. Tuy nhiên, các hoat động thủ công cũng đóng vai trò quan trọng trong đời sống kinh tế của họ.

Một số nghề thủ công truyền thống của dân tộc Khơ Mú ở vùng núi Tây Bắc Việt Nam

Trong đó đáng chú ý nhất là nghề đan lát mây tre. Nghề đan lát của người Khơ Mú cung cấp công cụ, đồ dung cho các hoạt động kinh tế trong sinh hoạt hàng ngày, để bán đổi lấy lương thực, vải, quần áo, đồ rèn, trang sức. Đồ đan của người Khơ Mú rất bền và đẹp nổi tiếng, là nguồn lợi lớn của họ, được các đân tộc quanh vùng ưa dùng.

Nghề đan

Đan lát là nghề thủ công truyền thống lâu đời của người Khơ Mú. Trong tình trạng một nền kinh tế tự túc, tự cấp, trong gia đình thì việc đan lát tự tạo ra mọi đồ dùng là vô cùng quan trọng. Đối với người Khơ Mú, tất cả các phương thức vận chuyển, đồ dùng gia đình (đựng lương thực, thực phẩm, quần áo) quà tặng cho khách, đồ sính lễ trong đám cưới. Đều là sản phẩm đan lát và vì thế đan lát là một nhu cầu cần thiết trong đời sống cũng như hoạt động kinh tế, văn hóa của người Khơ Mú.

Nguyên liệu dùng để đan:

Người Khơ Mú cư trú trên các sườn núi có rừng bao phủ dọc biên giới Việt - Lào thuộc các tỉnh Lai Châu, Sơn La, Nghệ An và một số ở Văn Chấn, Nghĩa Lộ, địa hình mà đồng bào Khơ Mú cư trú rất giàu nguyên liệu cho nghề đan lát. Người Khơ Mú rất giỏi phân biệt lựa chọn các loại mây, tre cho nghề đan dùng để đan các loại sản phẩm khác nhau.

Tre: là loại tre nhỏ có tiết diện ngang thân với đường kính khoảng 3- 4cm loại tre này thân đặc, gióng dài, mềm và dai không hay gãy thường được dùng để đan lát các đồ dùng đòi hỏi có kỹ thuật cao tinh sảo …(Ép Mah, Tuốc Đen).

Một số nghề thủ công truyền thống của dân tộc Khơ Mú ở vùng núi Tây Bắc Việt Nam

Tuốc là loại tre to được dùng nhiều trong đan lát, loại tre này có độ dẻo, cứng vừa phải dùng để đan phần lớn các đồ dùng trong nhà (Phun, Gùi, EEng, Ép). Loại tre này dễ khai thác, dễ chế biến thành nan (Khar) với trữ lượng lớn.

R’hang là loại tre này to hơn cả, độ dầy thân tre mỏng lên hay được dùng để đan các tấm phơi, tấm tre mưa nắng hoặc đập dập làm sàn nhà.

Choi là loại tre thường có thân to bằng cổ tay người lớn, có thân rắn chắc, có độ dẻo kém nên được dùng để đan các đồ đựng lớn (Thôi, Khóe)

Mây (Ploang) là một trong những loại nguyên liệu quý dùng để đan những đồ dùng như mặt mâm (Phươn) là chính… So với các loại tre đồ mây ngày nay hiếm dần.

Ngoài loại mây tre trên đây họ còn dùng một số loại như (May Qua, Tà Nà, May Hay).

Với kinh nghiệm cổ truyền của người Khơ Mú thường khai thác nguyên liệu vào tháng 9 cho đến hết năm âm lịch, như vậy nguyên liệu ít bị mọt, tre mang về được pha thành nan từ lúc còn tươi dẻo để đỡ bị gãy.

Công cụ chế biến nan chủ yếu dùng là dao (Veo) đây là loại dao có bản, sắc và nặng, có chiều dài thân dao khoảng 60cm. Người Khơ Mú gọi là dao nan (Veo Khar). Đây là sản phẩm do người Hơ Mông rèn ra. Nghề đan lát là nghề truyền thống dành cho người đàn ông Khơ Mú. Nan dùng để đan tấm trải sàn nhà (Tưng Ai Sắt). Nan loại này lấy từ cật tre với kỹ thuật đan nối trồng nan lên nhau, dấu đầu mối rất khéo, nan còn dùng để đan các đồ đựng đồ đạc như quần áo, lương thực, khi đan họ tạo ra những màu sắc tùy ý bằng nan nhuộm màu, hun khói, các nan còn dùng để đan có màu vàng, nâu trông rất đẹp lại chống mọt, những bộ phận nhỏ của sản phẩm như quai, tay xách, cạp thì được dùng mây dẻo để đan.

Trong gia đình người Khơ Mú, mọi người đều biết đến các sản phẩm đan lát.
Trong gia đình người Khơ Mú, mọi người đều biết đến các sản phẩm đan lát.

Kỹ thuật đan:

So với các dân khác trong vùng người Khơ Mú có kỹ thuật đan vượt xa và khá đặc sắc theo kiểu lóng mốt, lóng đôi có nhiều cách đan mà chỉ có riêng của người Khơ Mú như kiểu đan (Ta Leo Hô) dùng để đan mặt mâm, hay đan đáy mặt nắp của các loại (Ép, Bung, Gùi), tạo hoa văn hình xương cá chạy quanh thân của các đồ đan này .

Kiểu đan lóng ba hay được dùng để đan phần tiếp giáp giữa thân và đáy của các loại (Ép), như (Ép Mah) nhằm tạo ra hoa văn hình xương cá nằm ngang, lớn hơn hoa văn trên thân Ép.

Kiểu đan (Lay Ăm) giống như kiểu đan nong, nia của người việt tạo ra những sản phẩm để phơi thóc, lúa , ngô, và các sản phẩm dùng trong sinh hoạt gia đình hàng ngày.

Các loại sản phẩm đan:

Sản phẩm đan dùng trong việc vận chuyển như Gùi (Eng), là loại công cụ chính trong vận chuyển của người Khơ Mú đây là loại Gùi có đáy vuông, phần dáy được đan kiểu lóng mốt, phần thân Gùi đan kiểu lóng đôi hình quả tram, chạy quanh thân Gùi. Gùi là loại sản phẩm đan lát đặc biệt của người Khơ Mú về kỹ thuật chế tác, kiểu đan. Cùng với chiếc mâm bằng mây cũng là sản phẩm đặc trưng. Trong gia đình mỗi thành viên có một cái Gùi là vật dụng không được đem bán hoặc đổi.

Những người con trai Khơ Mú ở bản sinh ra đã có năng khiếu đan lát.
Những người con trai Khơ Mú ở bản sinh ra đã có năng khiếu đan lát.

(MBung) là đồ dùng để đựng ngô, lúa, rau, quả khi đi làm nương, loại nhỏ thường cho phụ nữ dùng, đeo bên hông khi đi chợ, loại Ép này có hình dáng đẹ, loại Ép nhỏ thường được dùng làm quà tặng của người đàn ông Khơ Mú cho bạn gái, loại này được đan rất đẹp theo kiểu cổ truyền.

Loại (Ep Mah) là loại dùng để đựng cơm xôi khi đi nương gọi là (Côn Khẩu)

(Tur Đen) là chiếc hộp nhỏ xinh được đan bằng tre dùng để đựng kim chỉ của các bà các cô, người Khơ Mú coi (Tur Đen) là vật quý dùng làm quà tặng cho người bạn đời, là quà tặng không được bán và người được tặng phải giữ suốt đời.

Một sản phẩm đan khá phổ biến của người Khơ Mú là Phên Phơi (Miên) dùng để phơi lúa , ngô, Phên Phơi này được đan kỳ công, các tấm trải, Phên này được đan bằng loại nan cật tre mềm và dẻo đan theo kiểu lóng đôi.

Trong nhà người Khơ Mú thường có các loại bồ (Khơ Rẹ) để đựng thóc ngô..., giỏ đựng đồ vật như kim chỉ, lược, thuốc men thường được đan rất tinh xảo.

Trong gia đình người Khơ Mú có một loại quạt được làm bằng tre, nứa để quạt thóc, quạt bếp do người con dâu làm để tặng mẹ chồng, loạt quạt này được đan theo kiểu lóng một, mỏng, nhẹ, hoặc đan các loại rá để đựng thức ăn Cái quạt, chiếc rá là sản phẩm duy nhất do người phụ nữ Khơ Mú làm ra

Mâm mây (Phươn Đơn Plong) đây là sản phẩm đặc trưng nhất của người Khơ Múđược các dân tộc khác trong vùng ưa dùng như người Thái, người Kháng, người Dao, Xinh Mun thường mua mâm mây của người Khơ Mú để dùng. Mâm được đan bằng tre và mây gồm 2 bộ phận chính là mặt mâm và thân mâm. Mặt mâm hình tròn có đường kính 60- 70 cm đan bằng tre theo kiểu (Ta Le Ho) khoảng 10cm. vành ngoài cùng của mâm được đan bằng các sợi mây theo hình sóng (hình sin). Thân mâm là một vòng tròn hình trụ cao khoảng 15- 20cm. Thân mâm được đan bằng tre, đan hình mắt cáo, thưa, thoáng và tạo hoa văn mềm mại. Vành đáy thân mây thường làm bằng tre vót nhẵn, hoặc cây song uốn tròn lại.

Mâm là sản phẩm thể hiện rõ nhất về kỹ thuật cao trong đan lát truyền thống của người Khơ Mú. Mặt mâm được đan theo một cách duy nhất và khó nhất, người Khơ Mú gọi là (TE LA HO) thường chỉ các cụ già giàu kinh nghiệm mới đan được. Mâm mây là sản phẩm có giá đắt nhất của người Khơ Mú.

Nghề đan lát truyền thống của đồng bào Khơ Mú có từ rất lâu đời, được truyền theo phương thức “cha truyền con nối” là chủ yếu.“cha truyền con nối” là chủ yếu
Nghề đan lát truyền thống của đồng bào Khơ Mú có từ rất lâu đời, được truyền theo phương thức “cha truyền con nối” là chủ yếu.“cha truyền con nối” là chủ yếu

Đồ để ngồi trong gia đình Khơ Mú là chiếc ghế mây (Xinh Đơn Phong). Ghế mây này có kiểu dáng gần giống với mâm mây, nhưng mặt ghế lại nhỏ hơn chân ghế, ghế mây nhìn như hình chóp cụt cao khoảng 10 – 15cm mà mặt ghế là mặt cắt nhỏ phía trên của chóp cụt. Mặt ghế được đan bằng mây, được căng trên một chiếc cạp hình tròn bằng tre cứng hoặc song uốn lại. Mặt ghế được căng trên một chiếc cạp hình tròn.

Trong nghề thủ công truyền thống có sự tổ chức và phân công lao động đặc biệt. Nếu may vá và bếp núc, nuôi con là việc của ngừơi phụ nữ thì đan lát là việc của người đàn ông. Người đan ông Khơ Mú càng cao tuổi càng có nhiều kinh nghiệm trong việc đan lát. Người Khơ Mú coi việc đan lát để đánh giá năng lực tài giỏi khéo léo của người đàn ông tuy nghề đan lát chỉ là nghề phụ trong hoạt động kinh tế của họ. Việc truyền nghề hoàn toàn tự nhiên từ khi người con trai Khơ Mú ở độ tuổi 10 – 15.

Ngoài đan lát người Khơ Mú còn nhiều nghề thủ công khác như dệt và làm mộc. Tuy vậy các nghề này không phát triển nhiều mà chỉ là những hoạt động có tính chất phục vụ cho bản thân hoặc gia đình. Sống gần người Thái người phụ nữ Khơ Mú có học được ít nhiều về việc dệt vải, trồng bông, chế biến sợi bông. Khung dệt vải của họ khá đơn sơ, vải dệt song được nhuộm bằng lá chàm (Chala Chàm).

Tuy đơn giản nhưng nghề mộc cũng có một vai trò nhất định trong việc chế tác các đồ gỗ trong gia đình như là ghế gỗ, mâm gỗ, cối gỗ để giã các loại hạt.

Có nơi người ta có thể làm được ngôi nhà sàn nhỏ bằng gỗ, khi làm nhà to thì họ phải thuê người Thái làm hoặc thuê thợ ở dưới xuôi lên

Nhìn môt cách tổng quát nghề đan lát và một số nghề thủ công đơn giản được tồn tại một cách bền bỉ trong đời sống của người Khơ Mú nó thể hiện những nét đẹp về bản sắc văn hóa của người Khơ Mú, tính nhân văn sâu sắc như các sản phẩm của người đàn ông Khơ Mú tặng bạn gái, hay cái quạt, cái rá mà các cô dâu thường làm để tặng mẹ chồng.

Ngày nay tại các bản làng Khơ Mú, những tập quán đẹp đó vẫn tồn tại cùng sự trường tồn của bản sắc văn hóa Khơ Mú.

PGS TS Nguyễn Thị Thanh Nga

Tin liên quan

Một dòng sông, nhiều điểm chạm: Mường Lay học cách giữ chân người ở lại

Một dòng sông, nhiều điểm chạm: Mường Lay học cách giữ chân người ở lại

Giữa đại ngàn Tây Bắc, nơi ba dòng nước gặp nhau, phường Mường Lay như một nốt lặng xanh thẳm. Nơi đây không thiếu cảnh đẹp, không thiếu bản sắc, nhưng đã có một thời thiếu những cái bắt tay. Khi mỗi sản phẩm còn đứng riêng lẻ, du lịch chỉ là những lát cắt rời rạc. Và rồi, từ những hợp tác xã cộng đồng, sự nhập cuộc của chính quyền và người dân, một tư duy mới dần hình thành - tư duy liên kết. Đó không chỉ là cách làm du lịch, mà là con đường để Mường Lay cất cánh.
Nghề làm bún Đa Mai

Nghề làm bún Đa Mai

LNV - Trong khi nhiều làng nghề thủ công truyền thống đang phải đối mặt với nguy cơ mai một bởi khó khăn về đầu ra sản phẩm thì nghề làm bún tại phường Đa Mai, Bắc Giang (nay là Bắc Ninh) lại ngày càng phát triển, tạo thu nhập ổn định và đem lại cuộc sống khấm khá cho nhiều hộ dân.
Những làng dệt thổ cẩm ở Tây Bắc

Những làng dệt thổ cẩm ở Tây Bắc

LNV - Tây Bắc không chỉ cuốn hút du khách bởi cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ mà còn bởi những nét văn hóa đặc sắc, trong đó nổi bật là nghề dệt thổ cẩm truyền thống của đồng bào dân tộc Mông. Từ Lùng Tám (Hà Giang), Cát Cát (Sapa) đến Sin Suối Hồ (Lai Châu), mỗi bản làng đều lưu giữ và phát triển nghề dệt lanh, nhuộm chàm, thêu sáp ong – tạo nên những sản phẩm mang đậm bản sắc văn hóa, được yêu thích bởi cả du khách trong và ngoài nước.

Tin mới hơn

Ô nhiễm nông thôn đòi hỏi giải pháp đồng bộ

Ô nhiễm nông thôn đòi hỏi giải pháp đồng bộ

LNV - Đô thị hóa, làng nghề và nông nghiệp thâm canh khiến môi trường nông thôn thêm quá tải. Hạ tầng, quản lý và ý thức cộng đồng cần được cải thiện đồng bộ.
Làng nghề trước bài toán phát triển bền vững trong kỷ nguyên khí hậu

Làng nghề trước bài toán phát triển bền vững trong kỷ nguyên khí hậu

LNV - Trước bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng rõ nét và ô nhiễm môi trường là một trong những nguyên nhân gây nên sự thay đổi khí hậu toàn cầu, việc phát triển làng nghề theo hướng bền vững, thân thiện với môi trường đang trở thành một yêu cầu cấp thiết.

Làng nghề chuyển mình trong kỷ nguyên số

LNV - Thương mại điện tử (TMĐT) đang từng bước định hình lại cấu trúc phân phối hàng hóa, xóa bỏ các khâu trung gian truyền thống để đưa đặc sản vùng miền và sản phẩm thủ công mỹ nghệ tiến thẳng từ xưởng sản xuất đến tay người tiêu dùng. Quá trình số hóa các làng nghề truyền thống không chỉ đơn thuần là việc mở rộng kênh bán hàng, mà còn là một cuộc cách mạng về tư duy kinh tế. Để duy trì sức bật này, sự dịch chuyển đòi hỏi một hệ sinh thái cộng hưởng chặt chẽ giữa nỗ lực thực chiến tại cơ sở, khung hành lang pháp lý đồng bộ và nguồn lực hỗ trợ từ các nền tảng công nghệ.
Thách thức và chiến lược phát triển văn hóa làng nghề Việt Nam

Thách thức và chiến lược phát triển văn hóa làng nghề Việt Nam

LNV - Văn hóa làng nghề truyền thống tại Việt Nam là một hệ thống tiểu văn hóa nông thôn đặc thù, hình thành từ sự giao thoa bền chặt giữa hoạt động sản xuất tiểu thủ công nghiệp và thiết chế xã hội làng xã cổ truyền.
Công nghiệp văn hóa - Động lực hồi sinh và phát triển bền vững các làng nghề truyền thống Hà Nội

Công nghiệp văn hóa - Động lực hồi sinh và phát triển bền vững các làng nghề truyền thống Hà Nội

LNV - Hà Nội với kho tàng làng nghề phong phú đa dạng đang đứng trước cơ hội biến di sản thành sức mạnh kinh tế, du lịch và thương hiệu quốc gia. Việc tháo gỡ những rào cản về vốn, quảng bá và cơ chế hỗ trợ thông qua tư duy “Công nghiệp văn hóa” sẽ là chìa khóa để các làng nghề truyền thống hồi sinh và phát triển bền vững trong đời sống đương đại.
Làng nghề Việt trong chuỗi giá trị công nghiệp văn hóa

Làng nghề Việt trong chuỗi giá trị công nghiệp văn hóa

LNV - Khi di sản, thiết kế và sáng tạo kết nối với kinh tế thị trường, làng nghề truyền thống không chỉ gìn giữ bản sắc, mà còn tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị văn hóa, sáng tạo toàn cầu.

Tin khác

Định vị giá trị làng nghề trong  công nghiệp văn hóa

Định vị giá trị làng nghề trong công nghiệp văn hóa

LNV - Với hàng nghìn làng nghề truyền thống trải dài từ bắc vào nam, với những đặc trưng riêng biệt, Việt Nam không chỉ sở hữu những di sản văn hóa phong phú mà còn có cơ hội biến những giá trị ấy thành nguồn tài nguyên dồi dào cho phát triển công nghiệp văn hóa, đóng góp tích cực vào sự phát triển bền vững của đất nước.
Định vị giá trị làng nghề trong công nghiệp văn hóa

Định vị giá trị làng nghề trong công nghiệp văn hóa

LNV - Trong dòng chảy của toàn cầu hóa và sự bùng nổ của kinh tế sáng tạo, công nghiệp văn hóa đang dần trở thành một trong những nhóm ngành quan trọng, góp phần vào sự thịnh vượng của các quốc gia. Phát triển công nghiệp văn hóa là một trong những phương cách phát triển sức mạnh mềm của văn hóa dân tộc, góp phần quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam với bạn bè thế giới, tạo hiệu ứng tốt để phát triển kinh tế. Trong đó, các làng nghề truyền thống có thể được xem như những “viên ngọc quý” cần được mài giũa và phát huy hiệu quả.
Công nghiệp văn hóa thúc đẩy phát triển bền vững làng nghề Việt Nam

Công nghiệp văn hóa thúc đẩy phát triển bền vững làng nghề Việt Nam

LNV - Làng nghề truyền thống là một phần quan trọng của bản sắc văn hóa dân tộc, góp phần làm nên diện mạo văn hóa, kinh tế của nhiều vùng quê Việt Nam. Trong bối cảnh toàn cầu hóa và cách mạng công nghiệp 4.0, công nghiệp văn hóa được xem như “chìa khóa” để làng nghề không chỉ hồi sinh mà còn phát triển bền vững, trở thành động lực thúc đẩy kinh tế sáng tạo và quảng bá văn hóa Việt Nam ra thế giới.
Hướng đi nào để bảo tồn và phát triển không gian, kiến trúc làng nghề truyền thống Việt Nam

Hướng đi nào để bảo tồn và phát triển không gian, kiến trúc làng nghề truyền thống Việt Nam

LNV - Trải qua hàng ngàn năm lịch sử, các làng nghề không chỉ mang nhiều giá trị về mặt kinh tế mà còn là nơi hội tụ tinh hoa văn hóa dân tộc và mang đậm dấu ấn của kiến trúc truyền thống Việt Nam. Khai thác tiềm năng của làng nghề để thúc đẩy phát triển kinh tế, văn hóa, du lịch đang được coi là một trong những hướng đi triển vọng của đất nước. Tuy nhiên, làng nghề truyền thống trong thời kỳ đổi mới cũng đang đặt ra những thách thức đặc biệt là bảo tồn và phát triển về không gian kiến trúc.
Sức sống mới cho làng nghề qua du lịch trải nghiệm và sáng tạo

Sức sống mới cho làng nghề qua du lịch trải nghiệm và sáng tạo

LNV - Phát triển du lịch trải nghiệm không chỉ dừng lại ở việc tham quan và mua sắm đơn thuần, mà đang trở thành “chìa khóa vàng” giúp khôi phục các làng nghề truyền thống và thổi sức sống mới vào di sản văn hóa Việt.
Du lịch làng nghề: Giữ “hồn nghề” để phát triển bền vững

Du lịch làng nghề: Giữ “hồn nghề” để phát triển bền vững

LNV - Để làng nghề thực sự trở thành điểm đến hấp dẫn du khách, cần gìn giữ giá trị cốt lõi của làng nghề và xây dựng sản phẩm du lịch bài bản, phù hợp.
Làng nghề truyền thống Việt Nam: Từ bảo tồn tĩnh học đến chiến lược phát triển kinh tế thích ứng

Làng nghề truyền thống Việt Nam: Từ bảo tồn tĩnh học đến chiến lược phát triển kinh tế thích ứng

LNV - Làng nghề truyền thống từ lâu đã được định vị là không gian lưu giữ sinh động các giá trị văn hóa, lịch sử và tâm hồn của cộng đồng cư dân bản địa. Trải qua hàng thế kỷ, các kỹ nghệ thủ công được trao truyền theo mô hình phụ hệ hoặc gia tộc theo nguyên tắc “cha truyền con nối”, hình thành nên những trung tâm sản xuất có tính nhận diện cao như gốm Bát Tràng, lụa Vạn Phúc, hay đúc đồng Đại Bái... Tuy nhiên, khi nền kinh tế toàn cầu chuyển dịch mạnh mẽ sang mô hình kinh tế số và tự động hóa, tư duy bảo tồn theo lối cũ, tức là nỗ lực duy trì nguyên trạng kỹ thuật và sản phẩm truyền thống đang bộc lộ những giới hạn mang tính sống còn. Câu hỏi đặt ra là trong bối cảnh hiện nay, việc chỉ “giữ nghề” theo phương thức tiếp cận tĩnh học liệu có còn đủ để đảm bảo sự tồn tại và phát triển bền vững cho các làng nghề hay không?
Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ trong nền kinh tế số

Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ trong nền kinh tế số

LNV- Thủ công mỹ nghệ (TCMN) Việt Nam là một trong xuất khẩu chủ lực, góp phần quan trọng vào việc tạo việc làm, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn và bảo tồn văn hóa. Bài những ngành hàng viết này tập trung phân tích sự cần thiết của các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp (DN) TCMN xuất khẩu, đặc biệt trong bối cảnh cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0 và nền kinh tế số. Thực trạng cho thấy, mặc dù các chính sách ưu đãi thuế quan từ các Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) đã tạo lợi thế cạnh tranh về giá và kim ngạch xuất khẩu vẫn tăng trưởng ổn định (5 tỷ USD năm 2025), nhưng DN TCMN vẫn đối mặt với nhiều hạn chế cố hữu như mẫu mã đơn điệu, thiếu tính sáng tạo, năng lực số hóa thấp và vướng mắc về thủ tục hành chính liên quan đến lao động không thường xuyên tại làng nghề. Dựa trên những hạn chế này, bài viết đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện chính sách đến năm 2030, tập trung vào: (1) Số hóa xúc tiến thương mại (XTTM) và e-commerce xuyên biên giới; (2) Chính sách hỗ trợ thiết kế, sáng tạo mẫu mã và xây dựng thương hiệu số; (3) Minh bạch hóa thủ tục hành chính thuế và hải quan cho các làng nghề. Mục tiêu là giúp DN TCMN tận dụng tối đa lợi thế số hóa, nâng cao giá trị gia tăng, và đạt được mục tiêu kim ngạch xuất khẩu bền vững, khẳng định vị thế sản phẩm Việt Nam trên bản đồ TCMN thế giới.
Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ trong nền kinh tế số

Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ trong nền kinh tế số

LNV - Thủ công mỹ nghệ (TCMN) Việt Nam là một trong xuất khẩu chủ lực, góp phần quan trọng vào việc tạo việc làm, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn và bảo tồn văn hóa. Bài những ngành hàng viết này tập trung phân tích sự cần thiết của các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp (DN) TCMN xuất khẩu, đặc biệt trong bối cảnh cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0 và nền kinh tế số. Thực trạng cho thấy, mặc dù các chính sách ưu đãi thuế quan từ các Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) đã tạo lợi thế cạnh tranh về giá và kim ngạch xuất khẩu vẫn tăng trưởng ổn định (5 tỷ USD năm 2025), nhưng DN TCMN vẫn đối mặt với nhiều hạn chế cố hữu như mẫu mã đơn điệu, thiếu tính sáng tạo, năng lực số hóa thấp và vướng mắc về thủ tục hành chính liên quan đến lao động không thường xuyên tại làng nghề. Dựa trên những hạn chế này, bài viết đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện chính sách đến năm 2030, tập trung vào: (1) Số hóa xúc tiến thương mại (XTTM) và e-commerce xuyên biên giới; (2) Chính sách hỗ trợ thiết kế, sáng tạo mẫu mã và xây dựng thương hiệu số; (3) Minh bạch hóa thủ tục hành chính thuế và hải quan cho các làng nghề. Mục tiêu là giúp DN TCMN tận dụng tối đa lợi thế số hóa, nâng cao giá trị gia tăng, và đạt được mục tiêu kim ngạch xuất khẩu bền vững, khẳng định vị thế sản phẩm Việt Nam trên bản đồ TCMN thế giới.
Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ trong nền kinh tế số

Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ trong nền kinh tế số

LNV - Thủ công mỹ nghệ (TCMN) Việt Nam là một trong xuất khẩu chủ lực, góp phần quan trọng vào việc tạo việc làm, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn và bảo tồn văn hóa. Bài những ngành hàng viết này tập trung phân tích sự cần thiết của các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp (DN) TCMN xuất khẩu, đặc biệt trong bối cảnh cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0 và nền kinh tế số. Thực trạng cho thấy, mặc dù các chính sách ưu đãi thuế quan từ các Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) đã tạo lợi thế cạnh tranh về giá và kim ngạch xuất khẩu vẫn tăng trưởng ổn định (hướng tới mục tiêu 5 tỷ USD vào năm 2025), nhưng DN TCMN vẫn đối mặt với nhiều hạn chế cố hữu như mẫu mã đơn điệu, thiếu tính sáng tạo, năng lực số hóa thấp và vướng mắc về thủ tục hành chính liên quan đến lao động không thường xuyên tại làng nghề. Dựa trên những hạn chế này, bài viết đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện chính sách đến năm 2030, tập trung vào: (1) Số hóa xúc tiến thương mại (XTTM) và e-commerce xuyên biên giới; (2) Chính sách hỗ trợ thiết kế, sáng tạo mẫu mã và xây dựng thương hiệu số; (3) Minh bạch hóa thủ tục hành chính thuế và hải quan cho các làng nghề. Mục tiêu là giúp DN TCMN tận dụng tối đa lợi thế số hóa, nâng cao giá trị gia tăng, và đạt được mục tiêu kim ngạch xuất khẩu bền vững, khẳng định vị thế sản phẩm Việt Nam trên bản đồ TCMN thế giới.
Chuyên gia, nghệ nhân dễ dàng tham gia dạy nghề nhờ quy định

Chuyên gia, nghệ nhân dễ dàng tham gia dạy nghề nhờ quy định

LNV - Nâng cao tiêu chuẩn về đạo đức, trình độ và năng lực sư phạm, mở rộng cơ hội cho chuyên gia, nghệ nhân tham gia giảng dạy qua các cơ chế đánh giá minh bạch.
Làng nghề Hà Nội làm gì để giữ chân người trẻ, duy trì kế thừa của các làng nghề

Làng nghề Hà Nội làm gì để giữ chân người trẻ, duy trì kế thừa của các làng nghề

LNV - Hà Nội với hơn 1.350 làng nghề đang đổi mới, đối mặt thách thức như thiếu lao động trẻ, cần giải pháp để giữ gìn và phát triển nghề truyền thống. Thực tế, người trẻ không quay lưng với truyền thống, họ chỉ đang tìm kiếm một phương thức sinh kế thông minh hơn và họ cần động lực để tiếp nối nghề của cha ông.
“Giữ lửa” làng nghề truyền thống trong kỷ nguyên số

“Giữ lửa” làng nghề truyền thống trong kỷ nguyên số

LNV - Chiến lược đổi mới kết hợp bảo tồn di sản, đổi mới công nghệ, xây dựng thương hiệu, phát triển du lịch trải nghiệm… để giữ lửa làng nghề và thúc đẩy làng nghề Việt Nam phát triển bền vững.
Khoa học cơ bản - Nền móng của đổi mới sáng tạo

Khoa học cơ bản - Nền móng của đổi mới sáng tạo

LNV - Trong mô hình phát triển mới của đất nước, khoa học cơ bản được định vị lại như một hạ tầng chiến lược, là nền móng sinh tồn cho năng lực cạnh tranh quốc gia và là điểm khởi đầu của mọi chuỗi giá trị công nghệ.
Phát huy giá trị làng nghề Việt Nam trong thời đại số

Phát huy giá trị làng nghề Việt Nam trong thời đại số

LNV - Việt Nam, quốc gia với chiều dài lịch sử hàng nghìn năm văn hiến, tự hào là nơi kết tinh của những giá trị văn hóa độc đáo, trong đó hệ thống các làng nghề truyền thống đóng vai trò như những bảo tàng sống sinh động nhất. Tính đến nay, cả nước hiện có hơn 5.400 làng nghề và làng có nghề, thu hút hàng triệu lao động miệt mài ngày đêm gìn giữ những sợi chỉ, thớ gỗ, mảnh gốm hay nét cọ của cha ông.
Xem thêm
Mới nhất Đọc nhiều
Minh bạch nguồn gốc để nông sản Việt đi xa

Minh bạch nguồn gốc để nông sản Việt đi xa

ocopvietnam - Minh bạch nguồn gốc giúp kiểm soát chất lượng, xác định trách nhiệm của từng khâu trong chuỗi sản xuất và là điều kiện để nông sản Việt đáp ứng yêu cầu thị trường. Nhưng theo các chuyên gia, truy xuất nguồn gốc chỉ có giá trị khi dữ liệu đượ
Bánh chưng Hải Yến 20: Từ gánh hàng rong Quốc lộ 2 đến Thương hiệu vàng nông nghiệp

Bánh chưng Hải Yến 20: Từ gánh hàng rong Quốc lộ 2 đến Thương hiệu vàng nông nghiệp

ocopvietnam - Từ cô bé 7, 8 tuổi theo mẹ gánh bánh chưng đi bán dọc Quốc lộ 2, bà Nguyễn Thị Yến (xã Nội Bài, Hà Nội) đã gây dựng thương hiệu bánh chưng xanh Hải Yến 20 đạt OCOP 4 sao. Ngày 18-11 vừa qua, sản phẩm có tên trong 72 “Thương hiệu vàng nông ng
Khai mạc “Xúc tiến sắc màu nông sản thời kỳ 4.0 – Thái Nguyên 2026”

Khai mạc “Xúc tiến sắc màu nông sản thời kỳ 4.0 – Thái Nguyên 2026”

ocopvietnam - Tối 19-11, tại Quảng trường Nhà văn hóa phường Bắc Kạn, UBND tỉnh Thái Nguyên khai mạc Chương trình “Xúc tiến sắc màu nông sản thời kỳ 4.0 – Thái Nguyên 2026”. Chương trình có hơn 120 gian hàng của doanh nghiệp, hợp tác xã đến từ 20 tỉnh, th
HTX Sông Xoài nâng giá trị bưởi da xanh từ vùng trồng đến phụ phẩm

HTX Sông Xoài nâng giá trị bưởi da xanh từ vùng trồng đến phụ phẩm

ocopvietnam - Từ năm 2013 đến nay, HTX Bưởi da xanh Sông Xoài (phường Tân Thành, TP.HCM) đã liên kết hơn 120 thành viên, chuẩn hóa vùng trồng, đưa sản phẩm đạt OCOP 4 sao và xuất khẩu sang Mỹ, Trung Quốc, Hàn Quốc, Australia. Không dừng ở trái tươi, HTX c
HTX Hà Nội - Từ hội chợ đến hợp đồng tiêu thụ ổn định

HTX Hà Nội - Từ hội chợ đến hợp đồng tiêu thụ ổn định

ocopvietnam - Năm 2026, Liên minh HTX Hà Nội đã tổ chức gần 20 chương trình xúc tiến thương mại cho các HTX. Nhưng thực tế từ vùng rau Văn Đức cho thấy, xúc tiến thương mại chỉ thực sự hiệu quả khi đi cùng việc tổ chức lại sản xuất và có hợp đồng tiêu thụ
so-2526-tap-chi-lang-nghe-viet-nam-2026-2
gex
xet-tuyen-dai-hoc
Giao diện di động