Đặc sản xứ Đoài - Rau muống tiến vua
Loại rau muống đặc sản tiến vua này có nguồn gốc từ làng Linh Chiểu, huyện Phúc Thọ (Hà Nội). Các cụ trong làng kể lại, một ngày, vua kinh lý qua làng Linh Chiểu (xã Sen Chiểu), ngài nghỉ trưa ở đây. Dân chúng vốn nghèo không có sơn hào hải vị đành dâng món rau muống mà họ ăn hàng ngày hy vọng nhà vua xá tội. Ăn thử, ngài ngạc nhiên vì rau không chát, ăn giòn, vị đậm và từ đó cứ đến ngày vua đến làng dân trong vùng lại chọn những cây rau thân trắng, lá thưa dâng lên đức vua và lệnh cho dân trong làng trồng thêm rau để tiến cung. Người dân Sen Chiểu từng tự hào rau muống tiến vua là một trong những đặc sản của xứ Đoài.
Trước đây, rau muống tiến vua được trồng ở làng Linh Chiểu. Trải qua thăng trầm lịch sử, thứ rau quý ngày bị mai một. Nước thải từ các nhà làm bún, đậu phụ gây ô nhiễm khiến vị ngon của rau giảm dần, diện tích trồng rau thu hẹp. Người dân tiếc rau muống tiến vua nức tiếng một thời nhưng không có cách nào gìn giữ. Từ năm 2009 nhân dịp kỷ niệm 1000 năm Thăng Long Hà Nội, Hợp tác xã Sen Chiểu quyết định khôi phục giống rau muống tiến vua. Diện tích 2,7 ha đất khu đồng Bưởi thuộc làng Sen Chiểu, ngay cạnh làng Linh Chiểu đã được quy hoạch để trồng rau.

Qua thời gian khôi phục, đến nay cánh đồng rau mở rộng lên 30 ha trong đó 10ha sản xuất rau theo VietGAP, 20 ha sản xuất an toàn với 257 hộ sản xuất. Toàn bộ diện tích rau muống tiến vua đều do HTX nông nghiệp quản lý, được cấp chứng nhận vùng sản xuất rau an toàn. Nước và phân bón do HTX quản lý, quán triệt nên rau đảm bảo không lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật. Mùa rau xanh tốt nhất từ tháng 3 đến tháng 9 dương lịch. Cánh đồng Bưởi bạt ngàn màu xanh mơn mởn của rau muống, rau hái cũng không kịp bán. Nhiều gia đình từ địa phương khác đã đặt hàng mua rau về ăn dần. Loại rau muống tiến vua được người dân ít bán lẻ ngoài chợ, chủ yếu nhập cho các đơn vị bộ đội, trường học, nhà trẻ, siêu thị xung quanh thị xã Sơn Tây và một số tỉnh như Hòa Bình, Sơn La, Lai Châu...
Nơi đây nằm sát tuyến đê, được hưởng mạch nước sủi trong vắt và đất phù sa màu mỡ từ sông Hồng bồi đắp. Yếu tố thổ nhưỡng và giống rau chính là bí quyết làm nên vị ngọt, giòn, non, trắng ngần và giữ được hương vị riêng không lẫn vào đâu được của rau muống tiến vua. Nhìn bề ngoài, rau muống tiến vua không khác nhiều so với rau muống thường, chỉ khi ăn mới nhận ra sự khác biệt về hương vị, màu sắc. Thân rau màu xanh nhạt, to như chiếc đũa, ngọn vươn dài, lá thưa và nhỏ. Rau luộc lên ăn giòn, ngọt và có vị bùi. Nước luộc rau màu xanh trong chứ không xanh đục, lờ lờ như rau bị phun nhiều hóa chất, cũng không vàng như rau muống tía. Ăn ngon khác lạ nhưng giá một kg rau chỉ 6.000-7.000 đồng. Dù giá không đắt hơn những loại rau muống thường nhiều nhưng người dân vẫn ham trồng để giữ lấy giống rau quý.
Cách trồng rau muống tiến vua khá kỳ công, rau chịu thời tiết kém hơn các loại rau khác. Mỗi ngọn rau muống tiến vua khi trồng phải cách nhau đến 30-40 cm, trong khi đó rau muống thường thì khoảng cách 15 cm là đủ. Theo người dân nơi đây rau trồng cách nhau như vậy để đến khi rau tốt, ngọn vươn được lên cao. Trồng dày thì rau mọc lên thân sẽ thẳng, ăn không ngon bằng ngọn rau vươn. Các loại rau muống khác chịu đựng được thời tiết rất tốt, nắng mưa đều không ảnh hưởng nhiều vì chúng có bộ rễ chùm, bám chắc vào đất. Trong khi đó, rau muống tiến vua ít rễ, đặc biệt kỵ trời lạnh giá, sương mù. Chỉ cần gặp thời tiết thất thường là rau bị thối rễ, bành gốc, chết từng khóm vì độ bám kém.
Rau muống tiến vua trồng dù xanh tốt đến mấy, vào mùa hè hai tháng rau cũng chỉ cho thu hoạch được ba lứa, còn vào mùa đông, rau chậm phát triển hơn một tháng cho thu một lứa với năng suất mỗi sào 360kg/lứa, một vụ rau muống cho thu hái khoảng 8 tháng, nếu muốn ăn ngọn thì sau 3 - 4 lứa phá đi trồng lại vụ mới. Đất trồng rau này phải là loại đất được làm thật mềm, bón một lớp phân chuồng rồi bừa lại, sau đó mới cấy rau, sau khi hái hết lượt mới bón phân, tro, khi nào rau bị sâu bệnh, thối rễ thì mới dám phun thuốc sinh học. Thấy giống rau ngon, nhiều nơi lấy giống về trồng nhưng rau đều bị tía ngọn, ăn chát chứ không ngọt, giòn như rau muống nơi đây. Chính vì thế, thương hiệu rau muống tiến vua chỉ vùng quê Sen Chiểu mới có.
Thanh Tuyền
Tin liên quan
Tin mới hơn
Vẻ đẹp làng Việt qua những khung hình đoạt giải Ảnh Di sản 2025
21:40 | 29/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Phú Xuyên tổ chức cuộc thi trong khuôn khổ Lễ hội vinh danh làng nghề 2025
21:35 | 29/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Làng nghề Đắk Lắk chung tay vượt qua mùa nước lớn
21:34 | 29/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Người đàn ông nửa đời thuần rắn với đôi tay đặc biệt
16:46 | 28/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Làng nghề xứ Thanh khởi sắc từ phát triển tiểu thủ công nghiệp
14:09 | 28/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Các làng nghề ở Hợp Tiến vào vụ quất cảnh tết
14:08 | 28/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Tin khác
Hương thảo mộc của nghệ nhân người Giáy Vũ Thị Xìn: tinh hoa núi rừng giữa mây ngàn Sapa
14:56 | 25/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Hương Vân Trà - Nâng tầm Trà Việt từ những giá trị trà truyền thống
11:50 | 24/11/2025 Tin tức
Vigo Bát Tràng: Hơi thở mới cho làng gốm nghìn năm tuổi
00:03 | 24/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Nghệ nhân thổi hồn vào những sản phẩm từ mây tre
00:03 | 24/11/2025 Tin tức
Sẵn sàng cho đề cử làng nghề truyền thống tham gia mạng lưới các thành phố Thủ công sáng tạo Thế giới
00:02 | 24/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
"Nước mắm Cà Ná" Khánh Hoà 100 năm tinh hoa từ biển
00:01 | 24/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Chuyên Mỹ: Vùng đất của những bàn tay giữ lửa nghề truyền thống
09:44 | 21/11/2025 Tin tức
Hành trình chuyển mình của các làng nghề Việt Nam
09:17 | 21/11/2025 Tin tức
Khơi mở sức sống mới cho di sản làng nghề Huế
09:16 | 21/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
‘Xanh hóa’ làng nghề: Hà Nội chuyển mình vì môi trường và tương lai
16:00 | 19/11/2025 Môi trường
Bảo tồn và phát triển làng nghề gắn với du lịch trong bối cảnh mới
10:04 | 19/11/2025 Tin tức
Người giữ hồn nón lá làng Chuông giữa nhịp sống hiện đại
16:34 | 18/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Đưa khảm trai – sơn mài Chuyên Mỹ lên bản đồ thế giới
16:00 | 18/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Nâng tầm làng nghề trong chiến lược phát triển nông thôn bền vững
10:12 | 16/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Chuyên Mỹ khai mạc Hội chợ sản phẩm làng nghề và nông sản thực phẩm an toàn năm 2025
23:00 | 15/11/2025 Làng nghề, nghệ nhân
Vẻ đẹp làng Việt qua những khung hình đoạt giải Ảnh Di sản 2025
21:40 Làng nghề, nghệ nhân
Ninh Bình đổi thay mạnh mẽ trên hành trình xây dựng nông thôn mới
21:39 Nông thôn mới
Vân Du đổi mới để xây dựng nông thôn mới nâng cao
21:38 Nông thôn mới
Bắc Ninh hướng tới nông thôn mới hiện đại từ nền tảng chuyển đổi số
21:36 Nông thôn mới
Đồng Tháp: Nông thôn mới từ nền tảng hợp lực và đồng thuận
21:35 Nông thôn mới
