Năm 2020 là năm bản lề cho giai đoạn 2021-2025. Ngay từ đầu năm, Ban Chỉ đạo tỉnh đã triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng Nông thôn mới với quyết tâm cao, sớm phân bổ các nguồn vốn thuộc Chương trình để các sở, ban, ngành và các địa phương chủ động tổ chức triển khai thực hiện. Gần 760 tỷ đồng từ ngân sách nhà nước đầu tư cho Nông thôn mới được phân bổ chi tiết là bàn đạp, tạo “cú hích” thúc đẩy và huy động người dân tham gia hơn 90 tỷ đồng, kích thích phát triển nền kinh tế thông qua mức dư nợ tín dụng phục vụ phát triển sản xuất đến hơn 19.000 tỷ đồng.

Trên cơ sở kế thừa và phát huy những thành tựu của cả giai đoạn 2010-2020; Nông thôn mới Thái Nguyên đạt nhiều đột phá mới với những kết quả khả quan. Ước tính đến hết năm 2020, toàn tỉnh có 75,5% số xã đạt chuẩn Nông thôn mới (108/137 xã), 6 xã đạt nâng cao và 3 xã kiểu mẫu. Nhiều chương trình, đề án hỗ trợ phát triển các mô hình sản xuất nông nghiệp theo liên kết chuỗi giá trị được đưa vào thực hiện giúp Thái Nguyên hình thành nhiều vùng sản xuất tập trung, ứng dụng khoa học công nghệ tiên tiến trong sản xuất…

Thái Nguyên quan niệm rõ ràng trong xây dựng Nông thôn mới nói chung và phát triển sản xuất nông nghiệp nói riêng: Phát triển sản xuất tập trung gắn với thị trường tiêu thụ là trọng tâm, hình thành các vùng sản xuất tập trung theo liên kết chuỗi giá trị có gắn chế biến, tạo nên các sản phẩm hàng hóa chất lượng cao tại vùng nông thôn; Thúc đẩy phát triển, phát huy hiệu quả cộng đồng các thành phần kinh tế, đặc biệt chú trọng loại hình kinh tế tập thể,… Tăng cường nghiên cứu, ứng dụng KHCN phù hợp nhằm thúc đẩy chế biến sâu, tạo giá trị gia tăng nhằm xây dựng các sản phẩm OCOP có giá trị, thương hiệu cao; Đẩy mạnh hỗ trợ xúc tiến, hỗ trợ thị trường đối với sản phẩm chủ lực địa phương;…

Do vậy, bước đầu tại tỉnh đã hình thành nhiều vùng sản xuất tập trung như: Bưởi (Đại Từ, Võ Nhai), Chè định hướng hữu cơ (TP. Thái Nguyên); Nhãn (Phú Bình, Phổ Yên); Lúa hữu cơ (Võ Nhai)….

Nhiều sản phẩm OCOP tham gia đánh giá được hình thành từ các vùng này. Quyết định số 2276/QD-UBND năm 2020 của UBND tỉnh là một trong những chính sách cụ thể hóa quan điểm trên, quy định và bổ xung phân bổ chi tiết hỗ trợ cho 55 dự án thành phần với tổng ngân sách hơn 32 tỷ đồng. Có thể nói, đây là hoạt động thể hiện sự quyết tâm cao của Tỉnh ủy, UBND, Ban chỉ đạo Nông thôn mới tỉnh nhằm hiện thực hóa, cụ thể hóa mục tiêu cốt lõi của chương trình xây dựng Nông thôn mới, có tính kế thừa và phát huy theo lợi thế địa phương.

Chương trình Quốc gia Mỗi xã một sản phẩm - OCOP tỉnh Thái Nguyên ghi nhận 51 sản phẩm (năm 2020) được chứng nhận từ 3-4 sao, 7 sản phẩm đăng ký đánh giá 5 sao cấp quốc gia, nâng tổng số sản phẩm OCOP của tỉnh lên 76 sản phẩm/gần 200 sản phẩm tham gia qua 2 năm triển khai. Một số chủ thể OCOP đã chủ động đầu tư trang thiết bị, máy móc hiện đại phục vụ sản xuất theo yêu cầu thị trường, nhiều sản phẩm OCOP được phân phối rộng rãi trên toàn quốc, tại các chuỗi siêu thị lớn như: BigC, Metro, Aeon…

Bên cạnh đó, quan điểm của tỉnh quán triệt “Nhà nước kiến tạo, người dân làm chủ”,… những chương trình, dự án hỗ trợ trong xây dựng Nông thôn mới đang dần phát huy hiệu quả, kích thích - thu hút sự quan tâm, tham gia của nhiều thành phần kinh tế, của người dân khu vực nông thôn. chương trình xây dựng Nông thôn mới trải qua 10 năm triển khai đã tác động sâu, rộng đến toàn thể cán bộ, nhân dân toàn tỉnh; Nhận thức của cán bộ, đảng viên cấp xã về Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng Nông thôn mới tiếp tục được nâng lên, xây dựng Nông thôn mới đã có chuyển biến rõ nét cả về bề rộng và chiều sâu. Cùng với yêu cầu khắt khe của thị trường và sự phát triển nhanh chóng của công nghệ thông tin, người dân Thái Nguyên đã tự chủ hơn trong phát triển sản xuất, mở rộng thị trường… Đây chính là cơ sở cho phát triển bền vững và đảm bảo chương trình được đi sâu, rộng, cụ thể, hiệu quả đến từng gia đình, thôn, bản…

Với những gì Thái Nguyên đang có, trên cơ sở lợi thế của địa phương và quán triệt quan điểm chỉ đạo xuyên suốt như đã nêu trên, đề án giai đoạn sẽ sớm được hoàn thiện, đảm bảo tiến trình xuyên suốt và thống nhất khi tiếp nối giai đoạn, thúc đẩy phát triển… Ban chỉ đạo tỉnh đang đẩy nhanh tiến trình phê duyệt chủ trương cho giai đoạn tiếp theo, xác định một số nội dung chính cho cả giai đoạn.

Về cơ bản, công tác hỗ trợ phát triển sản xuất vẫn được quan tâm đẩy mạnh, chú trọng vào các hỗ trợ mang tính thiết thực như: Vùng sản xuất (Hướng truy suất - CO) gắn với liên kết chuỗi giá trị; Ứng dụng KHCN trong chế biến tạo giá trị gia tăng, hoàn thiện sản phẩm, xây dựng các thương hiệu hàng hóa trong sản xuất nông nghiệp gắn với hình thành các sản phẩm OCOP chất lượng cao; Xúc tiến - hỗ trợ phát triển thị trường đích theo từng loại sản phẩm nhằm tạo chỗ đứng vững chắc cho sản phẩm của Thái Nguyên trên thị trường trong và ngoài nước;…

Ví như, kế hoạch năm 2021, Nông thôn mới Thái Nguyên phấn đấu huy động khoảng hơn 1.600 tỷ đồng phục vụ chương trình (trong đó người dân đóng góp hơn 90 tỷ đồng), giữ và nâng cao dư nợ tín dụng đảm bảo phục vụ phát triển sản xuất ở mức hơn 20.000 tỷ đồng gắn với các đầu tư về KHCN tiên tiến… Dự kiến năm 2021, toàn tỉnh có thêm tối thiểu 7 xã đạt chuẩn Nông thôn mới, 8 xã đạt nâng cao, kiểu mẫu. Về cơ bản hình thành rõ rệt chuỗi giá trị trong sản xuất sản phẩm nông nghiệp tại các vùng sản xuất tập trung.

NÔNG THÔN MỚI THÁI NGUYÊN – KẾ HOẠCH 2025

Có 130 xã trở lên được công nhận đạt chuẩn Nông thôn mới, nỗ lực cơ bản hoàn thành Nông thôn mới cấp xã, bình quân đạt 18,5 tiêu chí/xã;

- Phấn đấu từ 06 đơn vị cấp huyện trở lên được công nhận đạt chuẩn/hoàn thành nhiệm vụ xây dựng Nông thôn mới;

- Có 20 xã trở lên đạt Nông thôn mới kiểu mẫu;

- Hoàn thiện và đảm bảo tính kết nối, đồng bộ, liên thông, được duy tu, bảo dưỡng thường xuyên và thích ứng với biến đổi khí hậu cho hệ thống hạ tầng nông thôn;

- Nâng cao chất lượng cuộc sống của cư dân nông thôn, phấn đấu thu nhập bình quân tăng ít nhất 1,8 lần so với năm 2020…

Bài, ảnh: Nguyễn Nam