Nằm dọc tuyến Quốc lộ 1, thôn Mỹ Chánh từ lâu nổi tiếng với nghề làm mứt gừng truyền thống có tuổi đời hàng trăm năm. Dù số hộ theo nghề hiện không còn nhiều như trước, nhưng người dân nơi đây vẫn giữ gìn và phát huy nghề truyền thống cha ông để lại.

Thời điểm này, các cơ sở sản xuất mứt gừng trên địa bàn đều tất bật để kịp cung ứng hàng phục vụ thị trường Tết. Hàng trăm lao động địa phương được huy động tham gia các công đoạn chế biến, từ sơ chế nguyên liệu đến rim và đóng gói sản phẩm.

Nhân công đảo rim mứt gừng trên bếp lửa ở cơ sở của bà Võ Thị Tâm ở thôn Mỹ Chánh, xã Nam Hải Lăng - Ảnh: Đ.V

Bà Võ Thị Tâm (55 tuổi), chủ một trong những cơ sở sản xuất mứt gừng lớn nhất thôn Mỹ Chánh cho biết, gia đình bà đã gắn bó với nghề qua 4 thế hệ, riêng bà theo nghề hơn 30 năm. Mỗi năm, cơ sở của bà cung ứng ra thị trường hàng trăm tấn mứt gừng, không chỉ tiêu thụ trong nước mà còn xuất khẩu ra nước ngoài.

Theo bà Tâm, dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, lượng đơn đặt hàng tăng cao nên hơn 60 lao động tại cơ sở phải làm việc liên tục để kịp tiến độ. Những ngày cao điểm, các lò mứt luôn đỏ lửa suốt ngày đêm.

“Làm mứt gừng tưởng đơn giản nhưng để giữ được hương vị truyền thống lại là cả quá trình công phu. Khó nhất là công đoạn rim gừng, người đứng lò phải canh lửa, canh độ tới của đường để mứt không cháy nhưng vẫn giòn, thơm và đẹp màu”, bà Tâm chia sẻ.

Sản phẩm mứt gừng Mỹ Chánh được đóng gói - Ảnh: Đ.V

Theo kinh nghiệm của những người làm nghề lâu năm, để có mẻ mứt ngon, nguyên liệu phải là gừng tươi, nhiều nhánh, thơm và cay vừa phải. Ngoài ra, bí quyết luộc gừng cùng nước chanh cũng giúp mứt có màu vàng sáng đẹp mắt và vị cay dịu đặc trưng.

Tại cơ sở của bà Võ Thị Ánh (60 tuổi), không khí sản xuất cũng nhộn nhịp không kém. Sau khi sơ chế và tẩm ướp nguyên liệu, những mẻ gừng được rim trên bếp than đỏ lửa, đảo đều tay cho đến khi đường kết tinh phủ trắng từng lát gừng.

“Làm mứt gừng không quá cầu kỳ nhưng đòi hỏi sự tỉ mỉ và kinh nghiệm. Một lát mứt ngon phải hài hòa đủ vị ngọt, thơm và cay nồng nhưng không gắt”, bà Ánh cho biết.

Theo người dân địa phương, nghề làm mứt gừng ở Mỹ Chánh nhộn nhịp nhất vào khoảng hai tháng trước Tết. Ngoài thời gian này, bà con chủ yếu làm nông nghiệp. Dù chỉ sản xuất theo mùa vụ, nghề truyền thống vẫn được duy trì bền bỉ qua nhiều thế hệ, góp phần tạo nên thương hiệu mứt gừng Mỹ Chánh nổi tiếng gần xa.

Ông Nguyễn Khánh Tặng, Trưởng phòng Kinh tế xã Nam Hải Lăng cho biết, hiện địa phương có 6 cơ sở sản xuất mứt gừng quy mô lớn hoạt động thường xuyên, cùng nhiều hộ sản xuất nhỏ lẻ vào dịp Tết. Sản phẩm mứt gừng Mỹ Chánh được thị trường ưa chuộng nhờ nguyên liệu chọn lọc, không sử dụng chất bảo quản và giữ được hương vị truyền thống đặc trưng.

Không chỉ góp phần giữ gìn nét văn hóa truyền thống, nghề làm mứt gừng còn tạo việc làm thời vụ cho nhiều lao động địa phương với thu nhập bình quân từ 250.000 - 300.000 đồng/người/ngày trong dịp cuối năm.

Những năm gần đây, chính quyền địa phương đã triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo tồn và phát triển thương hiệu mứt gừng Mỹ Chánh như hỗ trợ đăng ký nhãn hiệu, xây dựng sản phẩm OCOP, quảng bá tại hội chợ và mở rộng tiêu thụ trên các sàn thương mại điện tử, mạng xã hội.

Với những nỗ lực đó, mứt gừng Mỹ Chánh đang từng bước khẳng định thương hiệu, góp phần nâng cao giá trị kinh tế và gìn giữ nghề truyền thống của quê hương.