Cuộc đổi mới tư duy

Nói đến chuyển đổi số, nhiều người thường nghĩ ngay đến phần mềm hay dây chuyền hiện đại. Nhưng trên thực tế, yếu tố quan trọng hơn cả lại nằm ở cách nghĩ của người làm kinh tế tập thể: dám thay đổi phương thức quản lý, sản xuất và tiếp cận thị trường.

Từ những cơ sở chế biến nhỏ lẻ, phụ thuộc vào cách làm thủ công, nhiều hợp tác xã (HTX) nay đã biết ứng dụng máy móc, quản trị dữ liệu, bán hàng qua mạng xã hội và thương mại điện tử. Nhờ đó, năng lực cạnh tranh được nâng lên, đầu ra rộng mở và thu nhập của thành viên cũng cải thiện đáng kể.

Khi dữ liệu được số hóa, sản phẩm có thể truy xuất nguồn gốc qua mã QR; quy trình vận hành trở nên minh bạch, nhanh hơn và giảm chi phí. Đồng thời giá trị hàng hóa cũng được gia tăng nhờ kết nối tốt hơn với chuỗi cung ứng. Đây là những lợi ích thiết thực mà nhiều HTX đang tận dụng.

Một ví dụ điển hình là HTX Nông - Lâm nghiệp Bảo Hiệu tại xã Lạc Lương (Phú Thọ). Từ thực tế các sản phẩm cao dược liệu chế biến thủ công khó cạnh tranh trên thị trường, HTX đã quyết định đầu tư mạnh vào công nghệ, từ khâu trồng trọt đến đóng gói và phân phối.

HTX Nông - Lâm nghiệp Bảo Hiệu sử dụng dây chuyền chế biến, đóng gói sản phẩm hiện đại, khép kín.

Anh Bùi Quý Hợi, Giám đốc HTX chia sẻ: “ Đơn vị đã đưa vào sử dụng nhiều loại máy móc hiện đại, trong đó có hệ thống tưới tự động cho vùng nguyên liệu dược liệu, cùng dây chuyền chế biến và đóng gói khép kín. Việc ứng dụng công nghệ cao mang lại hiệu quả rõ rệt về năng suất và chất lượng sản phẩm. Song song với đó, bao bì cũng được chúng tôi cải tiến để phù hợp hơn với thị hiếu tiêu dùng hiện đại”.

Nhờ hướng đi này, HTX đã xây dựng được danh mục sản phẩm đa dạng. Trong đó, dòng cao cà gai leo Yên Thủy đạt chuẩn OCOP 4 sao cấp tỉnh. Toàn bộ sản phẩm đều gắn mã QR, giúp người mua dễ dàng truy xuất nguồn gốc.

Sản phẩm cao cà gai leo Yên Thuỷ được trưng bày, quảng bá tại các hội nghị, hội chợ được tổ chức trong nước.

Không dừng ở đó, sản phẩm của HTX còn hiện diện tại các siêu thị, trung tâm thương mại - những kênh phân phối đòi hỏi khắt khe về chất lượng, an toàn thực phẩm, mẫu mã và tính minh bạch thông tin.

Với HTX, việc có mặt trong hệ thống bán lẻ hiện đại không chỉ mở rộng đầu ra mà còn góp phần nâng tầm thương hiệu.

Đặc sản địa phương “lên sàn số”

Nếu sản xuất là nền móng, thì tiêu thụ lại là nơi chuyển đổi số thể hiện rõ hiệu quả nhất.

Phó Chủ tịch UBND xã Lạc Lương, ông Nguyễn Hữu Cường cho biết: “Thay vì phụ thuộc vào các đối tác truyền thống, HTX Nông - Lâm nghiệp Bảo Hiệu đã chủ động mở rộng kênh bán hàng trực tuyến. Đơn vị tận dụng các nền tảng số như Zalo, TikTok, Facebook để tiếp cận khách hàng trên phạm vi cả nước”.

Theo ông Cường, tại địa phương, nhiều HTX đã từng bước làm chủ kỹ năng kinh doanh online, từ chụp ảnh sản phẩm, xây dựng gian hàng số, livestream bán hàng cho đến tổ chức vận chuyển và chăm sóc khách hàng. Sự hiện diện của HTX trên các sàn thương mại điện tử không chỉ giúp tiêu thụ hàng hóa mà còn thúc đẩy chuyển đổi số trong khu vực kinh tế tập thể.

Nhiều HTX ở Phú Thọ đã từng bước làm chủ kỹ năng bán hàng trực tuyến, xây dựng gian hàng, livestream bán hàng... để nâng doanh thu, mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Dữ liệu bán hàng và hành vi người tiêu dùng cũng trở thành nguồn thông tin quý giá. Nhờ phân tích nhu cầu thị trường, HTX có thể điều chỉnh chiến lược quảng bá sát thực tế hơn, thay vì làm theo cảm tính như trước. Kết quả mang lại khá rõ nét, bình quân mỗi năm, HTX liên kết sản xuất và tiêu thụ khoảng 25.000 - 30.000 sản phẩm.

Đặc biệt, sản phẩm cao cà gai leo Yên Thủy đã được đăng ký bản quyền và xuất hiện tại các thị trường ngoài nước như Trung Quốc, Nga, Thái Lan. Theo thông tin từ đơn vị, lợi nhuận hàng năm đạt từ 1 - 2 tỷ đồng; thu nhập của các thành viên HTX vào khoảng hơn 10 triệu đồng mỗi tháng.

Giám đốc HTX Nông - Lâm nghiệp Bảo Hiệu Bùi Quý Hợi thành công với cây cà gai leo.

Khi nông thôn bắt nhịp kinh tế số

Không riêng Bảo Hiệu, mô hình HTX Đa ngành nghề Tâm Cương tại xã Cao Sơn (Phú Thọ) cũng đang gặt hái kết quả tích cực khi số hóa quy trình chế biến và phân phối thông qua phần mềm quản lý đơn hàng.

Nhiều HTX ở Phú Thọ đã từng bước làm chủ kỹ năng bán hàng trực tuyến, xây dựng gian hàng, livestream bán hàng... để nâng doanh thu, mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Việc bán hàng trên các nền tảng trực tuyến đã góp phần quan trọng trong xây dựng thương hiệu đặc sản địa phương trong thời đại số.

Những câu chuyện này cho thấy chuyển đổi số không phải điều gì quá xa vời với khu vực nông thôn. Ngay cả những đơn vị sản xuất truyền thống, quy mô vừa và nhỏ, nếu có chiến lược phù hợp và tinh thần đổi mới, vẫn hoàn toàn có thể vươn lên mạnh mẽ.

Khi Nhà nước tạo cơ chế hỗ trợ, doanh nghiệp đồng hành và bản thân HTX chủ động thay đổi, liên kết tiêu thụ sẽ tiếp tục được mở rộng. Từ đó, thu nhập của người dân được nâng cao, nông nghiệp phát triển bền vững hơn và diện mạo nông thôn mới cũng ngày càng hiện đại.