Hà Nội: 35°C Hà Nội
Đà Nẵng: 34°C Đà Nẵng
TP Hồ Chí Minh: 30°C TP Hồ Chí Minh
Thừa Thiên Huế: 35°C Thừa Thiên Huế

Độc đáo nghề làm hương trám đen làng Chóa

LNV - Nằm ở phía Bắc tỉnh Bắc Ninh nơi con sông Cầu uốn khúc, làng Chóa nổi tiếng với nghề làm hương trám đen đã có từ lâu đời.

Từ xa xưa, hương trám đen làng Chóa (nay là thôn Lạc Trung, xã Dũng Liệt, huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh) đã nổi tiếng bởi mùi thơm đượm nhưng thanh khiết, thường được thắp trong các gia đình dịp Tết Nguyên đán, rất quen thuộc trong đời sống của các gia đình Bắc Bộ.

Hương đen gồm hai phần chính là tăm hương và thân hương. Tăm hương là cây nứa đã được ngâm kỹ trong vòng 3-4 tháng để tăm kiệt nhựa và tránh bị mọt. Sau khi vớt lên, người thợ phơi tăm dưới nắng nhiều ngày để tăm thật khô và giòn. Khi đốt lên, que hương sẽ cháy đều, đượm lửa, tàn hương không bị gãy ngang thân.

Tăm hương sau khi phơi khô được chẻ dài từng đoạn cho đạt tiêu chuẩn, trải qua quá trình tỉa tót dưới bàn tay điêu luyện của người thợ sao cho tròn đều.
Tăm hương sau khi phơi khô được chẻ dài từng đoạn cho đạt tiêu chuẩn, trải qua quá trình tỉa tót dưới bàn tay điêu luyện của người thợ sao cho tròn đều.

Ông Nguyễn Hữu Tư, gia đình có nhiều đời làm nghề hương đen truyền thống, nổi tiếng trong làng cho biết: “Nguyên liệu làm hương đen 100% tự nhiên. Nến hương được nấu từ trám rừng và than hoa. Nhựa trám rừng phải là loại sạch, nguyên chất.”

Độc đáo nghề làm hương trám đen làng Chóa
Công đoạn nấu nhựa trám làm nến hương.
Công đoạn nấu nhựa trám làm nến hương.

Vẫn giữ lại cách xử lý xa xưa, người dân làng Chóa đun nhựa trám rồi trộn với than hoa. Khâu trộn nguyên liệu quyết định phần lớn việc tạo nên hương thơm khác biệt cho loại hương đen đặc trưng này. Công thức pha trộn do bí quyết của từng nhà, sao cho thành phẩm không quá già, không quá non. Pha chuẩn nến hương sẽ có độ dẻo, thơm và có màu đen bóng.

Nến hương dẻo, thơm và có màu đen bóng được ủ trong nồi cơm để giữ độ mềm. Ảnh: Khánh Ly
Nến hương dẻo, thơm và có màu đen bóng được ủ trong nồi cơm để giữ độ mềm. Ảnh: Khánh Ly

Se hương là công đoạn thú vị và trở thành đặc trưng cách làm của hương làng Chóa. Không dùng bất kỳ loại máy móc nào, hương làng Chóa được se bằng tay. Để đảm bảo độ dẻo nguyên liệu, nến hương được hấp nóng cho dẻo ra, vừa đủ bám dính vào tăm hương và định hình lên que hương.

Đôi bàn tay người thợ thoăn thoắt se hương. Mùi nhựa trám lúc se hương mang đến cảm giác thư thái. Ảnh: Khánh Ly
Đôi bàn tay người thợ thoăn thoắt se hương. Mùi nhựa trám lúc se hương mang đến cảm giác thư thái. Ảnh: Khánh Ly

Hương làng Chóa còn nổi tiếng bởi độ bền, không dễ gãy hay bị vỡ vụn. Không như các loại hương công nghiệp đầy hóa chất khác, chỉ cần bị ẩm là rất khó đốt, hương trám đen càng để lâu càng khô, có nhúng nước nhưng khi đốt lên vẫn cháy. Đặc biệt, do nguyên liệu hoàn toàn tự nhiên nên loại hương này khi đốt có mùi thơm đượm của nhựa trám, khói hương không gây hại đối với sức khỏe người dùng.

Theo chia sẻ, mỗi ngày người thợ se tay lành nghề sẽ se được 700 đến 1.000 nén, năng suất chỉ bằng 1/10 làm máy. Người làm hương giờ chỉ còn những người già trong làng tranh thủ lúc rảnh rỗi.

Năng suất không cao, tiền công ít, nên những người trẻ trong làng lựa chọn đi làm tại các khu công nghiệp thay vì tiếp nối nghề truyền thống.

Cũng vì thế, làng Chóa giờ đây chỉ còn vài hộ làm hương thủ công quanh năm. Trải qua thời gian dịch bệnh, nhiều hộ khác không còn khách, chỉ tập trung làm trong giai đoạn cuối năm khi nhu cầu của người dùng tăng cao.

Hương đen làng Chóa có nhiều loại, tùy theo kích thước yêu cầu của khách, từ 30cm đến 1m2. Ngày nay, người dân phát triển các sản phẩm từ nến hương như hương vòng, nụ trầm. Ảnh: Khánh Ly
Hương đen làng Chóa có nhiều loại, tùy theo kích thước yêu cầu của khách, từ 30cm đến 1m2. Ngày nay, người dân phát triển các sản phẩm từ nến hương như hương vòng, nụ trầm. Ảnh: Khánh Ly

Đối với gia đình ông Tư, làm hương đen là nghề chính. Dù quy mô làng nghề đang dần bị thu hẹp, nghề làm hương trám đen không mang lại sự giàu có, nhưng ông khẳng định sẽ không bỏ nghề mà sẽ ngày càng đầu tư, phát triển hơn nữa. Bởi với ông, bảo tồn nghề, tạo công ăn việc làm cho người trong làng là điều ông luôn mong mỏi, cố gắng đạt được.

Ông Nguyễn Hữu Tư xếp tăm hương đi phơi khô. Ảnh: Khánh Ly
Ông Nguyễn Hữu Tư xếp tăm hương đi phơi khô. Ảnh: Khánh Ly
Độc đáo nghề làm hương của người Tày – Nùng xứ Lạng Mục sở thị làng nghề làm hương 500 tuổi Người Nùng U giữ nghề làm hương truyền thống Làng nghề làm hương ở Quảng Nam vào vụ Tết Lưu giữ nghề làm hương của người Mông ở Lai Châu
Khánh Ly

Tin liên quan

Tin mới hơn

Tạp chí Làng nghề Việt Nam tổ chức kỷ niệm 99 năm ngày báo chí cách mạng Việt Nam.

Tạp chí Làng nghề Việt Nam tổ chức kỷ niệm 99 năm ngày báo chí cách mạng Việt Nam.

LNV - Ngày 20/6, tại Hà Nội, Tạp chí Làng nghề Việt Nam tổ chức Kỷ niệm 99 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2024). Tham dự buổi gặp mặt có nhà giáo ưu tú Trịnh Quốc Đạt - Phó Chủ tịch Hiệp hội Làng nghề Việt Nam, ông Nguyễn Ngọc Lâm - Phó Chủ tịch Hiệp hội Làng nghề Việt Nam, ông Nguyễn Như Chinh - Phó Chủ tịch Hiệp hội Làng nghề Việt Nam, TS Vi Khải - Phó Chủ tịch hội đồng tư vấn, cùng đại diện nhiều cơ quan, đơn vị, làng nghề, nghệ nhân. Hội viện và phóng viên, nhà báo của Tạp chí.
Làng nghề phở Vân Cù - Nét đẹp văn hoá ẩm thực Việt

Làng nghề phở Vân Cù - Nét đẹp văn hoá ẩm thực Việt

LNV - Nằm ẩn mình bên bờ sông Hồng thơ mộng, làng Vân Cù, xã Đồng Sơn, huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định từ lâu đã nổi tiếng với nghề làm phở gia truyền. Trải qua hơn 100 năm hình thành và phát triển, phở Vân Cù đã trở thành thương hiệu ẩm thực uy tín, góp phần tô điểm cho bức tranh văn hóa ẩm thực phong phú của Việt Nam.
Tây Ninh: Phát triển ngành nghề nông thôn dựa trên lợi thế địa phương

Tây Ninh: Phát triển ngành nghề nông thôn dựa trên lợi thế địa phương

LNV - Trong năm 2024, tỉnh Tây Ninh định hướng phát triển ngành nghề nông thôn dựa trên tiềm năng, phát huy lợi thế về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội hiện có tại địa phương.
Mềm mại tựa mây trắng

Mềm mại tựa mây trắng

LNV - Thăng Long - Hà Nội là nơi có nghề kim hoàn phát triển, với phố Hàng Bạc hay làng nghề Định Công. Đây là một trong những nghề kỹ thuật cao trong nhóm ngành thủ công mỹ nghệ. Để có thể phát triển xứng tầm, trong bối cảnh Hà Nội đẩy mạnh phát triển công nghiệp văn hoá, nghề kim hoàn cần có nhiều đổi mới.
Lợi thế và tiềm năng của “đất chè” Thái Nguyên

Lợi thế và tiềm năng của “đất chè” Thái Nguyên

LNV - Tỉnh Thái Nguyên có 4 vùng trồng chè nổi tiếng là: Tân Cương, La Bằng, Trại Cài và Khe Cốc, được mệnh danh là “Tứ đại danh trà”. Đây chính là các vùng nguyên liệu để sản xuất ra những sản phẩm chè đặc sản nổi tiếng và đã được bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ. Thái Nguyên xác định hướng đến mục tiêu đầu tư phát triển cây chè theo hướng nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng và sức cạnh tranh.
Thanh Hoá: Gìn giữ nghề thêu của đồng bào dân tộc Dao ở Thạch An

Thanh Hoá: Gìn giữ nghề thêu của đồng bào dân tộc Dao ở Thạch An

LNV - Nghề thêu của đồng bào dân tộc Dao, thôn Thạch An, xã Cẩm Liên (Cẩm Thủy) được lưu truyền qua bao thế hệ. Những sản phẩm do các bà, các mẹ làm ra không chỉ thể hiện sự khéo léo, tinh tế, sáng tạo của người phụ nữ mà còn thể hiện nếp sống, tín ngưỡng của dân tộc Dao.

Tin khác

Thanh Hoá có thêm 7 nghề, làng nghề truyền thống

Thanh Hoá có thêm 7 nghề, làng nghề truyền thống

LNV - Vừa qua, ông Lê Đức Giang, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, Chủ tịch Hội đồng xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề, làng nghề truyền thống trên địa bàn tỉnh đã chủ trì hội nghị xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề, làng nghề truyền thống trên địa bàn tỉnh năm 2024.
Nghề làm đèn lồng ở Hội An

Nghề làm đèn lồng ở Hội An

LNV - Đèn lồng phố cổ Hội An còn là biểu tượng của sự giao thoa văn hóa giữa Việt Nam với Trung Hoa và Nhật Bản. Có người cho rằng, những chiếc đèn lồng xuất hiện ở phố cổ Hội An là do người dân thuộc họ Châu, Thái, La… từ Phúc Kiến, Triều Châu, Quảng Đông sang đây để lập nghiệp. Chính trong hành trình xa xứ ấy, họ mang theo những chiếc đèn lồng như một nỗi niềm hoài vọng cố hương.
Cặp vợ chồng nghệ nhân đưa thúng chai ra thị trường quốc tế

Cặp vợ chồng nghệ nhân đưa thúng chai ra thị trường quốc tế

LNV - Trên mảnh đất Phú Yên vợ chồng anh Trương Văn Trung và chị Trương Thị Bích Kiều ở xã An Dân, huyện Tuy An đang âm thầm gìn giữ và phát triển nghề đan thúng chai truyền thống, đưa sản phẩm thủ công này vươn xa ra thị trường quốc tế.
Làng nghề bán "hơi thở thủy tinh” Xối Trì

Làng nghề bán "hơi thở thủy tinh” Xối Trì

LNV - Nếu đã từng một lần uống bia hơi ở Hà Nội thì không thể không biết đến chiếc cốc thuỷ tinh sần sùi, màu xanh bạc hà, có bọt sủi tăm li ti. Đó là một sản phẩm thủ công truyền thống nổi tiếng ở làng nghề thổi thủy tinh Xối Trì. Mặc dù nghề truyền thống này đang dần bị mai một nhưng người dân Xối Trì vẫn nỗ lực giữ nghề như một nét văn hóa đẹp.
Trải nghiệm làng nghề truyền thống ở An Giang

Trải nghiệm làng nghề truyền thống ở An Giang

LNV - Đến với An Giang, du khách sẽ được trải nghiệm, tham quan các làng nghề truyền thống, thủ công mỹ nghệ, cơ sở sản xuất hàng đặc sản để tìm hiểu các giá trị văn hóa và thỏa thích mua sắm các sản phẩm đặc trưng truyền thống.
Hà Nội: Thêm chủ chương, chính sách thúc đẩy phát triển làng nghề

Hà Nội: Thêm chủ chương, chính sách thúc đẩy phát triển làng nghề

LNV - Nhận thức sâu sắc giá trị của làng nghề và nghề truyền thống, TP Hà Nội đã có nhiều chủ trương, chính sách phát triển làng nghề. Đặc biệt, Thành ủy Hà Nội đã ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TU của Thành ủy về “Phát triển công nghiệp văn hóa trên địa bàn Thủ đô giai đoạn 2021 - 2025, định hướng đến năm 2030, tầm nhìn tới năm 2045”.
Làng nghề bánh tráng trăm tuổi

Làng nghề bánh tráng trăm tuổi

LNV - Nằm bên bờ sông Vàm Cỏ Tây, làng nghề truyền thống bánh tráng Nhơn Hòa (phường 5, thành phố Tân An, tỉnh Long An) từ lâu đã vang danh khắp Nam Bộ bởi chất lượng, hương vị đặc trưng. Hơn 100 năm qua, bếp lửa vẫn sáng đều tại các hộ sản xuất. Tuy nhiên, trong thời gian gần đây, trước thách thức từ thị trường, công nghệ, số hộ làm nghề truyền thống đã giảm đi rất nhiều.
Hội chợ sản phẩm làng nghề và nông sản thực phẩm an toàn trên địa bàn thành phố Hà Nội năm 2024 chính thức khai mạc  tại huyện Thanh Oai

Hội chợ sản phẩm làng nghề và nông sản thực phẩm an toàn trên địa bàn thành phố Hà Nội năm 2024 chính thức khai mạc tại huyện Thanh Oai

LNV - Thực hiện Chương trình Xúc tiến Đầu tư, Thương mại, Du lịch thành phố Hà Nội năm 2024, tối ngày 31/5/2024, Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Hà Nội phối hợp với Ủy ban nhân dân huyện Thanh Oai khai mạc Hội chợ sản phẩm làng nghề và nông sản thực phẩm an toàn trên địa bàn thành phố Hà Nội năm 2024 tại Chợ đầu mối Nam Hà Nội, huyện Thanh Oai.
Mộc mạc nghề làm nồi đất ở làng Trù Sơn

Mộc mạc nghề làm nồi đất ở làng Trù Sơn

LNV - Không sở hữu nghệ thuật tinh xảo, sản phẩm cầu kỳ, có màu sắc rực rỡ nhưng nghề gốm ở làng Trù Sơn (huyện Đô Lương, Nghệ An) vẫn phát triển qua hàng trăm năm, mang trong mình nét đẹp mộc mạc và giản dị của miền quê nơi đây.
Thơm ngon nước mắm truyền thống Cát Hải

Thơm ngon nước mắm truyền thống Cát Hải

LNV - Người xưa thường truyền tai nhau câu: “Dưa La, húng Láng, nem Báng, tương Bần, nước mắm Vạn Vân, cá rô Đầm Sét”. Trong đó, nước mắm Vạn Vân nổi tiếng khắp vùng Đông Dương xưa chính là nước mắm Cát Hải ngày nay.
Nghệ nhân Võ Văn Hải nổi tiếng với các tác phẩm từ cây cà phê

Nghệ nhân Võ Văn Hải nổi tiếng với các tác phẩm từ cây cà phê

LNV - Buôn Ma Thuột, nơi nổi tiếng với hương vị cà phê nhưng với cây cà phê thì ít ai quan tâm đến. Nghệ nhân Võ Văn Hải đã nhìn thấy tiềm năng phát triển từ cây cà phê. Và với đam mê nghệ thuật, ông đã tìm tòi để tạo ra nhiều tác phẩm độc đáo và nổi tiếng, từ việc tận dụng những gốc cà phê già cỗi, năng suất thấp đã bị bỏ đi.
Ngư dân Lập Lễ Góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc

Ngư dân Lập Lễ Góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc

LNV - Xã Lập Lễ, huyện Thuỷ Nguyên, thành phố Hải Phòng là một xã có nghề cá truyền thống nổi tiếng lâu đời, từ chỗ đã từng đứng trên bờ vực phá sản. Bằng sự nỗ lực của chính quyền và những ngư dân yêu nghề, năm 2005 xã đã dành danh hiệu lá cờ đầu về mô hình đánh cá xa bờ của 28 tỉnh có nghề khai thác thủy sản xa bờ trên toàn quốc. Hiện nay Lập Lễ vẫn tiếp tục duy trì các đội tàu đánh bắt xa bờ và phát triển hệ thống dịch vụ hậu cần nghề cá, để phấn đấu trở thành xã trọng điểm nghề cá của Thành phố và các tỉnh phía Bắc. Bằng khát vọng làm giàu và được sự quan tâm của Nhà nước đã tạo cho ngư dân Lập Lễ vươn khơi sản xuất, đồng thời đội tàu của xã cũng là một trong những lực lượng hùng hậu ở tuyến đầu góp phần bảo vệ chủ quyền vùng biển đảo phía Bắc của Tổ quốc.
Nghệ An: Làng bánh cốm Đông Thuận

Nghệ An: Làng bánh cốm Đông Thuận

LNV - Nhắc đến Nghệ An, người ta thường nghĩ ngay đến những bãi biển hoang sơ, những cánh đồng lúa bạt ngàn hay những di tích lịch sử hào hùng. Tuy nhiên, bên cạnh những cảnh đẹp và di tích ấy, Nghệ An còn sở hữu một món quà quê vô cùng đặc biệt, mang đậm hương vị truyền thống - đó chính là bánh cốm Đông Thuận.
Biểu tượng văn hoá Tây Nguyên giữa lòng Thành Phố

Biểu tượng văn hoá Tây Nguyên giữa lòng Thành Phố

LNV - Nằm trong lòng thành phố Buôn Ma Thuột (Đắk Lắk), buôn Akô Dhông như một viên ngọc quý tỏa sáng giữa lòng phố thị ồn ào, náo nhiệt. Nơi đây không chỉ thu hút du khách bởi vẻ đẹp hoang sơ, mộc mạc mà còn bởi những giá trị văn hóa truyền thống độc đáo của người Ê Đê được gìn giữ qua bao thế hệ.
Bình Định Quảng bá sản phẩm OCOP và làng nghề trong chuỗi sự kiện du lịch hè năm 2024

Bình Định Quảng bá sản phẩm OCOP và làng nghề trong chuỗi sự kiện du lịch hè năm 2024

OVN - Chuỗi sự kiện du lịch hè năm 2024 có chủ đề “Quy Nhơn - Thiên đường biển - Tỏa sáng và phát triển”, bao gồm 15 sự kiện hoạt động đặc sắc và hấp dẫn. Trong đó, chương trình giới thiệu nghệ thuật cá ngừ đại dương gắn với Hội chợ ẩm thực “Món ngon từ biển” và sản phẩm OCOP, làng nghề tỉnh Bình Định sẽ mang đến cho du khách những trải nghiệm thú vị.
Xem thêm
qc-vinamilk-100-thanh-trung
Mới nhất Đọc nhiều
Tạp chí Làng nghề Việt Nam tổ chức kỷ niệm 99 năm ngày báo chí cách mạng Việt Nam.

Tạp chí Làng nghề Việt Nam tổ chức kỷ niệm 99 năm ngày báo chí cách mạng Việt Nam.

LNV - Ngày 20/6, tại Hà Nội, Tạp chí Làng nghề Việt Nam tổ chức Kỷ niệm 99 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2024). Tham dự buổi gặp mặt có nhà giáo ưu tú Trịnh Quốc Đạt - Phó Chủ tịch Hiệp hội Làng nghề Việt Nam, ông Nguyễn Ngọc Lâm -
Sắp tổ chức "Hội nghị Diên Hồng" của kiều bào lần thứ 4

Sắp tổ chức "Hội nghị Diên Hồng" của kiều bào lần thứ 4

LNV - Từ ngày 21 - 24/8, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài – Bộ Ngoại giao phối hợp với các ban, ngành và địa phương tổ chức Hội nghị người Việt Nam ở nước ngoài toàn thế giới lần thứ 4 và Diễn đàn trí thức và chuyên gia Việt Nam ở nước ngoài
Thư chúc mừng Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam của Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam

Thư chúc mừng Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam của Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam

LNV - Nhân dịp kỷ niệm 99 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/1925 – 21/6/2024), thay mặt Đảng đoàn, Ban Thường vụ Hội Nhà báo Việt Nam, tôi thân ái gửi tới toàn thể cán bộ, hội viên, những người làm báo cả nước những lời chúc tốt đẹp nhất!
Lời toà soạn

Lời toà soạn

LNV - Ngày báo chí cách mạng Việt Nam (21/6/1925-21/6/2024)
Bác Hồ - Người khai sinh nền Báo chí Cách mạng Việt Nam

Bác Hồ - Người khai sinh nền Báo chí Cách mạng Việt Nam

LNV - Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ là một chiến sỹ cách mạng lỗi lạc, người thầy vĩ đại của cách mạng Việt Nam, vị lãnh tụ kính yêu của giai cấp công nhân và dân tộc Việt Nam mà còn là một cây bút xuất sắc, một nhà báo lớn, người khai sinh nền Báo chí Cách mạng Việt Nam.
qc-vinamilk-dinh-duong-vang
ct-tnhh-pt-xuan-thanh
ctcp-xd-tan-loc
nong-nghiep-xanh
minh-hieu
nhu-thanh
an-phat
thanh-chau
thuan-duc
ha-tinh
binh-dinh
Giao diện di động