Các đại biểu trao đổi tại tòa đàm (Ảnh: ST)

Chia sẻ tại buổi tọa đàm, ông Hồ Quang Bửu - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam cho biết: Thị trường hàng mây tre lá thế giới đạt trên 40 tỉ USD/năm và Việt Nam là một trong số các nước sản xuất và xuất khẩu hàng đầu các sản phẩm mây tre lá trên thế giới với kim ngạch xuất khẩu lên tới gần 500 triệu USD. Vì vậy, việc xây dựng một ngành mây tre lá phát triển bền vững sẽ đem lại cơ hội rất tốt cho Việt Nam trong việc phát triển ngành nghề nông thôn, tạo việc làm và thu nhập cho người dân nông thôn, từ đó giúp doanh nghiệp có nguồn nguyên liệu bền vững để sản xuất và xuất khẩu.

Ông Lê Bá Ngọc, Phó chủ tịch Hiệp hội Xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam (Vietcraft) cho biết, hiện nguồn nguyên liệu mây tre lá đang bị suy giảm nghiêm trọng và thiếu sự quy hoạch tổng thể. Trong số 1,5 triệu ha tre, chúng ta có 210.000 ha trồng. Tuy nhiên lượng tre thoái hóa không dùng được chiếm số lượng lớn. Có những nơi đường vào khai thác không có nên người dân để chết không thu hoạch vì chi phí lấy tre vận chuyển cao hơn giá bán với 600 đồng/kg. Ngoài ra, Việt Nam chưa có vùng nguyên liệu mây có chứng chỉ FSC và chưa đến 20% doanh nghiệp mây tre lá Việt Nam có thể đáp ứng được một số tiêu chuẩn hợp chuẩn, điều này làm giảm cơ hội để doanh nghiệp có thể mở rộng thị trường xuất khẩu.

Vùng nguyên liệu ổn định là động lực thúc đẩy mở rộng sản xuất cho ngành mây tre đan (Ảnh: ST)

Phát biểu tại sự kiện, ông Trần Thanh Nam - Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, cho rằng: Thủ tướng chính phủ vừa ban hành Quyết định số 801/QĐ-TTg ngày 7-7-2022 về việc “phê duyệt chương trình bảo tồn và phát triển làng nghề Việt Nam giai đoạn 2021-2030”. Trong đó, Việt Nam đặt mục tiêu nâng kim ngạch xuất khẩu hàng thủ công do các làng nghề sản xuất đạt 4 tỉ đô la đến năm 2025 và đạt 6 tỉ đô la đến năm 2030. Theo quyết định này, việc phát triển nguyên liệu tập trung phục vụ làng nghề cũng như xây dựng các mô hình làng nghề tiêu biểu gắn với vùng nguyên liệu có chứng chỉ bền vững được đặc biệt ưu tiên.

Ở Việt Nam, hiện có 893 làng nghề mây tre đan; trong đó, 647 làng nghề mây tre đan và 246 làng nghề đan cói, lục bình. Số lao động nông thôn tham gia sản xuất các sản phẩm mây tre đan khoảng 342.000 người. Cùng với Trung Quốc, Indonesia và Philippines, Việt Nam là một trong những quốc gia xuất khẩu mây tre đan lớn trên thế giới.

Trong những năm vừa qua, với nhiều chính sách hỗ trợ thiết thực của nhà nước, với sự chỉ đạo hiệu quả của Bộ NN&PTNT, đặc biệt là sự nỗ lực không ngừng của cộng đồng các doanh nghiệp xuất khẩu hàng mây tre lá của Việt Nam, tốc độ tăng trưởng của hàng mây tre lá luôn được duy trì từ 8 - 10% mỗi năm. Các sản phẩm mây tre lá của Việt Nam đến nay đã có mặt ở trên 160 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, góp phần tạo thu nhập và việc làm cho gần 350.000 lao động ở vùng nông thôn và miền núi, đặc biệt là tạo việc làm và thu nhập cho lao động nữ và đồng bào các dân tộc thiểu số.

Thông qua Dự án Quản lý rừng bền vững và bảo tồn đa dạng sinh học, Chính phủ Hoa Kỳ và Chính phủ Việt Nam đã và đang triển khai các giải pháp quản lý rừng bền vững, trong đó bao gồm hoạt động phát triển chuỗi giá trị lâm sản ngoài gỗ bền vững, cụ thể là chuỗi giá trị mây tre lá tại 5 tỉnh là Sơn La, Hòa Bình, Thanh Hóa, Nghệ An và Quảng Nam. Hoạt động này không chỉ đảm bảo nguồn nguyên liệu ổn định cho các làng nghề mây tre lá, các đơn vị xuất khẩu, Dự án VFBC góp phần thúc đẩy các lợi ích sinh kế, xã hội và môi trường, đặc biệt là giảm mất rừng, giảm suy thoái rừng và tăng khả năng hấp thụ các bon từ rừng.

Tường Vân