Khiếu nại, khiếu kiện kéo dài

Năm 1986, ông Ngô Sỹ Tùng có nhận chuyển nhượng lô đất có diện tích 5000m2 (rộng 25m, dài 200m) của ông Đinh Văn Thiên tại khu đồi 3, Phước An, phường Phước Thắng, TP.Vũng Tàu.

Ông Tùng đã trồng cây dương và bạch đàn quanh đất để giữ ranh giới. Do phải đi làm xa nên ông Tùng có nhờ ông Trường (ở gần khu đất) trông coi dùm từ năm 1988 – 1992.
Đến năm 2001, ông Tùng nghe thông tin UBND tỉnh có chủ trương thu hồi đất của ông để xây dựng trường cao đẳng cộng đồng nhưng ông Tùng không nhận được quyết định thu hồi đất. Năm 2007, khi có đơn vị thi công vào khu đất của ông Tùng thì ông mới biết đất bị thu hồi nhưng không được bồi thường. Ông Tùng đã khiếu nại về vấn đề trên đến UBND TP. Vũng Tàu và UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.

Từ 22/10/2007 đến 12/8/2014, UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu và UBND TP. Vũng Tàu ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, đôn đốc các ban ngành chức năng giải quyết đơn khiếu nại
của ông Tùng.

Ngày 20/11/2014, UBND TP. Vũng Tàu mới có công văn số 5215/UBND-TNMT không giải quyết khiếu nại của ông Tùng mà hướng dẫn ông gửi đơn đến cơ quan có thẩm quyền giải quyết, cụ thể là TAND TP. Vũng Tàu.

Nên ngày 12/11/2015, ông Tùng có đơn “khởi kiện hành chính” đến TAND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu về việc bị thu hồi đất, UBND tỉnh không ban hành quyết định thu hồi đất, không ban hành quyết định đền bù đất cho chủ đất.

Quyết định hai cấp bị hủy…

Sau quá trình thụ lý vụ án, ngày 14/4/2016, thẩm phán Đào Đức Thiện - TAND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã căn cứ Điều 3 Nghị quyết 56/2010/NQ-QH12 ra quyết định đình chỉ giải quyết vụ án, trả lại đơn khởi kiện cho ông Tùng với lý do đã hết thời hiệu khởi kiện.

Tương tự tại cấp phúc thẩm – TAND cấp cao tại TP. Hồ Chí Minh, Thẩm phán Huỳnh Công Lý đã ký quyết định không chấp nhận kháng cáo của ông Tùng cũng với lý do thời hiệu đã hết.

Bị bác đơn vô lý, ông Tùng tiếp tục làm đơn kháng nghị giám đốc thẩm gửi đến TAND tối cao. Với nhận định TA cấp sơ cấp và TA cấp phúc thẩm đã vi phạm thủ tục tố tụng nghiêm trọng ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của ông Tùng, ngày 22/12/2017, Chánh án TAND tối cao đã ra quyết định kháng nghị giám đốc thẩm đối với quyết định số 121/2016/QDDPT-HC ngày 21/9/2016 của TAND cấp cao tại TP. Hồ Chí Minh.

Ngày 12/6/2018, HĐTP TAND tối cao mở phiên tòa giám đốc thẩm xét xử vụ án “Khiếu kiện hành vi hành chính trong lĩnh vực đất đai” mà người khởi kiện là ông Ngô Sỹ Tùng và người bị kiện là Chủ tịch UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu và Chủ tịch UBND TP. Vũng Tàu.

HĐTP TAND tối cao nhận định, ông Tùng khiếu nại và được các cơ quan có thẩm quyền giải quyết khiếu nại từ năm 2007 đến 20/11/2014 chỉ có nội dung đôn đốc các cơ quan chức năng kiểm tra giải quyết. Ngày 20/11/2014, UBND TP. Vũng Tàu có công văn số 5215/UBND-TNMT gửi ông Tùng, văn bản này ban hành trên cơ sở báo cáo số 2719/BC-TNMT của Phòng TNMT TP. Vũng Tàu về xác minh và đề xuất giải quyết đơn khiếu nại của ông Tùng. Như vậy, thời điểm ông Tùng biết được khiếu nại của ông không được giải quyết là ngày ông nhận được hoặc biết được công văn 5215/UBND-TNMT ngày 20/11/2014 của UBND TP. Vũng Tàu.

Đồng thời, tại điểm a khoản 2 Điều 104 Luật tố tụng hành chính năm 2010, quy định thời hiệu khởi kiện là 01 năm kể từ ngày nhân được hoặc biết quyết định hành chính, hành vi hành chính. Ngày 11/9/2015, ông Tùng có đơn khởi kiện đến TAND TP. Vũng Tàu. Theo quy định nêu trên thì ông Tùng đã khởi kiện trong thời gian luật định. Tòa án cấp sơ thẩm và phúc thẩm đã căn cứ Điều 3 Nghị quyết 56/2010/NQ-QH12 của Quốc hội để xác định thời hiệu khởi kiện đã hết là vi phạm nghiêm trọng về thủ tục tố tụng, làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của ông Tùng.

Nên HĐTP TAND tối cao ra quyết định hủy Quyết định số 121/2016/QĐPT-HC ngày 21/9/2016 của TAND cấp tại TP. Hồ Chí Minh và quyết định đình chỉ vụ án số 01/2016/QĐ-ĐCST ngày 14/4/2016 của TAND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Giao hồ sơ vụ án cho TAND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu xét xử sơ thẩm vụ án theo đúng quy định pháp luật.

Thẩm phán là người nắm giữ cán cân công lý, là người nhân danh Nhà nước thực hiện quyền tư pháp nên Thẩm phán khi thực hiện nhiệm vụ phải vô tư, khách quan và thượng tôn pháp luật. Tuy nhiên, 02 vị thẩm phán Đào Đức Thiện - TAND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu và thẩm phán Huỳnh Công Lý – TAND cấp cao tại TP. Hồ Chí Minh đã vi phạm thủ tục tố tụng nghiêm trọng ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của ông Tùng. Vậy thẩm phán Đào Đức Thiện và thẩm phán Huỳnh Công Lý có phải do năng lực hạn chế nên đã vi phạm thủ tục tố tụng?

Qua sự việc trên, đề nghị Chánh án TAND cấp cao tại TP. Hồ Chí Minh và Chánh án TAND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu xem xét xử lý trách nhiệm đối với thẩm phán Huỳnh Công Lý và thẩm phán Đào Đức Thiện để đảm bảo công bằng, khách quan của pháp luật và lấy lại lòng tin của người dân.

(Còn tiếp)

Bài và ảnh: Hùng Đăng