Trong tâm thức số đông, hình ảnh con ngựa thường gắn liền với sự mạnh mẽ hay những cuộc viễn chinh kiêu hãnh. Thế nhưng, bước chân vào thế giới của “Ngừa Ngựa” với gần 200 tác phẩm gốm, người xem sẽ bắt gặp một tinh thần hoàn toàn khác. Những chú ngựa gốm của họa sĩ Tuấn Nguyễn lại "khoác" lên mình vẻ vô tư và lặng lẽ.

"Ngừa Ngựa" thể hiện một tinh thần tự do, không khuôn mẫu.

Với họa sĩ Tuấn Nguyễn, niềm đam mê nặn không phải là điều gì mới mẻ, mà là một bản năng ngủ quên từ thời thơ ấu. Như bao đứa trẻ khác, anh từng có thể ngồi hàng giờ để nặn ra bất cứ thứ gì xuất hiện trong đầu: từ con vật, siêu nhân đến kiếm... Những tưởng kỹ năng ấy đã biến mất sau bao năm tháng trưởng thành, nhưng vài năm trở lại đây, khi anh thử chơi với giấy bồi, anh bất ngờ nhận ra cảm giác nặn vẫn nằm đâu đó trong trong trí nhớ và đôi bàn tay của mình.

Cuộc tái ngộ này mang họa sĩ trở lại đúng nghĩa một đứa trẻ, đó là một tư duy đơn giản, nghĩ gì làm nấy. Không còn những áp lực của một người trưởng thành phải làm sao cho "đúng", họa sĩ Tuấn Nguyễn để mình trôi đi trong sự ngẫu hứng thuần túy. Sự thoải mái này đã tạo nên một bộ sưu tập gốm đầy sống động, ngẫu hứng, nơi mỗi tác phẩm là một lát cắt của niềm vui làm nghề.

"Chính vì vậy, đôi khi “con ngựa” của tôi lại thành con gà, thành chó sói hay thành một con cá nào đó…và điều đó chẳng khiến tôi buồn hay khó chịu. Ngược lại, tôi thấy vui vì được chơi, được để trí tưởng tượng dẫn đường, được tự do hoàn toàn trong khoảnh khắc mình làm nó", anh chia sẻ.

Mỗi tác phẩm mang một dáng vẻ khác nhau nhưng đều toát lên một tinh thần tự do, vô tư.

Những chú “ngừa ngựa” vì thế mà hiện lên lúc ngây ngô, lúc bướng bỉnh, lúc lại thư thái như một ký ức đẹp vừa ghé lại. Chúng mang hơi thở của sự thành thật với cảm xúc, sống bản năng như chính tinh thần của người tạo ra chúng.

Anh ví von gốm giống như một tấm ảnh chụp lấy ngay, bấm một cái là hình hiện ra, mang lại niềm vui tức thì. Nếu hội họa đòi hỏi sự kiên nhẫn, chờ đợi như quy trình tráng rửa phim thì gốm cho phép người họa sĩ nhìn thấy hình hài tác phẩm hiện ra nhanh chóng.

Tuy gốm mang lại niềm vui nhanh chóng, nhưng nó vẫn chứa đựng chiều sâu kỹ thuật khiến họa sĩ Tuấn Nguyễn say mê. Anh tìm thấy điểm tương đồng thú vị giữa gốm và sơn mài – chất liệu mà anh theo đuổi lâu bền nhất. Cả hai đều chứa đựng yếu tố ngẫu nhiên mà người nghệ sĩ không thể dự đoán.

Họa sĩ Tuấn Nguyễn khẳng định: "Sơn mài luôn chứa đựng yếu tố ngẫu nhiên, từ sự trộn màu, độ trong của sơn, đến cách các lớp chồng lên nhau… tạo ra hiệu ứng mà đôi khi mình không thể dự đoán. Gốm cũng vậy. Lớp men mình vẽ lên bề mặt, khi đưa vào lò nung sẽ biến đổi dưới tác động của lửa, tạo ra những hiệu ứng thị giác rất bất ngờ. Có lẽ chính sự đối thoại với yếu tố ngẫu nhiên này khiến tôi gắn bó với gốm – nó khiến mỗi tác phẩm như một cuộc khám phá mới."

Tên gọi “Ngừa Ngựa” xuất hiện theo cách chơi chữ tinh nghịch, phản ánh đúng tinh thần của triển lãm lần này. Sự "ngừa ngựa" ấy không chỉ nằm ở cái tên, mà còn ở cách tạo hình độc bản. Người họa sĩ chẳng cố bám víu vào những đúng - sai cố hữu, hay một hình ảnh cố định để sự sáng tạo có thể hồn nhiên bay bổng. Bởi lẽ, giá trị lớn nhất mà bộ sưu tập này mang lại chính là sự tự do – điều mà đôi khi chúng ta vô tình đánh mất khi mải mê chạy theo những khuôn mẫu của cuộc sống.

Họa sĩ Tuấn Nguyễn (áo kẻ) trao đổi với những người bạn tại triển lãm "Ngừa Ngựa".

Chị Thảo Trang, một khán giả cũng là người bạn của họa sĩ Tuấn Nguyễn đã "phải lòng" với những chú ngựa gốm này lần đầu chạm mắt: "Tôi đã bị cuốn hút bởi vẻ đẹp của sự mộc mạc và "không hoàn hảo" này. Không hoàn hảo bởi đâu đó có những vết nứt, chút méo mó, hình dáng chẳng tuân theo khuôn mẫu cố định nào.

Thế nhưng chính sự không tròn trịa ấy lại tạo nên linh hồn cho tác phẩm, nơi người nghệ sĩ gửi gắm cảm xúc, ký ức và tinh thần sáng tạo vào từng chú ngựa gốm độc bàn. Và hơn hết điều khiến mình thấy thú vị là chất cảm của từng tác phẩm - mỗi chú ngựa hiện diện như một cá tính riêng mang đến một cảm xúc khác nhau khi chạm nhìn."

Có thể đâu đó giữa những khối gốm mộc mạc, bạn sẽ bắt gặp một cảm giác thân thuộc, hay một nụ cười vì yêu những dáng hình không tên. Nếu một mảnh ký ức giá trị nào đó khẽ gõ cửa tâm hồn bạn khi đứng trước những tác phẩm này, thì đó chính là thành công lớn nhất mà họa sĩ Tuấn Nguyễn và “Ngừa Ngựa” mong muốn đạt được.

Triển lãm “Ngừa Ngựa” mở cửa tự do từ ngày 17/01/2026 đến hết ngày 31/03/2026. Một điểm hẹn không thể bỏ qua cho những ai muốn tìm lại sự thong dong và hồn nhiên trong nghệ thuật./.