Lúc đầu, các làng nghề chỉ khai thác những sản phẩm tiêu dùng quen thuộc, có tính truyền thống. Với sự phong phú sẵn có, các sản phẩm thủ công của làng nghề nhanh chóng trở thành mặt hàng xuất khẩu quan trọng.

Một số nước đã chủ động gửi mẫu hàng cho các làng nghề gia công. Với kỹ thuật thuần thục sẵn có, những người thợ thủ công trong làng nghề đã nhanh chóng thực hiện được ngay những hợp đồng theo mẫu khách hàng đặt, đồng thời cũng cải tiến những mẫu mã đó cho vừa phù hợp với nhu cầu của thị trường, vừa thích ứng với điều kiện về nguyên liệu, về tay nghề của người dân trong làng nghề, nhờ đó, các mặt hàng thủ công xuất khẩu của làng nghề ngày càng phong phú hơn.

Đến nay, mẫu mã sản phẩm thủ công của làng nghề đã rất phong phú, vượt xa những mẫu hàng truyền thống, có nhiều sản phẩm chưa từng thấy trong truyền thống và rất phù hợp với yêu cầu tiêu dùng của đời sống mới hiện nay.

Các Nghệ nhân trong làng nghề có dịp trổ tài, sáng tạo thêm nhiều sản phẩm có tính thẩm mỹ, và đã xuất hiện xu hướng nghệ thuật hóa sản phẩm. Tăng cường yếu tố thẩm mỹ trên sản phẩm đã nhanh chóng được thị trường nước ngoài ưa thích với đơn hàng ngày càng nhiều, đồng thời cũng là cơ hội cho các nghệ nhân trong làng nghề thể hiện tài năng và tăng thêm thu nhập. Đó cũng là một cách động viên lớp nghệ nhân trẻ trong làng nghề say mê sáng tạo, phát triển nghề lên một bước mới với những sản phẩm có giá trị nghệ thuật, tăng thu nhập và nâng cao đời sống của người thợ thủ công trong làng nghề, nhờ đó các nghề được phát triển.

Trong những năm qua, mặc dù mẫu mã sản phẩm thủ công của làng nghề đã khá phong phú và có giá trị thẩm mỹ, nhưng trước nhu cầu xuất khẩu ngày càng mở rộng, vẫn cần phát triển sản phẩm đa dạng hơn, chất lượng tốt hơn, giá trị thẩm mỹ cao hơn. Sản phẩm của làng nghề phải đáp ứng tốt hơn yêu cầu cụ thể của từng thị trường với mức sống khác nhau, lối sống và văn hóa khác nhau, quan niệm thẩm mỹ khác nhau.

Để đạt được những vấn đề đó, trước tiên phải coi trọng hoạt động thiết kế sản phẩm, hiểu đúng chất lượng của mẫu mã sản phẩm, đó là thỏa mãn nhu cầu của khách hàng bằng những ý tưởng mới. Mẫu sản phẩm còn phải thích ứng với điều kiện thực tế của sản xuất và đem lại lợi nhuận cao cho cơ sở sản xuất.

Cần phải nghiên cứu thị trường để hiểu rõ khách hàng hơn và tìm cách đáp ứng tốt nhất những yêu cầu, mong đợi của khách hàng đối với sản phẩm. Trong mỗi cơ sở sản xuất phải quan tâm nhiều hơn đến vấn đề cải tiến công nghệ, áp dụng nhanh các tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Các cơ sở cũng phải quan tâm đến bồi dưỡng năng lực cho đội ngũ thiết kế sản phẩm và những lao động có tay nghề cao để luôn đổi mới mẫu mã và nâng cao chất lượng sản phẩm.

Các cơ sở trong làng nghề cũng cần tranh thủ tham gia các hoạt động hỗ trợ của các tổ chức, cơ quan về phát triển sản phẩm, như tham dự các cuộc tư vấn, tham gia các cuộc thi sản phẩm. Qua đó có thể học hỏi được nhiều điều ở các cơ sở bạn, và là dịp so sánh sản phẩm của mình với những sản phẩm khác.

Đa dạng mẫu mã sản phẩm luôn luôn là yêu cầu bức thiết đối với các cơ sở sản xuất hàng thủ công xuất khẩu trong các làng nghề. Yêu cầu này ngày càng quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của cơ sở sản xuất trong làng nghề.