Các đại biểu cắt băng khai mạc Triển lãm "Tình yêu qua chiến tranh"

Nhân dịp Kỷ niệm 75 năm Ngày Thương binh - Liệt sỹ (27/7/1947 - 27/7/2022), sáng ngày 22/7/2022, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phối hợp với CLB “Trái tim người lính”, Hội Nữ Chiến sĩ Trường Sơn và Tạp chí điện tử Môi trường và Đô thị Việt Nam tổ chức sự kiện trưng bày, trao tặng hiện vật và giao lưu nhân chứng lịch sử mang chủ đề “Tình yêu qua chiến tranh”.

“Chiến tranh”- hai từ khi nhắc đến gợi cho chúng ta bao hình dung về sự tàn khốc, ác liệt và chia ly. Với thế hệ đã tham gia vào hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ của dân tộc Việt Nam, đã hy sinh xương máu cho nền độc lập, tự do của Tổ quốc thì sức mạnh để vượt qua những năm tháng đau thương, mất mát đó chính là lý tưởng sống cao đẹp, tình yêu Tổ quốc và tình yêu lứa đôi trong sáng, thiêng liêng. Họ đã viết nên những mối tình đi cùng năm tháng để mỗi khi nhắc lại, chúng ta lại càng trân trọng, thêm tin vào tình yêu và những điều đẹp đẽ trong cuộc sống.

Sự kiện có sự tham gia đông đảo của nhiều khách mời là cựu chiến binh, thương bệnh binh và thân nhân các liệt sĩ

Tại sự kiện, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam giới thiệu tới công chúng Triển lãm “Tình yêu qua chiến tranh” gồm 12 câu chuyện thông qua những lá thư, hình ảnh và nhật ký - đây chính là kỷ vật của những mối tình trong bom đạn, xa cách và chia ly.

Bà Nguyễn Thị Tuyết - Giám đốc Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam phát biểu tại sự kiện

Đó là câu chuyện tình của nữ cảm tử quân Nguyễn Thị Bích Thảo và người đồng chí Đỗ Đình Sửu; đám cưới đặc biệt trên tháp pháo xe tăng của GS.BS Nguyễn Thị Ngọc Toản và Trung tướng Cao Văn Khánh; tình yêu kết tinh thành những ca khúc đi cùng năm tháng của vợ chồng nhạc sĩ Trần Hoàn; câu chuyện nghĩa vợ tình chồng của nhà văn, nhà báo Nguyễn Thị Thanh Hương và nhà văn Vũ Tú Nam hay câu chuyện tình yêu của cô y tá Trần Thị Kính và chiến sỹ Nguyễn Văn Đạo với lá thư đến muộn sau 31 năm vẫn còn nhiều day dứt…

Đây chỉ là một số trong hàng ngàn, hàng vạn những câu chuyện tình yêu thời chiến mà khi nhắc đến trái tim ta vẫn nghẹn ngào, thổn thức xen lẫn niềm tự hào, khâm phục và cả những tiếc nuối khôn nguôi.

Giao lưu với các nhân vật trong triển lãm và đại diện đến từ Đội nữ chiến sĩ Trường Sơn và một số nhân chứng lịch sử

Để chuẩn bị cho sự kiện ý nghĩa này, các cán bộ của Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam đã đi khắp chiều dài đất nước tìm kiếm, gặp gỡ và trò chuyện với nhân chứng lịch sử năm xưa để có thể sưu tầm những câu chuyện hào hùng và còn nguyên xúc cảm tới ngày hôm nay.

Đại tá, nhà văn Đặng Vương Hưng - Phó Tổng biên tập Tạp chí Môi trường và Đô thị Việt Nam - người sáng lập và Chủ tịch Hội đồng điều hành CLB “Trái tim người lính Việt Nam” trò chuyện với bà Vũ Thị Lui - bạn gái liệt sĩ Trần Minh Tiến

Trên hành trình ấy, luôn có những người bạn đồng hành để cùng với Bảo tàng làm dầy thêm kho tư liệu. Tại sự kiện này Bảo tàng sẽ tiếp nhận 04 bộ sưu tập thư thời chiến, sổ thơ, kỷ vật từ thân nhân những người lính bộ đội cụ Hồ năm xưa. Đây là tình cảm, sự trân trọng của công chúng dành cho những tâm huyết và nỗ lực thực hiện sứ mệnh bảo tồn, phát huy các giá trị lịch sử tới thế hệ mai sau của Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam trong thời quan qua.

Cũng trong khuôn khổ sự kiện, khách mời sẽ được giao lưu trực tiếp với nhân vật trong triển lãm và đại diện đến từ Đội nữ chiến sĩ Trường Sơn và một số nhân chứng lịch sử là Thương binh, thân nhân Liệt sĩ tiêu biểu đến từ nhiều vùng miền trên cả nước, là thành viên của CLB “Trái tim Người lính”. Đây là cơ hội để công chúng gặp gỡ những nhân chứng sống, để lắng nghe những câu chuyện của một thời “khi Tổ quốc cần, họ biết sống xa nhau”.

Trong số những nhân vật tham gia giao lưu tại triển lãm có bà Vũ Thị Lui ở Hà Nội. Bà Lui và liệt sỹ Trần Minh Tiến có một tình yêu phát triển từ tình bạn học cùng trường phổ thông. Năm 1963, ông Tiến lên đường nhập ngũ.

Mối tình của họ có nhiều cung bậc cảm xúc, có lý tưởng của thế hệ thanh niên sẵn sàng gạt tình riêng vì sự nghiệp lớn của dân tộc, có những ước mơ về hạnh phúc bình dị, có cả những vật đính ước họ tặng cho nhau… Ông tặng bà chiếc nhẫn do chính tay mình làm bằng mảnh xác máy bay Mỹ, còn bà tặng ông chiếc khăn tay trắng có thêu bông hoa hồng màu tím. Rồi ông Tiến hy sinh ngày 1/6/1968. Sau này, bà Lui cũng đã có một gia đình yên ấm hạnh phúc với người chồng là một cựu chiến binh.

Những kỷ vật, những lá thư thời chiến giữa bà Lui và ông Tiến vẫn luôn hiện diện trong nhà. Bà nói với chồng rằng nhờ tình yêu đó mà bà có nghị lực, đức hy sinh và những phần tính cách tốt đẹp của bà ngày hôm nay. Do đó, chồng bà thấu hiểu và trân trọng mối tình đầu của bà với người liệt sỹ.

Triển lãm “Tình yêu qua chiến tranh” được giới thiệu tới công chúng từ ngày 22/7/2022 tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam

“Ông ấy ủng hộ tôi ròng rã suốt 8 năm để tôi tìm được hài cốt của ông Tiến về an táng tại nghĩa trang Đường 9, thành phố Đông Hà, Quảng Trị. Cho đến nay, ông Tiến đã như một thành viên đang sống và không thể thiếu trong gia đình tôi,” bà tâm sự.

Cũng trong khuôn khổ sự kiện này, CLB “Trái tim người lính” tặng một số cuốn sách mới xuất bản cho Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam: “Trái tim Người lính Miền Trung – Tây Nguyên” (Tập ký và tư liệu của nhiều tác giả, NXB Thanh niên, năm 2022) và “Những lá thư tình đi qua chiến tranh” (Tập thư thời chiến của liệt sĩ Trần Minh Tiến, 1945 – 1968; NXB Thông tin và Truyền thông, 2021). Đây là kết quả bước đầu của Cuộc vận động Viết và Sưu tầm kỷ vật mang tên “Tình yêu đi qua chiến tranh” CLB “Trái tim Người lính” phối hợp với Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam và Tạp chí điện tử Môi trường và Đô thị Việt Nam tổ chức.

Theo dự kiến ban đầu, Cuộc vận động Viết và Sưu tầm kỷ vật mang tên “Tình yêu đi qua chiến tranh” sẽ được tổng kết vào cuối năm 2022. Tuy nhiên, do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19 trong hơn 2 năm qua đã hạn chế rất nhiều các hoạt động cộng đồng, nên Ban Tổ chức đã quyết định kéo dài thêm thời gian 3 năm, cuộc vận động sẽ được tổng kết và trao thưởng vào năm 2025.

Bài, ảnh: Tùng Anh