Những gì còn lại của một thời vàng son

Đèo Hải Vân nối tỉnh Thừa Thiên - Huế với Đà Nẵng dài ngót 20km, uốn lượn như một sợi dây thừng nằm chênh vênh vắt qua các sườn núi. Gió mang hơi thở êm ả từ biển thổi qua từng mỏm đá, rì rào trên những rừng cây, tha thướt cùng mây trời yên bình lãng đãng trôi. Bên sườn núi là những thân cây rừng lâu năm rêu phong, mốc thếch vươn mình trổ lộc mới tháng ba sau những ngày rét mướt... những đoàn xe chở khách du lịch nối đuôi nhau thong thả leo dốc, để rồi cùng dừng lại chốn đỉnh đèo chiêm ngưỡng dấu tích của tiền nhân nhiều thế kỷ trước trên con đường thiên lý Bắc Nam nhiều huyền thoại…

Con đường đèo quanh co uốn lượn vắt lưng chừng trên sườn núi. Buổi sáng khi sương vẫn còn đọng long lanh trên những mắt lá, phía bên kia ánh nắng rực lên chiếu rọi xuống đỉnh hùng quan một thủa. Những chuyến xe ngược xuôi vẫn lên xuống đều đặn. Và ở đó, vẫn còn lại dấu tích của một thời oanh liệt.

Quan ải xưa

Đứng trên điểm cao nhất của con đường thiên lý mấy trăm năm qua, phóng tầm mắt về phía xa xa hướng bắc, bãi biển Lăng Cô của tỉnh Thừa Thiên – Huế đẹp hút hồn với cát vàng hiền hòa trải rộng ngút ngàn tầm mắt, tưởng chừng như chỉ cần với tay là chạm vào được với cát vàng biển xanh. Dưới những hàng cây xanh ven triền sóng vỗ, những ngôi nhà nhỏ nằm bình yên bên chân sóng biển Đông.

Ở phía đối diện nơi phương Nam ngập nắng, thành phố Đà Nẵng trẻ trung đang trên những bước đường xây dựng và trưởng thành, với những ngôi nhà cao tầng mọc lên san sát, những con đường rộng rãi nườm nượp người qua lại. Dãy núi Sơn Trà án ngữ phía đông như một tấm bình phong khổng lồ, che chắn cho thành phố Đà Nẵng qua biết bao cơn cuồng nộ của biển, để người dân yên ổn sống và làm đẹp cho thành phố bên bờ sông Hàn dưới chân hùng quan này ngày một rực rỡ, tươi vui.

Cuộc sống mới trên đỉnh hùng quan

Từ khi hầm đường bộ Hải Vân được đưa vào sử dụng, lượng xe cộ qua lại trên đèo đã giảm hẳn, còn lại chủ yếu là những đoàn khách du lịch, hay những xe máy, xe quá khổ, quá tải chạy trên cung đường đèo này. Trên đỉnh đèo Hải Vân có nhiều hộ chủ yếu là buôn bán nước giải khát, hàng lưu niệm, quán ăn và một số dịch vụ khác. Còn lại khoảng 5-6 hộ sống lưng chừng đèo với vài tiệm vá xe, nước mui… cuộc sống cũng nhiều vất vả.

Trước đây, khi hầm Hải Vân rậm rịch khánh thành, nhiều hộ dân buôn bán nơi đây sợ sẽ mất kế sinh nhai. Có nhiều hộ đã rời về quê cũ tính kế khác làm ăn, có người vào rừng đốn củi kiếm ngày mươi lăm ngàn nuôi gia đình. Chỉ còn lại một vài hộ bất chấp khó khăn cố gắng bám trụ lại, hy vọng vào một điều gì đó tươi sáng hơn. Và bây giờ, những người dân ấy đã có được cuộc sống ổn định hơn, chắc chắn hơn nhờ vào lượng khách qua lại thường xuyên nơi đây. Một người phụ nữ bán đồ lưu niệm cho biết: “Ban đầu cũng chật vật lắm, một ngày bán được có một chiếc vòng giá năm ngàn, lấy gì nuôi 3 đứa con đang tuổi ăn tuổi học dưới nhà. Nhưng không bám trụ thì biết làm sao, rồi cuối cùng cũng qua cả. Bây giờ khách du lịch lên đây nhiều, buôn bán cũng khấm khá hơn”. Đang nói chuyện, chị lại tất tả chạy đi vì có một đoàn khách sinh viên xúm xít bên quầy đồ lưu niệm của chị, nhìn những nụ cười trên nhiều khuôn mặt người dân nơi đây, chúng tôi biết cuộc sống êm đềm đã trở lại với họ.

Hiện lượng khách du lịch nơi đây khá đông, mỗi ngày cũng gần chục đoàn, chưa tính khách đi lẻ. Trên những cung đường khúc khuỷu vờn mây, trên đỉnh là Hải Vân quan với những làn mây trôi lờ lững chậm rãi, rất thích hợp cho tham quan, nghỉ dưỡng, tuor đường dài, tuor địa hình… và là một trong những thắng cảnh của miền Trung.

Chiều xuống trên đỉnh Hải Vân, ánh nắng chênh chếch chiếu xuống con đường ngoằn ngoèo, như sợi dây mỏng mảnh ngăn cách núi cao và biển Đông lung linh phía dưới. Tạm biệt những con người trên đỉnh hùng quan, nơi cuộc sống êm đềm và thong thả, nơi những nụ cười luôn tươi rói trên khuôn mặt họ, cho một niềm tin tưởng vào tương lai…

Tiêu Dao