Hiện nay, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh vẫn duy trì các làng nghề truyền thống như: Đóng tàu, đan ngư cụ, sản xuất gốm sứ... Điển hình như nghề sản xuất gốm sứ ở thị xã Đông Triều, với các làng nghề nổi tiếng Vĩnh Hồng (phường Mạo Khê), Đức Chính (phường Đức Chính). Cùng với đó, trên địa bàn còn có 11 doanh nghiệp và 54 cơ sở sản xuất gốm sứ của hộ gia đình, tạo việc làm thường xuyên cho trên 2.000 lao động, với thu nhập cao hơn 2-3 lần so với sản xuất nông nghiệp thông thường. Sản phẩm gốm sứ ở đây được khách hàng trong và ngoài nước đánh giá rất cao. Nhiều sản phẩm được xuất khẩu sang nhiều quốc gia trên thế giới như: Hàn Quốc, Canada...

Làng nghề gốm Đông Triều tỉnh Quảng Ninh

Quảng Ninh còn có làng nghề truyền thống đan ngư cụ Hưng Học tại phường Nam Hoà; đóng tàu, thuyền vỏ gỗ Cống Mương, phường Phong Hải của thị xã Quảng Yên; làng nghề nuôi cấy ngọc trai, đánh bắt thuỷ hải sản huyện Vân Đồn; chế tác than đá mỹ nghệ TP Cẩm Phả và Hạ Long... Các làng nghề này vẫn đang được duy trì, phát triển tốt và đóng góp một phần không nhỏ trong phát triển kinh tế, tạo việc làm, mang lại thu nhập ổn định cho người dân và gìn giữ bản sắc văn hoá truyền thống của các địa phương. Hiện nay, số lượng lao động tại các làng nghề trên địa bàn tỉnh là hơn 15.000 lao động, chiếm khoảng 5% tổng số lao động nông thôn. Giá trị sản xuất của những làng nghề đạt bình quân trên 250 tỷ đồng/năm, chiếm tỷ trọng khoảng 29% giá trị sản xuất công nghiệp bình quân của các địa phương.

Có thể thấy, các làng nghề trên địa bàn tỉnh hiện nay đang từng bước được khôi phục và có vị trí quan trọng trong định hướng phát triển kinh tế nông thôn. Đây cũng chính là tiền đề tạo bước chuyển đổi cơ cấu lao động theo xu hướng công nghiệp. Tuy nhiên, trên thực tế, việc phát huy vai trò của làng nghề vẫn còn nhiều vấn đề cần quan tâm như: Quy mô sản xuất của các làng nghề phân tán, nhỏ lẻ, manh mún; cơ sở hạ tầng ở nhiều nơi chưa đáp ứng được so với yêu cầu của sự phát triển; tình trạng ô nhiễm môi trường còn nặng nề; mặt bằng sản xuất chật hẹp; tốc độ chuyển đổi ngành nghề sản xuất diễn ra chậm, trong khi đó năng lực về vốn còn hạn chế, thông tin thị trường xuất khẩu còn ít, phụ thuộc nhiều vào trung gian...

việc nghiên cứu và xây dựng mô hình làng nghề truyền thống Quảng Ninh gắn với phát triển du lịch là việc làm cần thiết, không chỉ phát triển kinh tế địa phương mà còn tạo ra một sản phẩm du lịch mới tại Quảng Ninh, đồng thời góp phần bảo tồn, phát huy làng nghề truyền thống bền vững.

Nguyễn Hoa