Lụa tơ sen-Độc đáo sản phẩm OCOP từ làng sen Phùng Xá
LNV - Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất truyền thống dệt lụa tơ tằm có lịch sử hàng nghìn năm, không chỉ là người giữ lửa, giữ nghề, nghệ nhân ưu tú Phan Thị Thuận (xã Phùng Xá, huyện Mỹ Đức) còn là người đầu tiên dệt thành công lụa từ tơ sen và cũng là người đầu tiên tìm ra cách điều khiển những con tằm tự dệt thành những thước tơ trên một mặt phẳng thay vì cuộn tròn như trước đây.
Nghệ nhân Phan Thị Thuận tự tay đi lấy những ngó sen để lấy tơ, dệt lụa. Ảnh: Thiện Tâm
“Quê hương sông Nhuệ
Bãi dâu mươn mướt xanh bờ
Giặc mười năm chiếm đóng
Vắng bao nàng gái đẹp ươm tơ”
(Anh Thơ)
Trải qua nhiều thay đổi thăng trầm của lịch sử, nghề ươm tơ dệt lụa của đất Phùng Xá, huyện Mỹ Đức đã có lúc tưởng chừng như mai một… nhưng với tình yêu và tâm huyết lưu giữ, phát huy nghề truyền thống của cha ông để lại, nghệ nhân Phan Thị Thuận đã dốc tâm, dốc sức giữ nghề.
Lớn lên bên khung cửi, với những nương dâu, nong kén nên tình yêu với nghề dệt đã theo bà từ tấm bé. “Gia đình tôi làm nghề dệt từ nhiều đời, thuở lên 5, lên 6 tôi đã được bố mẹ truyền dạy và chỉ bảo tận tình theo từng công đoạn nuôi tằm, lấy kén, ươm tơ…”, nghệ nhân Phan Thị Thuận cho biết. Sau này, khi đã lập gia đình bà vẫn giữ nguyên tình yêu với nghề và phát triển cho đến tận bây giờ với nhiều thành công, khi các sản phẩm chăn bông tơ tằm tự dệt, khăn lụa tơ sen và khăn lụa tơ tằm của Công ty TNHH Dâu tằm tơ Mỹ Đức đã đạt 5 sao cho sản phẩm OCOP của thành phố Hà Nội.
Nghệ nhân Phan Thị Thuận bên khung cửi. Ảnh: Thiện Tâm
Đặc biệt, bà Phan Thị Thuận đã rất sáng tạo khi mày mò tìm ra cách điều khiển để cho con tằm trở thành “những người thợ dệt”. Năm 2010 bà Thuận đã thành công khi sáng kiến cho tằm tự dệt đã cho ra những thành phẩm tơ lụa đầy tiên. Chính từ đây, nhiều sản phầm như: Chăn bông, gối cao cao cấp ra đời và được tiêu thụ ở nhiều quốc gia (Nhật Bản, Anh, Pháp, Đức, Mỹ…). Chính sáng kiến này đã mang về cho bà rất nhiều phần thưởng cao quý và bà được ghi tên mình trong sách vàng “Sáng tạo Việt Nam”.
Tiếp lửa và truyền dạy cho thế hệ mai sau. Ảnh: Thiện Tâm
Không chỉ vậy, nghệ nhân Phan Thị Thuận còn là người Việt Nam đầu tiên dệt lụa từ tơ sen. Bà Thuận chia sẻ: Năm 2016, đại biểu quốc hội Trần Thị Quốc Khánh về Mỹ Đức tìm người cùng tham gia đề tài nghiên cứu dệt lụa từ tơ sen. Trong lòng bà vừa mừng vừa lo, vì đây chính là cơ hội cho bà thỏa sức sáng tạo và nếu thành công sẽ mang được hồn cốt của loài “quốc hoa” vào từng tấm lụa, mang đến khắp năm châu. Tuy nhiên, bà cũng có nhiều băn khoăn, lo lắng vì sen không phải mùa nào cũng có và để lấy được tơ sen là một quá trình khó khăn, đòi hỏi kỹ thuật tỉ mẩn, khéo léo và mất rất nhiều tâm sức.
Nhưng với quyết tâm và tình yêu với tơ lụa, nhất là với loài hoa cao quý mang biểu tượng của dân tộc, đến hết năm 2017, nghệ nhân Phan Thị Thuận đã nghiên cứu thành công tơ sen và dệt được tơ sen vào tơ tằm. Cũng trong năm đó, tơ sen được nhà nước cho phép đưa vào đề tài nghiên cứu cấp quốc gia do GS.TS Nguyễn Duy Chuyên làm chủ nhiệm. Nghệ nhân Phan Thị Thuận đã đồng ý là người cùng thực hiện đề tài và hi vọng vào sự thành công của tơ sen. Đến năm 2018, thước lụa đầu tiên được dệt từ 100% tơ sen đã được ra đời và đánh dấu thành công trong cuộc đời “se tơ dệt lụa” của nghệ nhân Phan Thị Thuận.
Những tấm lụa được ra đời từ tơ sen. Ảnh: Thiện Tâm
Để làm ra được một chiếc khăn quàng cổ dài tầm 1,7m phải cần khoảng 4.800 cuống sen và rất nhiều vất vả. Bà Thuận cùng những nhân công của Công ty, ngoài việc thu hái trong vùng trồng sen còn tự tay đi vớt những thân sen bỏ thừa trong các đầm, bà đem về rửa sạch, để ráo, phân loại cuống sen (cuống lá, cuống hoa, cuống đài sen…) để dễ dàng trong việc rút tơ se sợi, dệt lụa tơ sen trước khi huy động thu gom và hướng dẫn mọi người rút tơ sen cho công ty TNHH Dâu tằm tơ Mỹ Đức.
Nhưng nhờ đó mới cho được một sản phẩm hoàn mỹ, thân thiện với môi trường và có độ bền bỉ, mềm mại và thoáng mát từ tơ sen… Sản phẩm từ tơ sen có thể tạo ra nhiều sản phẩm khác nhau, trong đó, được ưa chuộng nhất là khăn quàng cổ.
Ngay từ khi ra đời, lụa tơ sen đã tạo được tiếng vang trên khắp cả nước. Những mẫu khăn này đã được đoàn Chính phủ Việt Nam mang tới Hội nghị G20 làm quà tặng cho bạn bè quốc tế.
Năm 2016 bà được phong tặng danh hiệu “Nghệ nhân ưu tú”, bằng khen của UBND TP. Hà Nội, bằng khen của Bộ NN&PTNT, bằng khen Hội Nông dân Việt Nam… Gần đây nhất là 18/10/2020, tại lễ kỷ niệm 90 năm ngày thành lập Hội LHPN Việt Nam, bà Phan Thị Thuận đã là một trong 10 cá nhân được trao Giải thưởng Phụ nữ Việt Nam năm 2020 tôn vinh những đại diện tiêu biểu cho hàng triệu phụ nữ, hàng trăm nghìn tập thể nữ tận tụy lao động, sản xuất, học tập, nghiên cứu, sáng tạo đã và đang ngày đêm đóng góp tích cực cho sự phát triển đi lên của xã hội.
Bài và ảnh Thiện Tâm
Tin liên quan
Tin mới hơn
Xúc tiến thương mại, mở rộng cơ hội phát triển du lịch nông nghiệp
12:08 | 09/10/2026 OCOP
LNV - Nhiều sản phẩm OCOP có chất lượng, mang đậm bản sắc địa phương nhưng chưa được khai thác hiệu quả trong hoạt động du lịch. Kết nối không gian sản xuất với trải nghiệm, dịch vụ và thị trường được xem là hướng đi quan trọng để nâng cao giá trị sản phẩm, mở rộng đầu ra và tạo sinh kế bền vững cho người dân nông thôn.
Hà Nội: Chuyển đổi số mở hướng nâng tầm thương hiệu và giá trị sản phẩm OCOP
15:49 | 08/10/2026 OCOP
LNV - Chuyển đổi số đang mở ra cơ hội mới để sản phẩm OCOP, sản phẩm làng nghề và đặc sản địa phương tiếp cận thị trường rộng lớn hơn. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả, việc ứng dụng công nghệ không thể chỉ dừng ở quảng bá, giới thiệu sản phẩm mà cần gắn với minh bạch nguồn gốc, xây dựng thương hiệu, mở rộng kênh phân phối và thúc đẩy tiêu thụ, qua đó nâng cao giá trị sản phẩm và tạo sinh kế bền vững cho người dân nông thôn.
Quảng Ninh: OCOP tạo sức bật kinh tế nông thôn
09:24 | 08/10/2026 OCOP
LNV - Từ những sản vật từng chỉ quanh quẩn trong phạm vi làng, xã, Chương trình “Mỗi xã, phường một sản phẩm” (OCOP) đang góp phần làm thay đổi cách tổ chức sản xuất ở khu vực nông thôn Quảng Ninh. Giá trị của OCOP không chỉ nằm ở số lượng sản phẩm được xếp hạng, mà sâu xa hơn là quá trình chuẩn hóa sản xuất, hình thành vùng nguyên liệu, nâng năng lực của doanh nghiệp, hợp tác xã và từng bước đưa tài nguyên bản địa trở thành hàng hóa có thương hiệu, có thị trường và khả năng tạo sinh kế bền vững.
Hà Nội đưa sản phẩm OCOP lên TikTok
16:56 | 05/10/2026 OCOP
LNV - Sáng mai (6-10), tại Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội sẽ diễn ra chương trình “Gian hàng số – nâng tầm thương nhân Thủ đô” và ra mắt kênh TikTok “OCOP Hà Nội”.
Sản phẩm OCOP cá còm kho tộ Đặc sản xứ Nghệ vươn xa
07:00 | 02/10/2026 OCOP
LNV - Từ loài cá nhỏ gắn với bữa cơm quê xứ Nghệ, cá còm kho tộ Lam Nhung được nâng tầm thành sản phẩm OCOP, mang hương vị sông Lam đến nhiều tỉnh, thành.
Nhiều sản phẩm OCOP góp mặt tại Hội chợ Thương mại điện tử Hải Phòng 2026
15:00 | 01/10/2026 OCOP
LNV - Hội chợ Thương mại điện tử Hải Phòng năm 2026 với chủ đề “Kết nối vùng, mở rộng thị trường” diễn ra từ ngày 1-2/10 tại Trung tâm Hội nghị – Biểu diễn thành phố, mang đến không gian giới thiệu, quảng bá và tiêu thụ nhiều sản phẩm OCOP, sản phẩm đặc trưng của Hải Phòng và các tỉnh, thành phố khu vực phía Bắc.
Tin khác
Khai mạc Sự kiện OCOP gắn với văn hóa miền núi phía Bắc tại Hà Nội
12:00 | 01/10/2026 OCOP
LNV - Tối 25/9, tại Công viên Thiên văn học (phường Dương Nội), Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội phối hợp với UBND phường Dương Nội tổ chức Sự kiện giới thiệu sản phẩm OCOP gắn với văn hóa các tỉnh miền núi phía Bắc. Sự kiện thu hút sự tham gia của đại diện các sở, ban, ngành TP. Hà Nội, đại diện một số tỉnh, thành phố cùng chính quyền phố cùng chính quyền địa phương.
Kết nối đặc sản miền núi phía Bắc với thị trường Thủ đô
11:52 | 28/09/2026 OCOP
LNV - Những sản phẩm đặc trưng của vùng núi phía Bắc đang có thêm cơ hội tiếp cận thị trường Hà Nội thông qua sự kiện giới thiệu sản phẩm OCOP gắn với văn hóa các tỉnh miền núi phía Bắc. Chương trình không chỉ quảng bá nông sản, sản phẩm thủ công giàu bản sắc mà còn thúc đẩy kết nối cung – cầu, mở rộng kênh phân phối và nâng cao giá trị cho sản phẩm vùng cao.
Ổi lê Di Trạch nông sản OCOP 4 sao
07:00 | 27/09/2026 OCOP
LNV - Từ những diện tích trồng lúa trước đây, người dân Di Trạch, xã Hoài Đức đã từng bước chuyển sang phát triển cây ăn quả có giá trị kinh tế cao. Trong đó, ổi lê trở thành một trong những sản phẩm chủ lực, được sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP và được công nhận OCOP 4 sao
Sơn La: Nâng tầm OCOP bằng chất lượng và thị trường
14:00 | 25/09/2026 OCOP
LNV - Từ cà phê, chè đến nhiều nông sản đặc trưng, Chương trình OCOP đã mở thêm cơ hội để sản phẩm Sơn La được chuẩn hóa và tiếp cận thị trường rộng hơn. Nhưng hạng sao không phải đích đến cuối cùng. Khi cạnh tranh ngày càng cao, khả năng duy trì chất lượng ổn định, làm chủ vùng nguyên liệu, đổi mới chế biến và đáp ứng nhu cầu thị trường mới quyết định sức sống lâu dài của mỗi sản phẩm OCOP.
Chỉ dẫn địa lý: Tiềm năng lớn, khai thác còn hạn chế
09:00 | 25/09/2026 OCOP
LNV - Được bảo hộ chỉ dẫn địa lý mới là bước khởi đầu. Để những tên tuổi gắn với vùng đất thực sự trở thành lợi thế cạnh tranh, sản phẩm còn phải vượt qua bài toán tổ chức sản xuất, kiểm soát chất lượng, liên kết thị trường và xây dựng đầu ra bền vững. Thực tế cho thấy, đây vẫn là những “điểm nghẽn” khiến giá trị của nhiều chỉ dẫn địa lý chưa được khai thác tương xứng với tiềm năng.
OCOP tiếp sức cho thương hiệu làng nghề, nâng vị thế hàng Việt
07:34 | 23/09/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Với hơn 1.350 làng có nghề, trong đó hơn 300 làng nghề truyền thống, Hà Nội sở hữu nguồn lực lớn để phát triển sản phẩm OCOP gắn với xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường và thúc đẩy tiêu dùng hàng Việt. Mỗi sản phẩm không chỉ mang giá trị kinh tế mà còn kết tinh kỹ năng nghề, bản sắc văn hóa và sức sáng tạo của người dân Thủ đô, góp phần nâng cao sức cạnh tranh của hàng Việt trong quá trình hội nhập.
Cốm tươi Minh Hằng vươn xa nhờ chứng nhận OCOP 4 sao
07:00 | 20/09/2026 OCOP
LNV - Từ nghề làm cốm được gìn giữ qua nhiều thế hệ, Cốm tươi Minh Hằng đã từng bước chuẩn hóa sản xuất, xây dựng thương hiệu và được công nhận OCOP 4 sao. Câu chuyện của một sản phẩm đặc trưng Mễ Trì cho thấy Chương trình OCOP đang góp phần tạo động lực để sản phẩm truyền thống nâng cao giá trị, mở rộng thị trường và thích ứng với nhu cầu tiêu dùng hiện đại.
Phường Yên Nghĩa hưởng ứng Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”
19:00 | 14/09/2026 OCOP
LNV - Hưởng ứng Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”, chiều 14-9, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Yên Nghĩa phối hợp với UBND phường tổ chức hội nghị triển khai các hoạt động tuyên truyền, vận động, góp phần lan tỏa thói quen tiêu dùng hàng Việt trong cán bộ và nhân dân trên địa bàn.
Mở rộng không gian thị trường, nâng giá trị sản phẩm OCOP
13:00 | 10/09/2026 OCOP
LNV - Từ những điểm du lịch làng nghề, du lịch nông thôn đến hệ thống phân phối, chuỗi liên kết và thị trường xuất khẩu, sản phẩm OCOP đang có thêm nhiều cơ hội tiếp cận người tiêu dùng. Tuy nhiên, để đi xa hơn, yêu cầu đặt ra không chỉ là mở rộng đầu ra mà còn phải nâng chất lượng, xây dựng thương hiệu, phát huy giá trị bản địa và đáp ứng ngày càng tốt hơn các tiêu chuẩn của thị trường.
Nem Hiệp Lừng Hồng: Từ hương vị quê nhà đến sản phẩm hướng tới OCOP
12:14 | 10/09/2026 OCOP
LNV - Từ món nem thính quen thuộc của người dân Bến Hiệp, xã Minh Thọ, tỉnh Hưng Yên, anh Nguyễn Đức Lừng đang từng bước chuẩn hóa quy trình sản xuất, xây dựng thương hiệu Nem Hiệp Lừng Hồng, với mong muốn giữ hương vị quê nhà và đưa sản phẩm đến với thị trường rộng hơn.
Doanh nghiệp Việt Nam quảng bá nông sản, thực phẩm tại Fine Food Australia 2026
14:55 | 04/09/2026 Xúc tiến thương mại
LNV - Khu gian hàng Việt Nam tại Hội chợ Fine Food Australia 2026 giới thiệu nhiều sản phẩm nông sản, thực phẩm thế mạnh, qua đó hỗ trợ doanh nghiệp kết nối đối tác, tìm kiếm cơ hội gia tăng xuất khẩu vào thị trường Australia.
Người “đánh thức” nghề tơ tằm Phùng Xá
11:53 | 04/09/2026 OCOP
LNV - Từng có thời gian những bãi dâu thưa dần, tiếng máy dệt cũng không còn rộn ràng như trước, nghề ươm tơ, dệt lụa ở Phùng Xá đứng trước nguy cơ mai một. Giữa những đổi thay ấy, Nghệ nhân Ưu tú Phan Thị Thuận vẫn lựa chọn gắn bó với nghề. Không chỉ gìn giữ những kỹ thuật được trao truyền qua nhiều thế hệ, bà còn không ngừng tìm cách làm mới nghề truyền thống bằng những sáng tạo đặc biệt: để con tằm tự dệt nên những tấm tơ, đưa sợi tơ từ thân sen lên khung cửi và từng bước chuẩn hóa, nâng tầm sản phẩm. Hành trình ấy đã góp phần đưa sản phẩm chăn tơ tằm tự dệt của cơ sở bà Thuận trở thành sản phẩm OCOP 5 sao cấp quốc gia, khẳng định giá trị mới cho nghề tơ lụa Phùng Xá.
OCOP Hà Nội: Từ mở rộng quy mô đến nâng tầm chất lượng, thương hiệu
15:00 | 30/08/2026 OCOP
LNV - Với 3.544 sản phẩm đã được đánh giá, phân hạng, Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) của Hà Nội đã tạo dựng được nền tảng đáng kể sau nhiều năm triển khai. Bước sang giai đoạn 2026 - 2030, trọng tâm không còn đơn thuần là gia tăng số lượng mà chuyển mạnh sang nâng chất lượng, chuẩn hóa sản phẩm, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường.
Nâng tầm giá trị thủy sản Việt với chợ OCOP tại Hà Nội
07:00 | 30/08/2026 OCOP
LNV - Chợ hải sản OCOP tại phường Nghĩa Đô (TP. Hà Nội) sắp đi vào hoạt động sẽ trở thành đầu mối giới thiệu, phân phối các sản phẩm thủy sản đạt chuẩn OCOP, góp phần mở rộng thị trường tiêu thụ, kết nối nhà sản xuất với người tiêu dùng và thúc đẩy phát triển chuỗi giá trị thủy sản chất lượng cao cho người dân Thủ đô.
An Giang hướng tới mục tiêu 250 sản phẩm OCOP
15:57 | 29/08/2026 OCOP
LNV - Chương trình Mỗi xã một sản phẩm OCOP tại tỉnh An Giang thúc đẩy phát triển bền vững, kết hợp công nghệ số, nâng cao giá trị nông sản, mở rộng thị trường quốc tế.
Mới nhất
Đọc nhiều
Nguyễn Đại Năng: Ông tổ nghề châm cứu ở Việt Nam
16:47 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Ngài Nguyễn Đại Năng làm quan phụng sự trong triều nhà Hồ (1400-1407).
Hội nghị tập huấn nghiệp vụ khuyến công năm 2026: Đổi mới tư duy từ “hỗ trợ hạng mục” sang “tạo năng lực phát triển”
16:46 Khuyến công
Thực hiện chương trình công tác năm 2026, ngày 9/10, tại tỉnh Sơn La, Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương) phối hợp với Sở Công Thương tỉnh Sơn La tổ chức Hội nghị tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho cán bộ làm công tác khuyến công.
Hà Nội: 397 sản phẩm tranh tài tại Cuộc thi Thiết kế mẫu sản phẩm thủ công mỹ nghệ 2026
12:22 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Với 397 sản phẩm, bộ sản phẩm của 185 tổ chức, cá nhân và nghệ nhân tham gia, Cuộc thi Thiết kế mẫu sản phẩm thủ công mỹ nghệ mới Hà Nội năm 2026 đang cho thấy sức sáng tạo và khả năng thích ứng ngày càng rõ nét của các cơ sở, nghệ nhân làng nghề Th
Gần 500 gian hàng tham gia Hội chợ triển lãm hàng công nghiệp nông thôn tiêu biểu khu vực phía Bắc năm 2026
12:13 Khuyến công
Hải Phòng đã diễn ra Hội chợ triển lãm sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu khu vực phía Bắc năm 2026.
Xúc tiến thương mại, mở rộng cơ hội phát triển du lịch nông nghiệp
12:08 OCOP
LNV - Sáng 9/10, tại Hà Nội, Trung tâm Xúc tiến thương mại nông nghiệp tổ chức Hội nghị quảng bá, kết nối và xúc tiến thương mại du lịch nông thôn Việt Nam, nhằm tăng cường liên kết giữa các địa phương, doanh nghiệp và chủ thể du lịch; thúc đẩy quảng bá,
