Toàn cảnh thành cổ Sơn Tây nhìn từ trên cao

Thành cổ Sơn Tây được xây dựng dưới thời vua Minh Mạng thứ 3 vào năm 1822. Với tổng diện tích lên tới 16 hecta, thành cổ đóng vai trò là khu căn cứ quân sự bảo vệ kinh thành Thăng Long xưa. Trước kia, nơi đây cũng từng là thủ phủ của vùng Tam tuyên rộng lớn gồm ba tỉnh Sơn Tây, Hưng Hóa và Tuyên Quang dưới thời nhà Nguyễn.

Trong những năm tháng lịch sử, thành cổ Sơn Tây là một pháo đài oanh liệt của quân dân nhà Nguyễn trong cuộc kháng chiến chống Pháp. Có thể nói, thành cổ là một trong những minh chứng sống cho tinh thần đấu tranh kiên cường của nhân dân ta.

Công trình xây dựng hoàn toàn bằng gạch đá ong, loại vật liệu đáp ứng được yêu cầu bền chắc của một công trình phòng thủ, lại có nhiều ở xứ Đoài. Với những giá trị tiêu biểu, Thành cổ Sơn Tây đã được xếp hạng là di tích lịch sử văn hóa quốc gia năm 1992.

Để phát huy hiệu quả giá trị khu di tích, Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch cho phép thực hiện đợt khai quật khảo cổ giai đoạn 1 trên tổng diện tích 120m2 thuộc ba khu vực: Bố chánh phủ, Án sát phủ, cổng Đông.

Trong thời gian thăm dò, khai quật khảo cổ, cơ quan được cấp giấy phép cần chú ý bảo vệ địa tầng của di tích, có trách nhiệm tuyên truyền cho nhân dân về việc bảo vệ di sản văn hóa ở địa phương.

Những hiện vật thu thập được trong quá trình thăm dò, khai quật khảo cổ, Ban Quản lý di tích Làng cổ Đường Lâm có trách nhiệm giữ gìn, bảo quản tránh để hiện vật bị hư hỏng, thất lạc và báo cáo Bộ trưởng Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch về phương án bảo vệ và phát huy giá trị các hiện vật đó.

Đợt khai quật khảo cổ kéo dài đến hết ngày 30/10/2023.