Đồng Luận (Thanh Thủy) là xã điểm của tỉnh về xây dựng nông thôn mới. Những năm qua, cùng với việc đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, xã đặc biệt chú trọng đến phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập cho người nông dân. Nơi đây, người dân chủ yếu sống nhờ sản xuất nông nghiệp nên nếu chỉ độc canh cấy lúa thì cuộc sống không bứt phá lên được.

Nhằm khai thác lợi thế có đường tỉnh lộ 317 chạy qua, có khu du lịch nước khoáng nóng La Phù, Ao Vua, cụm công nghiệp làng nghề Hoàng Xá, Đồng Luận đã có Nghị quyết về phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hóa phục vụ du lịch, chuyển diện tích trồng lúa kém hiệu quả sang nuôi trồng cây, còn mang lại hiệu quả kinh tế cao. Nhờ đó, những năm gần đây, một số hộ đã phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa như: Trồng cà chua, mướp, su su... đặc biệt là trồng nấm, mộc nhĩ, cho thu nhập cao và tạo công ăn việc làm cho nhiều lao động. Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã nhiệm kỳ 2010-2015 đã xác định chú trọng phát triển ngành nghề mũi nhọn phát triển kinh tế của địa phương đặc biệt là nghề nuôi trồng và chế biến nấm mộc nhĩ tập trung chủ yếu vào một làng khu 8 Đoan Thượng.

Cơ sở sản xuất nấm, mộc nhĩ của ông Bùi Đức Thắng xã Đồng Luận, huyện Thanh Thủy (Phú Thọ) mỗi năm cung ứng cho thị trường hàng chục tấn sản phẩm khắp các tỉnh,
thành phố lớn trong cả nước.

Được biết, nghề trồng nấm, mộc nhĩ hình thành ở làng hơn chục năm nay nhưng phát triển mạnh khoảng 5 năm trở lại đây. Năm 2002, ông Bùi Đức Thắng là người đầu tiên trong làng bắt đầu trồng và chế biến nấm, mộc nhĩ. Thấy có hiệu quả, nhiều người dân trong làng học tập và làm theo. Đặc biệt, năm 2012, UBND tỉnh Phú Thọ đã có Quyết định công nhận làng nghề cho làng trồng và chế biến nấm, mộc nhĩ Đoan Hạ, xã Đồng Luận. Đến nay làng có gần 50 hộ sản xuất nấm, mộc nhĩ, chiếm gần một nửa số hộ của làng. Sản phẩm nấm mộc nhĩ của làng không chỉ tiêu thụ trong huyện, trong tỉnh mà ra cả các tỉnh, thành lân cận… Làng còn sản xuất giống nấm, mộc nhĩ cung cấp cho các địa phương lân cận như: Đoan Hạ, La Phù, Hoàng Xá. Riêng nhà ông Thắng mỗi năm thu nhập hơn 2 tỷ đồng từ nấm và mộc nhĩ, giải quyết việc làm cho gần 20 lao động.

Ngoài hộ của ông Thắng, trong làng có nhiều hộ thu nhập cao như: Gia đình Ông Bùi Quang Định mỗi năm thu 500 triệu đồng… Ông Định cho biết: “Làm nấm, mộc nhĩ nhàn hơn trồng lúa, ngô nhưng thu nhập gấp 4-5 lần trồng ngô, cấy lúa. Có làng nghề các hộ liên kết với nhau tập trung sản phẩm thành khối lượng hàng hóa lớn, thống nhất giá cả nên dễ dàng tiêu thụ và không lo bị tư thương ép giá như bán lẻ tẻ”. Mỗi năm doanh thu của làng nghề đạt từ 4 đến 5 tỷ đồng chiếm gần 80% doanh thu của làng.

Làng nghề nuôi trồng và chế biến nấm mộc nhĩ Đoan Thượng đã đóng góp đáng kể vào việc phát triển kinh tế- xã hội của xã Đồng Luận, giải quyết việc làm nâng cao thu nhập cho nhiều lao động góp phần xây dựng nông thôn mới. Nhờ nghề trồng và chế biến nấm, mộc nhĩ, các hộ có thu nhập cao hơn, có điều kiện đầu tư xây dựng nhà cửa kiên cố, con cái được học hành, các hộ đã đóng góp xây dựng được làng, ngõ xóm, đóng góp không nhỏ vào xây dựng nông thôn mới.

Thực hiện Đề án 567/ĐA-UBND ngày 13/7/2011 về phát triển CN-TTCN, làng nghề, làng có nghề huyện Thanh Thủy giai đoạn 2011-2015, định hướng đến 2020, đến nay tình hình sản xuất kinh doanh của các làng nghề, làng có nghề tiếp tục có bước phát triển khá, doanh thu ước đạt hàng chục tỷ đồng. Tuy nhiên, thực tế các làng nghề, làng có nghề trên địa bàn huyện vẫn chưa phát huy hết tiềm năng, thế mạnh của địa phương. Tốc độ phát triển làng nghề chậm, chưa bắt nhịp sự thay đổi của thị trường. Nội lực của làng nghề chưa cao, dẫn tới sản phẩm đơn điệu chưa có sức cạnh tranh, do vậy đầu ra của sản phẩm còn gặp khó khăn. Đáng chú ý, phần lớn lao động ở các làng chưa qua đào tạo, chất lượng lao động thấp, thu nhập của người lao động chưa cao. Các làng nghề chưa có Ban quản lý, chưa có cán bộ chuyên môn phụ trách. Vấn đề xử lý ô nhiễm môi trường tại một số làng nghề còn hạn chế; hạ tầng làng nghề chưa được đầu tư xây dựng đồng bộ.

Để tạo điều kiện thuận lợi phát triển của các làng nghề, làng có nghề trên địa bàn, huyện Thanh Thủy cần tiếp tục tăng cường công tác quản lý Nhà nước trong phát triển ngành nghề nông thôn, đẩy mạnh thực hiện hoạt động khuyến công nhằm khuyến khích, hỗ trợ tạo điều kiện cho các doanh nghiệp, doanh nhân đầu tư vào làng nghề, làng có nghề, huy động các nguồn lực trong công tác đào tạo bồi dưỡng, nâng cao chất lượng lao động, phối hợp với các tổ chức tín dụng ưu tiên vốn phát triển sản xuất cho người làm nghề...

Bài và ảnh: Sơn Thủy