Nón lá Quy Hậu: Hơn một thế kỷ gìn giữ hồn quê qua từng đường kim

LNV - Hơn một thế kỷ trôi qua, nghề chằm nón lá Quy Hậu xã Lệ Thủy, (tỉnh Quảng Trị) vẫn bền bỉ được trao truyền qua nhiều thế hệ. Không chỉ tạo ra sản phẩm đậm bản sắc, làng nghề còn lưu giữ hồn cốt văn hóa và mở ra hướng phát triển du lịch trải nghiệm cho địa phương.
Nghề làm nón đã gắn với gia đình chị Đỗ Thị Hà từ nhiều thẩm kỷ. Ảnh Cẩm Kỳ
Nghề làm nón đã gắn với gia đình chị Đỗ Thị Hà từ nhiều thẩm kỷ. Ảnh Cẩm Kỳ

Làng nghề trăm năm giữa miền quê Lệ Thủy

Nằm trên vùng đất Lệ Thủy giàu truyền thống văn hóa, làng Quy Hậu từ lâu được biết đến với nghề chằm nón lá, một nghề thủ công gắn bó mật thiết với đời sống của người dân địa phương.

Theo tư liệu giới thiệu về làng nghề, nghề làm nón Quy Hậu xuất hiện từ đầu thế kỷ XX và được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Trải qua những biến động của thời gian, dù đời sống xã hội có nhiều đổi thay, người dân nơi đây vẫn bền bỉ giữ nghề, xem đó không chỉ là phương kế mưu sinh mà còn là niềm tự hào và nét đẹp văn hóa của quê hương.

Những chiếc nón lá Quy Hậu được biết đến bởi vẻ đẹp thanh thoát, nhẹ, bền và sự tinh tế trong từng đường kim, mũi chỉ. Đằng sau mỗi sản phẩm là sự khéo léo, cần mẫn và tâm huyết của người thợ, những người đã dành nhiều năm gắn bó với nghề truyền thống.

Không chỉ hiện diện trong đời sống thường ngày, chiếc nón lá Quy Hậu còn mang theo hình ảnh của vùng quê Lệ Thủy, trở thành món quà mộc mạc, gần gũi để giới thiệu đến du khách và bạn bè khắp mọi miền đất nước.

Tỉ mỉ trong từng công đoạn làm nón

Để tạo nên một chiếc nón lá hoàn chỉnh, người thợ Quy Hậu phải trải qua nhiều công đoạn đòi hỏi sự công phu, kiên nhẫn và đôi bàn tay khéo léo.

Trước hết là khâu lựa chọn nguyên liệu. Lá nón phải được tuyển chọn kỹ lưỡng, ưu tiên những chiếc lá có màu sắc đồng đều, độ mềm và độ bền phù hợp. Tre, nứa dùng để làm khung cũng phải bảo đảm độ dẻo, chắc, thuận tiện cho việc uốn tạo hình.

Sau khi lựa chọn, lá nón được phơi, sấy và là phẳng để tạo độ mềm, giúp quá trình xếp lá và chằm nón thuận lợi hơn. Công đoạn làm khung đòi hỏi người thợ phải vót những thanh tre mảnh, uốn thành các vòng tròn cân đối, tạo nên hình dáng đặc trưng của chiếc nón.

Quan trọng nhất là công đoạn chằm nón. Từng lớp lá được xếp ngay ngắn trên khung, sau đó người thợ dùng kim và chỉ khâu cố định một cách tỉ mỉ. Những mũi chỉ đều đặn, chắc chắn không chỉ quyết định độ bền mà còn tạo nên tính thẩm mỹ cho sản phẩm.

Cuối cùng, chiếc nón được cắt tỉa, hoàn thiện phần vành, gắn quai và kiểm tra kỹ trước khi đưa đến tay người sử dụng.

Mỗi chiếc nón hoàn thành là kết quả của nhiều giờ lao động cần mẫn, chứa đựng kinh nghiệm, sự khéo léo và tình yêu nghề của người dân Quy Hậu.

Chị Đỗ Thị Hà (50 tuổi, trú thôn Quy Hậu, xã Lệ Thủy, tỉnh Quảng Trị) cho biết, nghề làm nón đã gắn bó với gia đình chị từ nhiều năm nay. Công việc tưởng chừng nhẹ nhàng nhưng lại đòi hỏi sự tỉ mỉ, kiên nhẫn và nhiều thời gian. Để hoàn thành một chiếc nón, người thợ phải trải qua nhiều công đoạn, từ lựa chọn, xử lý lá, tạo khung đến chằm từng đường kim, mũi chỉ sao cho đều đặn, chắc chắn.

Theo chị Hà, nghề chằm nón hiện chủ yếu được người dân thực hiện vào những lúc nông nhàn để có thêm thu nhập. Tuy nhiên, tiền công cho mỗi sản phẩm không cao so với thời gian và công sức bỏ ra.

“Làm nón chủ yếu tranh thủ lúc nông nhàn. Mỗi chiếc nón làm xong tiền công cũng không nhiều, nhưng bà con vẫn giữ nghề vì đó là nghề truyền thống của làng”, chị Hà chia sẻ.

Gìn giữ nghề truyền thống gắn với phát triển du lịch

Làng Quy Hậu xã Lệ Thủy tỉnh Quảng Trị
Làng Quy Hậu xã Lệ Thủy tỉnh Quảng Trị

Không chỉ mang giá trị sử dụng, nón lá Quy Hậu còn là sản phẩm văn hóa đặc trưng, phản ánh đời sống lao động và sự sáng tạo của người dân địa phương.

Nghề chằm nón góp phần tạo việc làm, tăng thêm thu nhập cho các hộ gia đình, đặc biệt phù hợp với lao động nữ và người lớn tuổi. Việc duy trì nghề cũng tạo điều kiện để những người thợ có kinh nghiệm truyền lại kỹ thuật, bí quyết và tình yêu nghề cho thế hệ trẻ.

Trong xu hướng phát triển du lịch gắn với trải nghiệm văn hóa bản địa, làng nghề nón lá Quy Hậu có nhiều tiềm năng trở thành điểm đến hấp dẫn. Du khách không chỉ được tìm hiểu lịch sử hình thành làng nghề, quan sát các công đoạn làm nón mà còn có thể trực tiếp trải nghiệm những thao tác thủ công dưới sự hướng dẫn của người thợ.

Thông qua các hoạt động giới thiệu, quảng bá sản phẩm và kết nối với những tuyến du lịch văn hóa, làng nghề có thêm cơ hội mở rộng thị trường, nâng cao giá trị sản phẩm và đưa hình ảnh quê hương đến gần hơn với du khách.

Bên cạnh nghề chằm nón, Quy Hậu còn được biết đến với truyền thống đua bơi trên sông Kiến Giang, một nét sinh hoạt văn hóa cộng đồng đặc sắc của vùng đất Lệ Thủy. Sự kết hợp giữa nghề thủ công truyền thống và những giá trị văn hóa bản địa đã góp phần tạo nên bản sắc riêng của làng quê này.

Để nghề nón tiếp tục phát triển, việc nâng cao chất lượng, đa dạng hóa mẫu mã, cải tiến bao bì và đẩy mạnh quảng bá sản phẩm là những hướng đi cần được quan tâm. Cùng với đó, phát triển du lịch trải nghiệm làng nghề có thể tạo thêm động lực để người dân tiếp tục gắn bó với nghề truyền thống.

Vào năm 2008, làng Quy Hậu được công nhận là làng nghề truyền thống.
Vào năm 2008, làng Quy Hậu được công nhận là làng nghề truyền thống.

Trải qua hơn một thế kỷ, làng nghề vẫn âm thầm gìn giữ những đường kim, mũi chỉ thân thuộc. Mỗi chiếc nón được làm ra không chỉ là một sản phẩm thủ công mà còn là câu chuyện về con người, văn hóa và ký ức của vùng đất Lệ Thủy.

Thanh Hậu

Tin liên quan

Tin khác

Nỗi lo thất truyền khèn ma nhí và sáo mũi của người Xa Phó

Nỗi lo thất truyền khèn ma nhí và sáo mũi của người Xa Phó

LNV - Khèn ma nhí và sáo mũi cúc kẹ là hai nhạc cụ truyền thống độc đáo của đồng bào Xa Phó ở tỉnh Lào Cai. Tuy nhiên, đằng sau những âm thanh mộc mạc ấy là nỗi lo về nguy cơ thất truyền khi người biết chế tác nhạc cụ ngày càng vắng bóng. Việc truyền dạy cho thế hệ trẻ đang được những người tâm huyết với văn hóa dân tộc nỗ lực duy trì, nhưng để bảo tồn trọn vẹn di sản, chỉ biết thổi khèn, thổi sáo thôi là chưa đủ.
Giỗ tổ làng nghề mộc truyền thống Thượng Mạo: Tri ân tiền nhân, gìn giữ và tiếp nối tinh hoa

Giỗ tổ làng nghề mộc truyền thống Thượng Mạo: Tri ân tiền nhân, gìn giữ và tiếp nối tinh hoa

LNV - Sáng ngày 19/11, tại Nhà thờ Tổ nghề mộc truyền thống Thượng Mạo, phường Phú Lương, Hà Nội, lễ giỗ Tổ làng nghề mộc truyền thống Thượng Mạo được tổ chức trong không khí trang nghiêm, thành kính. Đây là hoạt động văn hóa tâm linh có ý nghĩa sâu sắc, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Tôn sư trọng đạo”, tri ân công đức các bậc tiền nhân đã khai sáng, truyền dạy nghề mộc cho quê hương.
Làng nghề Hòa Mục hướng tới phát triển bền vững

Làng nghề Hòa Mục hướng tới phát triển bền vững

LNV - Khởi nguồn từ những bếp lửa ven Quốc lộ 3 hơn 30 năm trước, nghề làm cơm lam, bánh gio, bánh củ chuối ở Hòa Mục (xã Tân Kỳ, Thái Nguyên) đã vươn mình trở thành làng nghề cấp tỉnh. Trước yêu cầu phát triển mới, địa phương đang tập trung chuẩn hóa sản xuất gắn với bảo vệ môi trường, xây dựng thương hiệu và thành lập hợp tác xã nhằm nâng cao giá trị kinh tế, cải thiện thu nhập cho người dân.
Chè Shan tuyết Bản Mộc, từ gốc chè cổ thụ đến sinh kế của người dân

Chè Shan tuyết Bản Mộc, từ gốc chè cổ thụ đến sinh kế của người dân

LNV - Với hơn 2 ha chè Shan tuyết, gia đình bà Ma Thị Hường ở xã Yên Bình, tỉnh Thái Nguyên thu trên 120 triệu đồng mỗi năm từ chè. Từ khi tham gia hợp tác xã, gia đình bà được hướng dẫn chăm sóc, thu hái và có nơi thu mua. Câu chuyện của bà Hường cho thấy cây chè bản địa đang đem lại sinh kế như thế nào cho người dân làng nghề Bản Mộc.
Tân Quy: Giữ gìn nghề chè, nâng cao giá trị kinh tế nông thôn

Tân Quy: Giữ gìn nghề chè, nâng cao giá trị kinh tế nông thôn

LNV - Giữa những đồi chè xanh mướt của xã Phú Thịnh, tỉnh Thái Nguyên, nghề trồng và chế biến chè từ lâu đã gắn bó với đời sống của người dân xóm Tân Quy. Từ những nương chè nhỏ phục vụ sinh hoạt gia đình, cây chè dần trở thành nguồn sinh kế quan trọng, góp phần nâng cao thu nhập, gìn giữ nghề truyền thống và tạo nên những đổi thay trên vùng quê.
Nghệ nhân Ưu tú Lê Trọng Mỹ: Giữ lửa gốm Đông Thành, vun đắp sinh kế nông thôn

Nghệ nhân Ưu tú Lê Trọng Mỹ: Giữ lửa gốm Đông Thành, vun đắp sinh kế nông thôn

LNV - Từ một người thợ học nghề gốm năm 1959, Nghệ nhân Ưu tú Lê Trọng Mỹ đã dành nhiều thập kỷ truyền nghề, cải tiến kỹ thuật và đưa sản phẩm gốm Đông Thành đến với thị trường. Câu chuyện của ông gợi mở một hướng đi thiết thực: bảo tồn nghề truyền thống phải gắn với tạo việc làm, nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững và xây dựng nông thôn mới.
Làng nghề xóm Bình Nguyên giữ hồn nghề chè, mở lối làng nghề xanh

Làng nghề xóm Bình Nguyên giữ hồn nghề chè, mở lối làng nghề xanh

LNV - Từ những nương chè trung du bám rễ qua nhiều thế hệ, làng nghề chè xóm Bình Nguyên (xã Phú Đình, tỉnh Thái Nguyên), được công nhận ngày 31/12/2025, đang từng bước chuyển mình: giữ gìn tinh hoa chế biến thủ công, chuẩn hóa vùng nguyên liệu, xây dựng thương hiệu và mở ra hướng đi mới gắn với du lịch trải nghiệm.
Hòa Mục nâng tầm làng nghề cơm lam, bánh gio, bánh củ chuối từ bếp lửa ven đường

Hòa Mục nâng tầm làng nghề cơm lam, bánh gio, bánh củ chuối từ bếp lửa ven đường

LNV - Từ những bếp lửa ven quốc lộ 3 hơn 30 năm trước, Làng nghề cơm lam, bánh gio, bánh củ chuối Hòa Mục (xã Tân Kỳ, tỉnh Thái Nguyên) đã được công nhận là làng nghề cấp tỉnh. Bước sang giai đoạn mới, địa phương tập trung chuẩn hóa sản xuất, bảo vệ môi trường, xây dựng thương hiệu và thúc đẩy thành lập hợp tác xã để nâng thu nhập cho người làm nghề.
Gần 60 quốc gia sẽ góp mặt tại Festival làng nghề toàn cầu ở Hà Nội

Gần 60 quốc gia sẽ góp mặt tại Festival làng nghề toàn cầu ở Hà Nội

LNV - Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất năm 2026 dự kiến quy tụ gần 60 quốc gia và vùng lãnh thổ với 166 gian hàng quốc tế, cùng sự tham gia của 24 tỉnh, thành phố trong cả nước. Sự kiện được kỳ vọng trở thành điểm nhấn trong hoạt động giao lưu văn hóa, quảng bá tinh hoa nghề thủ công truyền thống, thúc đẩy kết nối giao thương và phát triển làng nghề theo hướng xanh, bền vững
Di sản thủ công 12 quốc gia hội tụ trên sàn diễn thời trang tại Hoàng thành Thăng Long

Di sản thủ công 12 quốc gia hội tụ trên sàn diễn thời trang tại Hoàng thành Thăng Long

LNV- Tối 14/11, trong không gian di sản Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội), các nhà thiết kế đến từ 12 quốc gia đã cùng tạo nên đêm trình diễn Global Craft Fashion Show 2026, mang đến những sắc màu văn hóa đặc sắc. Từ lụa Việt thếp vàng đến những chất liệu dệt, nhuộm và chế tác thủ công truyền thống, mỗi bộ sưu tập kể một câu chuyện riêng về di sản, sự sáng tạo và khát vọng đưa nghề thủ công đến gần hơn với đời sống đương đại.
Thái Nguyên: Đồng Phúc đánh thức tiềm năng vùng chè Shan tuyết Bằng Phúc

Thái Nguyên: Đồng Phúc đánh thức tiềm năng vùng chè Shan tuyết Bằng Phúc

LNV - Từ nền tảng những cây chè cổ thụ hàng trăm năm tuổi và làng nghề đã được công nhận, xã Đồng Phúc (Thái Nguyên) đang nâng tầm chè Shan tuyết Bằng Phúc thông qua bảo tồn nguồn gen, sản xuất an toàn, liên kết tiêu thụ gắn với du lịch trải nghiệm.
Làng nghề chè Shan tuyết Bản Mộc Vững bước từ những gốc chè cổ thụ

Làng nghề chè Shan tuyết Bản Mộc Vững bước từ những gốc chè cổ thụ

LNV - Gắn bó với những gốc chè Shan tuyết cổ thụ và phương thức chế biến truyền thống, thôn Bản Mộc (xã Yên Bình, tỉnh Thái Nguyên) đã được công nhận là làng nghề chè Shan tuyết. Danh hiệu ghi nhận nỗ lực gìn giữ nghề của nhiều thế hệ, đồng thời mở ra cơ hội để chè Bản Mộc nâng cao giá trị và xây dựng thương hiệu.
Khai mạc Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất năm 2026

Khai mạc Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất năm 2026

LNV - Tối 13/11, Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất năm 2026 khai mạc tại Hoàng thành Thăng Long, Hà Nội. Sự kiện quy tụ 200 nghệ nhân, nhà thiết kế đến từ 60 quốc gia và vùng lãnh thổ, mở ra cơ hội hợp tác về truyền nghề, thiết kế và phát triển thị trường cho sản phẩm thủ công.
Thành phố Bắc Ninh: Thành lập Hội đồng thẩm định, xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề và nghệ nhân

Thành phố Bắc Ninh: Thành lập Hội đồng thẩm định, xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề và nghệ nhân

Chủ tịch UBND thành phố Bắc Ninh, đồng chí Phạm Hoàng Sơn vừa ký Quyết định số 2917/QĐ-UBND về việc thành lập Hội đồng thẩm định, xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề, làng nghề truyền thống, nghệ nhân, thợ giỏi và tổ chức, cá nhân có công đưa nghề mới về các địa phương trên địa bàn thành phố Bắc Ninh.
Tinh hoa mỹ nghệ Sơn Đồng – “Bóng vàng son”: Lan tỏa giá trị di sản, kết nối làng nghề với phố nghề

Tinh hoa mỹ nghệ Sơn Đồng – “Bóng vàng son”: Lan tỏa giá trị di sản, kết nối làng nghề với phố nghề

LNV - Trong không gian văn hóa phố cổ Hà Nội, chương trình trưng bày “Tinh hoa mỹ nghệ Sơn Đồng – Bóng Vàng Son” giới thiệu những tác phẩm điêu khắc gỗ, sơn son thếp vàng đặc sắc, đồng thời kết nối làng nghề với phố nghề, góp phần lan tỏa giá trị di sản và thúc đẩy phát triển du lịch văn hóa, làng nghề trong bối cảnh hiện nay.
Xem thêm
Mới nhất Đọc nhiều
Thủ công mỹ nghệ Hà Nội tìm lời giải bứt phá từ chuyển đổi số và thiết kế xanh

Thủ công mỹ nghệ Hà Nội tìm lời giải bứt phá từ chuyển đổi số và thiết kế xanh

LNV - Sáng ngày 21/11, tại Trung tâm Tinh hoa làng nghề Việt (Bát Tràng, Hà Nội), diễn đàn và tọa đàm với chủ đề “Xu hướng, giải pháp phát triển sản phẩm thủ công mỹ nghệ Hà Nội 2026” do Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại (Sở Công Thương Hà Nội)
Hai lần anh hùng: Hải Phòng đón danh hiệu cao quý trong đêm kỷ niệm 80 năm lực lượng vũ trang

Hai lần anh hùng: Hải Phòng đón danh hiệu cao quý trong đêm kỷ niệm 80 năm lực lượng vũ trang

LNV - Tối 20/11, tại Quảng trường Trung tâm Chính trị - Hành chính thành phố (phường Thủy Nguyên), Hải Phòng long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Lực lượng vũ trang (20/11/1946 – 20/11/2026) và đón nhận danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ tr
Khuyến công tạo động lực nâng sức cạnh tranh cho sản phẩm làng nghề Hà Nội

Khuyến công tạo động lực nâng sức cạnh tranh cho sản phẩm làng nghề Hà Nội

LNV - Trước yêu cầu ngày càng cao của thị trường, các cơ sở sản xuất công nghiệp nông thôn không chỉ cần gìn giữ kỹ thuật truyền thống mà còn phải chủ động đổi mới mẫu mã, nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng kênh tiêu thụ. Cùng với nỗ lực của các cơ s
Từ “Cuối tuần xanh” đến diện mạo nông thôn mới sáng - xanh - sạch - đẹp

Từ “Cuối tuần xanh” đến diện mạo nông thôn mới sáng - xanh - sạch - đẹp

LNV - Từ những buổi tổng vệ sinh cuối tuần, tuyến đường không rác, “Ngôi nhà xanh” đến xây dựng khu dân cư kiểu mẫu, nhiều địa phương của Hà Nội đang đưa bảo vệ môi trường trở thành hoạt động thường xuyên. Những cách làm thiết thực không chỉ cải thiện cản
Nón lá Quy Hậu: Hơn một thế kỷ gìn giữ hồn quê qua từng đường kim

Nón lá Quy Hậu: Hơn một thế kỷ gìn giữ hồn quê qua từng đường kim

LNV - Hơn một thế kỷ trôi qua, nghề chằm nón lá Quy Hậu xã Lệ Thủy, (tỉnh Quảng Trị) vẫn bền bỉ được trao truyền qua nhiều thế hệ. Không chỉ tạo ra sản phẩm đậm bản sắc, làng nghề còn lưu giữ hồn cốt văn hóa và mở ra hướng phát triển du lịch trải nghiệm c
so-2526-tap-chi-lang-nghe-viet-nam-2026-2
gex
xet-tuyen-dai-hoc
Giao diện di động