Mô hình trồng nho Hạ đen của gia đình anh Trần Duy Đoan ở xã Nhân Đạo, huyện Sông Lô do Trung tâm Ứng dụng và Đổi mới sáng tạo tỉnh chuyển giao kỹ thuật cho hiệu quả kinh tế cao. Ảnh: Thế Hùng

Thực hiện nhiệm vụ nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng khoa học và công nghệ, từ năm 2008- 2020, tỉnh Vĩnh Phúc đã phê duyệt và triển khai thực hiện 960 lượt đề tài thuộc lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn với tổng kinh phí hơn 400 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách địa phương hơn 300 tỷ đồng; đóng góp của người dân hơn 42 tỷ đồng; đóng góp của doanh nghiệp (DN) hơn 72 tỷ đồng.

Các đề tài tập trung vào các nhiệm vụ áp dụng tiến bộ kỹ thuật để khảo nghiệm, lựa chọn các dòng thuần kết hợp với kỹ thuật canh tác tạo ra các giống cây có chất lượng, năng suất cao, có khả năng thích ứng với điều kiện đất đai, sinh thái trên địa bàn tỉnh; cải tạo và phát triển giống vật nuôi, chế biến, bảo quản nông sản; xây dựng liên kết bốn nhà trong sản xuất nông nghiệp và phát triển các mô hình sản xuất nông sản hàng hóa theo chuỗi giá trị, nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao.

Điển hình như áp dụng trồng rau, hoa trong nhà lưới, nhà kính bằng kỹ thuật thuỷ canh, canh tác trên giá thể không đất; sử dụng công nghệ sinh học chẩn đoán một số bệnh trên gia súc, gia cầm; ứng dụng các loại vắc xin thế hệ mới trong phòng, chống dịch bệnh cho vật nuôi; nghiên cứu, áp dụng mức tưới, hệ số tưới cho lúa trong quy hoạch, thiết kế, quản lý khai thác các công trình thủy lợi; bản đồ quản lý tưới…

Thông qua ứng dụng, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất đã góp phần tăng giá trị sản phẩm trồng trọt trên 1 ha canh tác đối với cây trồng (năm 2008 đạt gần 58 triệu đồng/ha, tăng lên hơn 104 triệu đồng/ha năm 2020), thủy sản (năm 2008 đạt 35,4 triệu/ha, tăng lên gần 194 triệu đồng/ha năm 2020), qua đó, nâng cao chất lượng cuộc sống người dân, ổn định an sinh xã hội.

Đến nay, toàn tỉnh có 4/9 huyện, thành phố (Yên Lạc, Bình Xuyên, Vĩnh Yên, Phúc Yên) được công nhận đạt chuẩn/hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM; 100% số xã đạt chuẩn NTM; 19 xã được công nhận đạt chuẩn NTM nâng cao; 81 thôn đạt chuẩn thôn NTM kiểu mẫu; 105 sản phẩm được công nhận sản phẩm OCOP cấp tỉnh đạt chất lượng từ 3 sao trở lên, trong đó có 26 sản phẩm đạt chất lượng 4 sao và 79 sản phẩm đạt chất lượng 3 sao.

Trung tâm Ứng dụng và Đổi mới sáng tạo tỉnh nghiên cứu, nhân giống và trồng thử nghiệm thành công nhiều loài cây trồng có giá trị kinh tế cao. Ảnh: Thế Hùng

Để đạt mục tiêu giai đoạn 2023-2025, toàn tỉnh thực hiện 15 nhiệm vụ ứng dụng chuyển giao kỹ thuật phục vụ phát triển KT - XH, xây dựng NTM; hỗ trợ 50 sản phẩm đăng ký tài sản trí tuệ cho các sản phẩm hàng hóa phục vụ phát triển NTM; đăng ký bảo hộ 25 nhãn hiệu, sáng chế/giải pháp hữu ích, kiểu dáng công nghiệp, giống cây trồng, bản quyền tác giả; xây dựng 14 mô hình ứng dụng chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật phục vụ phát triển KT - XH tại 4 làng văn hóa kiểu mẫu và xây dựng NTM.

Một trong những giải pháp của tỉnh đề ra là đẩy mạnh tuyên truyền, tổ chức các hội thảo, hội nghị ứng dụng KHCN vào sản xuất; nghiên cứu ứng dụng, chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật phục vụ NTM; thúc đẩy phát triển các mô hình kinh tế trang trại, kinh tế hợp tác, liên kết sản xuất và kinh doanh theo chuỗi giá trị, phát triển kinh tế tuần hoàn.

Tổ chức, giám sát, triển khai các dự án nông thôn miền núi có hiệu quả; hỗ trợ các hộ kinh doanh, hợp tác xã khởi nghiệp theo Nghị quyết số 18/2020 của HĐND tỉnh Vĩnh Phúc về việc Quy định một số nội dung và mức chi để thực hiện Đề án Hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia giai đoạn 2021 - 2025 trên địa bàn tỉnh.

Thực hiện nhiệm vụ được giao, cuối tháng 3/2023, Sở KH&CN đã thông báo danh mục nhiệm vụ KH&CN đặt hàng thực hiện trên địa bàn tỉnh bắt đầu từ năm 2023 gồm 17 đề tài KH&CN, trong đó lĩnh vực khoa học nông nghiệp 6 đề tài, điển hình như xây dựng mô hình Nho sinh thái kết hợp với thăm quan du lịch trên địa bàn huyện Sông Lô; xây dựng mô hình sản xuất nông nghiệp tuần hoàn tại thôn Duy Bình, xã Vĩnh Ninh và thôn Đông, xã Phú Đa, huyện Vĩnh Tường; ứng dụng công nghệ vi sinh vật xử lý thực bì thành phân hữu cơ trên đất rừng phòng hộ tại tỉnh Vĩnh Phúc.

Đồng thời, sở phối hợp thực hiện các nhiệm vụ KHCN do Bộ KH&CN chủ trì thực hiện trên địa bàn tỉnh thuộc “Chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển giao tiến bộ KH&CN thúc đẩy phát triển KT - XH nông thôn, miền núi, vùng dân tộc thiểu số giai đoạn 2016 - 2025”.

Cùng với đó, mới đây, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 610 ngày 25/3/2021 phê duyệt danh mục đặt hàng các nhiệm vụ KH&CN cấp tỉnh (dự án sản xuất thử nghiệm) để triển khai thực hiện thuộc Đề án thí điểm xây dựng mô hình “Làng văn hóa kiểu mẫu trên địa bàn tỉnh”.

Theo đó, có 4 nhiệm vụ KH&CN được triển khai thực hiện như ứng dụng tiến bộ KH&CN, xây dựng mô hình sản xuất nông nghiệp công nghệ cao tại HTX sản xuất và thương mại Định Trung (Vĩnh Yên); trồng sen và hoa, rau sạch tại thôn Thụ Ích, xã Liên Châu (Yên Lạc); trồng sen tại thôn Đông, xã Phú Đa (Vĩnh Tường) và xây dựng mô hình cây ăn quả trám đen nâng cao hiệu quả kinh tế cho vùng đất đồi trọc khô cằn tại thôn Vân Nam, xã Vân Trục và thôn Quảng Cư, xã Quang Sơn (Lập Thạch).

Qua đó sẽ xây dựng các mô hình làng văn hóa kiểu mẫu trên cơ sở ứng dụng các giải pháp KH&CN để phát triển KT-XH ở địa phương.