Tuy nhiên, tại các cơ sở công nghiệp nông thôn (CNNT) – vốn chiếm tỷ trọng lớn trong nền công nghiệp Việt Nam – việc ứng dụng AI vẫn còn gặp nhiều rào cản. Từ thực trạng này, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải có những giải pháp đồng bộ và sự đồng hành tích cực của các cơ quan hỗ trợ, đặc biệt là các đơn vị thuộc Bộ Công Thương.

Ứng dụng AI vẫn còn nhiều rào cản

Ứng dụng AI trong sản xuất mang lại nhiều lợi ích. Ảnh minh họa

Theo khảo sát sơ bộ tại một số tỉnh/thành phố, hiện nay phần lớn cơ sở CNNT vẫn đang vận hành theo mô hình truyền thống, dựa vào kinh nghiệm thủ công, máy móc đơn lẻ, thiếu hệ thống số hóa. Việc ứng dụng các công nghệ tiên tiến, đặc biệt là AI, còn rất hạn chế do những nguyên nhân chính như thiếu nhận thức và thông tin, thiếu nguồn nhân lực chất lượng, khó khăn về chi phí đầu tư ban đầu, thiếu mô hình mẫu và định hướng rõ ràng…

Để AI có thể trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực cho các cơ sở CNNT, cần triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp. Nâng cao nhận thức và đào tạo nhân lực bằng việc tổ chức các lớp tập huấn, hội thảo chuyên đề về chuyển đổi số, công nghệ AI phù hợp với từng ngành nghề nông thôn. Hình thành đội ngũ chuyên gia, tư vấn viên có thể “nói ngôn ngữ của doanh nghiệp” để phổ biến công nghệ dễ hiểu, dễ ứng dụng.

Xây dựng mô hình điểm ứng dụng AI tại cơ sở CNNT. Lựa chọn một số ngành có tiềm năng (như chế biến thực phẩm, thủ công mỹ nghệ, dệt may…) để thử nghiệm các giải pháp AI như giám sát chất lượng, dự báo sản lượng, phân tích dữ liệu bán hàng, quản lý bảo trì thiết bị, marketing và truyền thông giúp thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm.

Hỗ trợ kỹ thuật và tài chính để lồng ghép giải pháp AI trong các đề án khuyến công quốc gia hoặc địa phương, nhất là tại các cụm công nghiệp nông thôn. Hợp tác với các startup, doanh nghiệp công nghệ trong nước để phát triển các giải pháp AI “may đo” cho cơ sở CNNT – chi phí thấp, dễ vận hành, bảo trì.

Đưa công nghệ vào mọi khâu trong quy trình kỹ thuật để nâng cao hiệu quả sản xuất. Ảnh minh họa

Nhằm hiện thực hóa mục tiêu ứng dụng AI trong khu vực CNNT, trong thời gian qua cũng như định hướng trong giai đoạn 2026-2030, năm 2025 Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Khuyến công trực thuộc Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công – Bộ Công Thương triển khai nhiều hoạt động thiết thực như: Tổ chức các khóa đào tạo, hội thảo chuyên đề về AI, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh cho doanh nghiệp nông thôn; Phối hợp với các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ để chuyển giao giải pháp AI phù hợp cho các cơ sở CNNT; Xây dựng nền tảng tư vấn trực tuyến, hỗ trợ các cơ sở CNNT tiếp cận công nghệ, nhận tư vấn miễn phí về lộ trình chuyển đổi số và ứng dụng AI.

Triển khai các mô hình trình diễn sử dụng AI trong khâu quản lý sản xuất – như nhận diện lỗi sản phẩm, giám sát môi trường sản xuất, dự báo bảo trì thiết bị tại một số cơ sở ở vùng sâu, vùng xa.

Đề xuất lồng ghép AI vào các đề án, nhiệm vụ khuyến công năm 2026–2030, hướng tới mục tiêu hình thành các cụm CNNT thông minh, thân thiện môi trường và có năng lực cạnh tranh cao. Ảnh minh họa.

Việc đưa AI vào các cơ sở công nghiệp nông thôn là xu hướng tất yếu để nâng cao hiệu quả sản xuất, tiết kiệm chi phí và từng bước hiện đại hóa khu vực nông thôn. Tuy nhiên, điều này chỉ có thể đạt được khi có sự vào cuộc đồng bộ từ cả phía nhà nước, cơ sở sản xuất và các đơn vị công nghệ. Với vai trò là đầu mối hỗ trợ đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực công nghiệp, Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Khuyến công cam kết tiếp tục đồng hành, kết nối và hỗ trợ toàn diện để đưa công nghệ AI trở thành động lực phát triển bền vững cho công nghiệp nông thôn Việt Nam./.