Ngày nay, xã Phú Yên giống như một khu công nghiệp thu nhỏ. Mọi công đoạn liên quan đến nghề làm giày, dép, nghề da đều được kích hoạt, không khí lao động sôi nổi, rộn ràng để cho ra những đôi giày, dép đẹp mắt nhất, phục vụ người dân sử dụng.
Vào khoảng những năm 1970, địa phương là nơi gia công cho Công ty Giày da Việt Nam. Nhận thấy đây là nghề có thu nhập, thích hợp với nhiều lứa tuổi lao động nên nghề làm giày, dép da đã được người Phú Yên gìn giữ và phát triển. Nhưng phải đến những năm 2000, khi đất nước đổi mới, mở cửa mạnh mẽ, làng nghề giày, dép da Phú Yên mới thực sự khởi sắc. Lúc này, nghề giày, dép da đã không phải là nghề thoát nghèo nữa mà trở thành nghề làm giàu, với hàng chục tỷ phú trong xã. Những người dân ở đây cho biết, nghề của họ được gọi là nghề “ăn da”. Hộ dân nào, một năm “ăn” càng nhiều da thì càng giàu, càng giỏi. Bởi điều đó cho thấy, họ tiêu thụ được nhiều sản phẩm giày, dép ra thị trường.

Để làm ra những sản phẩm bắt mắt, phù hợp với giá cả thị trường, các hộ dân ở Phú Yên đã đi chiêu mộ các thợ giày giỏi về làm cho gia đình mình. Thợ giày được phân theo “đai đẳng”, qua thâm niên, sự khéo tay và con mắt tinh tế trong sáng tạo. Căn cứ vào đó phân ra làm hai loại: thợ mũi và thợ đế. Thợ mũi có nhiệm vụ tạo hoa văn, tạo dáng, gò và cắt gọt. Còn thợ đế, dùng sức, dùng keo và đinh, chỉ khâu để gắn đế sao cho chặt với thân giày. Trong hai cấp bậc thợ đó thì thợ mũi làm khó và được đánh giá cao hơn.

Thế mạnh của giày da Phú Yên là dòng hàng giày công sở, giá thành phù hợp với khả năng tài chính của đông đảo người tiêu dùng. Với sự tin tưởng của người tiêu dùng, dòng sản phẩm này ngày càng mở rộng; chiếm ưu thế trên thị trường trong nước vào những năm gần đây.

Chủ tịch UBND xã Phú Yên cho biết thêm, để lấy được lòng tin của khách hàng, địa phương định hướng cho các hộ phải đặt công nghệ và chất lượng sản phẩm lên hàng đầu trong quá trình sản xuất giày, dép da. Với tinh thần ấy, năm 2019 xã Phú Yên đã phối hợp với các đơn viên liên quan mời chuyên gia người Đức về mở lớp tập huấn thiết kế giày, dép da. Đồng thời, tổ chức xúc tiến thương mại sản phẩm của địa phương sang tận Ý, Thái Lan…

Với sự nỗ lực của các nghệ nhân và người lao động trong việc nâng cao chất lượng sản phẩm, tin tưởng nghề da giày truyền thống ở Phú Yên sẽ tiếp tục phát triển theo hướng hiệu quả, bền vững và người dân trong xã sẽ thực sự có cuộc sống phát triển từ nghề truyền thống.

Bài và ảnh Ninh Lê