Hà Nội: 21°C Hà Nội
Đà Nẵng: 24°C Đà Nẵng
TP Hồ Chí Minh: 30°C TP Hồ Chí Minh
Thừa Thiên Huế: 22°C Thừa Thiên Huế

Gian nan gìn giữ nghề đèn kéo quân

LNV - Sự lên ngôi của đồ chơi hiện đại khiến đèn kéo quân truyền thống ảm đạm hơn vào mỗi mùa Tết Trung thu. Ông Vũ Văn Sinh (59 tuổi), một trong hai nghệ nhân làm đèn kéo quân cuối cùng của xã Cao Viên (Huyện Thanh Oai, Hà Nội) vẫn gắng gượng duy trì nghề dù không mang lại giá trị kinh tế cao.


Nghề xưa mai một

Nằm khiêm nhường trong xóm Hòa Bình, thôn Đàn Viên, tiệm thủ công Trường Sinh chỉ lèo tèo một vài mặt hàng trên sạp nhỏ. Ngay cả căn gác xép nơi được gọi là "kho đèn", chỉ sót lại dăm ba chiếc đèn bọc ni lông đã phủ bụi. Thoáng nhìn vào, chẳng ai hay đó là căn nhà của một nghệ nhân gia truyền có ba đời làm đèn, từng có tác phẩm được xác lập kỷ lục Việt Nam về chiếc đèn kéo quân lớn nhất năm 2006, từng xuất hàng trăm chiếc đèn đi khắp đất nước mỗi dịp Tết Trung thu.

50 năm làm nghề, ông Vũ Văn Sinh thừa nhận có hai lần đèn kéo quân Đàn Viên đứng trước bờ vực bị khai tử. Lần thứ nhất là năm 2005, khi thị trường đồ chơi Trung thu bắt đầu tràn ngập mặt hàng Trung Quốc. Đèn làm ra không có người mua, những hộ dân ít ỏi còn theo nghề trong làng cũng lần lượt từ bỏ. Cùng năm đó, nhờ sự vào cuộc của các cấp chính quyền trong tuyên truyền, tôn vinh làng nghề, đèn kéo quân mới được cứu.

Lần thứ hai là thời điểm hiện tại, đèn kéo quân lại rơi vào thoái trào. Năm 2019, gia đình ông Sinh đầu tư lớn để thuê nhân công, nguyên liệu, làm hàng trăm khung đèn với hy vọng sẽ tiêu thụ hết. Kết quả, đèn ế thừa, thua lỗ đến vài chục triệu đồng.

Trung thu năm nay, thị trường đèn kéo quân càng đìu hiu. Ông Sinh mải làm pháo bông lễ hội, bà Nguyễn Thị Hạnh vợ ông, bận bịu với công việc thợ may. Tiếng vót tre vắng hẳn trong căn nhà nhỏ.

Giữ nghề là trách nhiệm

Mặc dù đơn độc, lại không có lợi nhuận kinh tế, ông Sinh vẫn quyết không từ bỏ: “Tôi làm đèn kéo quân vì trách nhiệm với nghề. Đó là một nét văn hóa cổ truyền. Bỏ nghề thì dễ, nhưng tôi sẽ thấy tội lỗi với cha ông".

Đèn của ông Sinh nổi bật bởi được làm hoàn toàn thủ công, với những linh vật cổ thấm đẫm bản sắc dân tộc. Để chúng tôi được mục sở thị, ông thắp sáng một cây đèn nhỏ. Căn phòng tối bỗng lấp loáng, từ chao đèn mờ ảo lần lượt chạy ra những hình thù thân thuộc: Tháp Rùa Hồ Gươm cổ kính, con trâu bì bõm sục bùn, anh nông dân cầm cày bước theo sau, những người lính xung trận giương cao lá cờ Tổ quốc,...

Một tác phẩm đèn kéo quân của nghệ nhân Vũ Văn Sinh


Mất vài tiếng đồng hồ để người nghệ nhân hoàn thiện một chiếc đèn kéo quân loại đơn giản, nhưng mất đến hai ngày cho loại tinh xảo hơn. Giá một chiếc đèn dao động từ 100.000 đồng đến vài triệu đồng.

Không huyên náo như trống bỏi, không sặc sỡ như đèn lồng, đèn kéo quân thiên về trang nhã, vô thanh, dường như lạc lõng trước một thế giới đồ chơi Trung thu tân tiến, sống động. Đèn kéo quân kén người chơi, phải là người ưa tĩnh lặng mới thưởng ngoạn được vẻ tinh xảo của những linh vật “nhảy múa” như những thước phim quay chậm mở ra trước mắt.

Niềm tin gửi vào tương lai

Sống cùng ông từ nhỏ, em Vũ Văn Hoàng (13 tuổi) cháu nội của ông Vũ Văn Sinh, đã sớm được ông truyền dạy cách làm đèn kéo quân. Kí ức của em là những mùa Trung thu khách đặt số lượng lớn, cả nhà say sưa vót tre, dán giấy. Khi được hỏi có muốn thay ông mình nối giữ nghề làm đèn, em gật đầu không chút do dự.

Nghệ nhân Vũ Văn Sinh và em Vũ Văn Hoàng hoàn thiện chiếc đèn kéo quân

Dù vắng khách, ông Sinh vẫn quả quyết hễ có khách đặt mua thì vẫn làm. Đến nay, ông đã học hỏi thêm làm đèn cách tân, loại thắp sáng bằng điện. Hơn thế, ông Sinh còn ấp ủ dự định sẽ cải tiến linh vật trong đèn. Ông say mê chiếc đèn có hình bể cá 3D sống động như thật của Singapore mà nước mình chưa thiết kế được, nên khẩn khoản nhờ mọi người tìm mua để học theo.

Với niềm tin mãnh liệt, nghệ nhân Vũ Văn Sinh vẫn đau đáu chờ ngày đèn kéo quân thịnh hành trở lại, khi vẻ hào nhoáng của đồ chơi tân tiến qua đi.

Bài và ảnh: Nhóm PV Ban Pháp luật Bạn đọc

Tin liên quan

Tin mới hơn

Hạ Thái đưa nghệ thuật sơn mài Việt đến với du khách

Hạ Thái đưa nghệ thuật sơn mài Việt đến với du khách

LNV - Cách trung tâm Hà Nội gần 20km về phía Nam, làng nghề sơn mài Hạ Thái nay thuộc xã Hồng Vân, (Thành phố Hà Nội) từ lâu đã nổi tiếng với những sản phẩm thủ công mang vẻ đẹp óng ánh, bền màu và giàu giá trị nghệ thuật. Không chỉ lưu giữ kỹ thuật chế tác được trao truyền qua nhiều thế hệ, nơi đây còn mở ra những trải nghiệm mới, đưa du khách đến gần hơn với chất liệu sơn ta và nghệ thuật sơn mài truyền thống.
Bình Nguyên giữ hồn chè trên đất trung du

Bình Nguyên giữ hồn chè trên đất trung du

LNV - Từ những nương chè lâu đời bám rễ qua nhiều thế hệ, làng chè xóm Bình Nguyên xã Phú Đình, (Thái Nguyên) nay đã bước sang một trang mới sau mốc son công nhận làng nghề cuối tháng 12/2025. Câu chuyện của Bình Nguyên giờ đây không chỉ là giữ gìn tinh hoa trà Việt, mà là hành trình chuyên nghiệp hóa vùng nguyên liệu, xây dựng thương hiệu bài bản và kết nối với du lịch trải nghiệm để vươn xa.
Nón lá Quy Hậu: Hơn một thế kỷ gìn giữ hồn quê qua từng đường kim

Nón lá Quy Hậu: Hơn một thế kỷ gìn giữ hồn quê qua từng đường kim

LNV - Hơn một thế kỷ trôi qua, nghề chằm nón lá Quy Hậu xã Lệ Thủy, (tỉnh Quảng Trị) vẫn bền bỉ được trao truyền qua nhiều thế hệ. Không chỉ tạo ra sản phẩm đậm bản sắc, làng nghề còn lưu giữ hồn cốt văn hóa và mở ra hướng phát triển du lịch trải nghiệm cho địa phương.
Nỗi lo thất truyền khèn ma nhí và sáo mũi của người Xa Phó

Nỗi lo thất truyền khèn ma nhí và sáo mũi của người Xa Phó

LNV - Khèn ma nhí và sáo mũi cúc kẹ là hai nhạc cụ truyền thống độc đáo của đồng bào Xa Phó ở tỉnh Lào Cai. Tuy nhiên, đằng sau những âm thanh mộc mạc ấy là nỗi lo về nguy cơ thất truyền khi người biết chế tác nhạc cụ ngày càng vắng bóng. Việc truyền dạy cho thế hệ trẻ đang được những người tâm huyết với văn hóa dân tộc nỗ lực duy trì, nhưng để bảo tồn trọn vẹn di sản, chỉ biết thổi khèn, thổi sáo thôi là chưa đủ.
Giỗ tổ làng nghề mộc truyền thống Thượng Mạo: Tri ân tiền nhân, gìn giữ và tiếp nối tinh hoa

Giỗ tổ làng nghề mộc truyền thống Thượng Mạo: Tri ân tiền nhân, gìn giữ và tiếp nối tinh hoa

LNV - Sáng ngày 19/11, tại Nhà thờ Tổ nghề mộc truyền thống Thượng Mạo, phường Phú Lương, Hà Nội, lễ giỗ Tổ làng nghề mộc truyền thống Thượng Mạo được tổ chức trong không khí trang nghiêm, thành kính. Đây là hoạt động văn hóa tâm linh có ý nghĩa sâu sắc, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Tôn sư trọng đạo”, tri ân công đức các bậc tiền nhân đã khai sáng, truyền dạy nghề mộc cho quê hương.
Làng nghề Hòa Mục hướng tới phát triển bền vững

Làng nghề Hòa Mục hướng tới phát triển bền vững

LNV - Khởi nguồn từ những bếp lửa ven Quốc lộ 3 hơn 30 năm trước, nghề làm cơm lam, bánh gio, bánh củ chuối ở Hòa Mục (xã Tân Kỳ, Thái Nguyên) đã vươn mình trở thành làng nghề cấp tỉnh. Trước yêu cầu phát triển mới, địa phương đang tập trung chuẩn hóa sản xuất gắn với bảo vệ môi trường, xây dựng thương hiệu và thành lập hợp tác xã nhằm nâng cao giá trị kinh tế, cải thiện thu nhập cho người dân.

Tin khác

Chè Shan tuyết Bản Mộc, từ gốc chè cổ thụ đến sinh kế của người dân

Chè Shan tuyết Bản Mộc, từ gốc chè cổ thụ đến sinh kế của người dân

LNV - Với hơn 2 ha chè Shan tuyết, gia đình bà Ma Thị Hường ở xã Yên Bình, tỉnh Thái Nguyên thu trên 120 triệu đồng mỗi năm từ chè. Từ khi tham gia hợp tác xã, gia đình bà được hướng dẫn chăm sóc, thu hái và có nơi thu mua. Câu chuyện của bà Hường cho thấy cây chè bản địa đang đem lại sinh kế như thế nào cho người dân làng nghề Bản Mộc.
Tân Quy: Giữ gìn nghề chè, nâng cao giá trị kinh tế nông thôn

Tân Quy: Giữ gìn nghề chè, nâng cao giá trị kinh tế nông thôn

LNV - Giữa những đồi chè xanh mướt của xã Phú Thịnh, tỉnh Thái Nguyên, nghề trồng và chế biến chè từ lâu đã gắn bó với đời sống của người dân xóm Tân Quy. Từ những nương chè nhỏ phục vụ sinh hoạt gia đình, cây chè dần trở thành nguồn sinh kế quan trọng, góp phần nâng cao thu nhập, gìn giữ nghề truyền thống và tạo nên những đổi thay trên vùng quê.
Nghệ nhân Ưu tú Lê Trọng Mỹ: Giữ lửa gốm Đông Thành, vun đắp sinh kế nông thôn

Nghệ nhân Ưu tú Lê Trọng Mỹ: Giữ lửa gốm Đông Thành, vun đắp sinh kế nông thôn

LNV - Từ một người thợ học nghề gốm năm 1959, Nghệ nhân Ưu tú Lê Trọng Mỹ đã dành nhiều thập kỷ truyền nghề, cải tiến kỹ thuật và đưa sản phẩm gốm Đông Thành đến với thị trường. Câu chuyện của ông gợi mở một hướng đi thiết thực: bảo tồn nghề truyền thống phải gắn với tạo việc làm, nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững và xây dựng nông thôn mới.
Làng nghề xóm Bình Nguyên giữ hồn nghề chè, mở lối làng nghề xanh

Làng nghề xóm Bình Nguyên giữ hồn nghề chè, mở lối làng nghề xanh

LNV - Từ những nương chè trung du bám rễ qua nhiều thế hệ, làng nghề chè xóm Bình Nguyên (xã Phú Đình, tỉnh Thái Nguyên), được công nhận ngày 31/12/2025, đang từng bước chuyển mình: giữ gìn tinh hoa chế biến thủ công, chuẩn hóa vùng nguyên liệu, xây dựng thương hiệu và mở ra hướng đi mới gắn với du lịch trải nghiệm.
Hòa Mục nâng tầm làng nghề cơm lam, bánh gio, bánh củ chuối từ bếp lửa ven đường

Hòa Mục nâng tầm làng nghề cơm lam, bánh gio, bánh củ chuối từ bếp lửa ven đường

LNV - Từ những bếp lửa ven quốc lộ 3 hơn 30 năm trước, Làng nghề cơm lam, bánh gio, bánh củ chuối Hòa Mục (xã Tân Kỳ, tỉnh Thái Nguyên) đã được công nhận là làng nghề cấp tỉnh. Bước sang giai đoạn mới, địa phương tập trung chuẩn hóa sản xuất, bảo vệ môi trường, xây dựng thương hiệu và thúc đẩy thành lập hợp tác xã để nâng thu nhập cho người làm nghề.
Gần 60 quốc gia sẽ góp mặt tại Festival làng nghề toàn cầu ở Hà Nội

Gần 60 quốc gia sẽ góp mặt tại Festival làng nghề toàn cầu ở Hà Nội

LNV - Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất năm 2026 dự kiến quy tụ gần 60 quốc gia và vùng lãnh thổ với 166 gian hàng quốc tế, cùng sự tham gia của 24 tỉnh, thành phố trong cả nước. Sự kiện được kỳ vọng trở thành điểm nhấn trong hoạt động giao lưu văn hóa, quảng bá tinh hoa nghề thủ công truyền thống, thúc đẩy kết nối giao thương và phát triển làng nghề theo hướng xanh, bền vững
Di sản thủ công 12 quốc gia hội tụ trên sàn diễn thời trang tại Hoàng thành Thăng Long

Di sản thủ công 12 quốc gia hội tụ trên sàn diễn thời trang tại Hoàng thành Thăng Long

LNV- Tối 14/11, trong không gian di sản Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội), các nhà thiết kế đến từ 12 quốc gia đã cùng tạo nên đêm trình diễn Global Craft Fashion Show 2026, mang đến những sắc màu văn hóa đặc sắc. Từ lụa Việt thếp vàng đến những chất liệu dệt, nhuộm và chế tác thủ công truyền thống, mỗi bộ sưu tập kể một câu chuyện riêng về di sản, sự sáng tạo và khát vọng đưa nghề thủ công đến gần hơn với đời sống đương đại.
Thái Nguyên: Đồng Phúc đánh thức tiềm năng vùng chè Shan tuyết Bằng Phúc

Thái Nguyên: Đồng Phúc đánh thức tiềm năng vùng chè Shan tuyết Bằng Phúc

LNV - Từ nền tảng những cây chè cổ thụ hàng trăm năm tuổi và làng nghề đã được công nhận, xã Đồng Phúc (Thái Nguyên) đang nâng tầm chè Shan tuyết Bằng Phúc thông qua bảo tồn nguồn gen, sản xuất an toàn, liên kết tiêu thụ gắn với du lịch trải nghiệm.
Làng nghề chè Shan tuyết Bản Mộc Vững bước từ những gốc chè cổ thụ

Làng nghề chè Shan tuyết Bản Mộc Vững bước từ những gốc chè cổ thụ

LNV - Gắn bó với những gốc chè Shan tuyết cổ thụ và phương thức chế biến truyền thống, thôn Bản Mộc (xã Yên Bình, tỉnh Thái Nguyên) đã được công nhận là làng nghề chè Shan tuyết. Danh hiệu ghi nhận nỗ lực gìn giữ nghề của nhiều thế hệ, đồng thời mở ra cơ hội để chè Bản Mộc nâng cao giá trị và xây dựng thương hiệu.
Khai mạc Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất năm 2026

Khai mạc Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất năm 2026

LNV - Tối 13/11, Festival Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất năm 2026 khai mạc tại Hoàng thành Thăng Long, Hà Nội. Sự kiện quy tụ 200 nghệ nhân, nhà thiết kế đến từ 60 quốc gia và vùng lãnh thổ, mở ra cơ hội hợp tác về truyền nghề, thiết kế và phát triển thị trường cho sản phẩm thủ công.
Thành phố Bắc Ninh: Thành lập Hội đồng thẩm định, xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề và nghệ nhân

Thành phố Bắc Ninh: Thành lập Hội đồng thẩm định, xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề và nghệ nhân

Chủ tịch UBND thành phố Bắc Ninh, đồng chí Phạm Hoàng Sơn vừa ký Quyết định số 2917/QĐ-UBND về việc thành lập Hội đồng thẩm định, xét công nhận nghề truyền thống, làng nghề, làng nghề truyền thống, nghệ nhân, thợ giỏi và tổ chức, cá nhân có công đưa nghề mới về các địa phương trên địa bàn thành phố Bắc Ninh.
Tinh hoa mỹ nghệ Sơn Đồng – “Bóng vàng son”: Lan tỏa giá trị di sản, kết nối làng nghề với phố nghề

Tinh hoa mỹ nghệ Sơn Đồng – “Bóng vàng son”: Lan tỏa giá trị di sản, kết nối làng nghề với phố nghề

LNV - Trong không gian văn hóa phố cổ Hà Nội, chương trình trưng bày “Tinh hoa mỹ nghệ Sơn Đồng – Bóng Vàng Son” giới thiệu những tác phẩm điêu khắc gỗ, sơn son thếp vàng đặc sắc, đồng thời kết nối làng nghề với phố nghề, góp phần lan tỏa giá trị di sản và thúc đẩy phát triển du lịch văn hóa, làng nghề trong bối cảnh hiện nay.
Tinh hoa mỹ nghệ Sơn Đồng - “bóng vàng son”: Kết nối làng nghề với phố nghề, lan tỏa giá trị di sản trong đời sống đương đại

Tinh hoa mỹ nghệ Sơn Đồng - “bóng vàng son”: Kết nối làng nghề với phố nghề, lan tỏa giá trị di sản trong đời sống đương đại

LNV - Trong không gian văn hóa giàu dấu ấn lịch sử của khu phố cổ Hà Nội, chương trình trưng bày “Tinh hoa mỹ nghệ Sơn Đồng – Bóng Vàng Son” không chỉ giới thiệu những tác phẩm điêu khắc gỗ, sơn son thếp vàng đặc sắc mà còn mở ra cơ hội kết nối làng nghề với phố nghề, đưa tinh hoa thủ công mỹ nghệ đến gần hơn với công chúng. Đây là hướng đi thiết thực trong bảo tồn, phát huy giá trị di sản, thúc đẩy sáng tạo và phát triển du lịch văn hóa, làng nghề trong bối cảnh hiện nay.
Bình Liêu – Đánh thức tiềm năng làng nghề từ bản sắc văn hóa vùng biên

Bình Liêu – Đánh thức tiềm năng làng nghề từ bản sắc văn hóa vùng biên

LNV - Bình Liêu (Quảng Ninh) không chỉ sở hữu cảnh sắc núi rừng hùng vĩ, đẹp tựa như tranh mà còn lưu giữ những giá trị văn hóa, nghề truyền thống đặc sắc của đồng bào các dân tộc. Đây là nguồn lực để phát triển kinh tế nông thôn, được minh chứng qua câu chuyện miến dong của Công ty CP Thương mại và Dịch vụ Bình Liêu với hướng đi kết hợp bản sắc truyền thống - khoa học công nghệ - thị trường.
32 năm gắn bó với nghề nuôi ong lấy mật

32 năm gắn bó với nghề nuôi ong lấy mật

LNV - Đến thôn Khả Lĩnh, xã Thác Bà, tỉnh Lào Cai hỏi thăm nhà ông bà Đông- Nga nuôi ong thì từ người già đến trẻ nhỏ ai cũng biết. Trong số 3 hộ nuôi ong lấy mật tại địa phương, gia đình ông Nguyễn Văn Đông và bà Nguyễn Lê Hằng Nga là hộ có quy mô lớn nhất với 200 đàn ong mật, mang lại nguồn thu nhập vài trăm triệu mỗi năm và góp phần làm giàu cho gia đình, làm đẹp cho mảnh đất quê hương.
Xem thêm
Mới nhất Đọc nhiều
853 sản phẩm OCOP và bài toán nâng hạng của Lâm Đồng

853 sản phẩm OCOP và bài toán nâng hạng của Lâm Đồng

ocopvietnam - Lâm Đồng hiện có 853 sản phẩm OCOP còn hiệu lực, nhưng gần 90% mới đạt hạng 3 sao. Giai đoạn 2026-2030, tỉnh chuyển trọng tâm hỗ trợ từ hoàn thiện hồ sơ sang nâng chất lượng, xây dựng chuỗi giá trị và mở rộng thị trường cho sản phẩm OCOP.
Sôi động hội chợ xúc tiến “Sắc màu nông sản thời kỳ 4.0” tại Thái Nguyên

Sôi động hội chợ xúc tiến “Sắc màu nông sản thời kỳ 4.0” tại Thái Nguyên

LNV - Từ ngày 19 - 24/11, tại quảng trường Nhà văn hóa phường Bắc Kạn, tỉnh Thái Nguyên tổ chức hội chợ xúc tiến “Sắc màu nông sản thời kỳ 4.0 - Thái Nguyên 2026”, quy tụ hơn 120 gian hàng đặc sản vùng miền đến từ 20 tỉnh, thành phố.
5 sản phẩm đông trùng hạ thảo cùng đạt OCOP năm 2026

5 sản phẩm đông trùng hạ thảo cùng đạt OCOP năm 2026

ocopvietnam - Ứng dụng công nghệ trong nuôi cấy và chế biến, Hợp tác xã Nông nghiệp Dược liệu công nghệ cao KOVI (xã Đông Anh, Hà Nội) đã phát triển nhiều dòng đông trùng hạ thảo mang thương hiệu riêng. Năm 2026, hợp tác xã có 5 sản phẩm được TP Hà Nội cô
Thái Nguyên khai trương điểm trưng bày sản phẩm xã, phường gắn với bán hàng trên nền tảng số

Thái Nguyên khai trương điểm trưng bày sản phẩm xã, phường gắn với bán hàng trên nền tảng số

ocopvietnam - Sáng 22-11, Sở Công Thương tỉnh Thái Nguyên khai trương Điểm trưng bày, giới thiệu sản phẩm xã, phường và thúc đẩy tiêu thụ qua nền tảng số. Điểm trưng bày đặt tại số 366/1 đường Bắc Kạn, phường Phan Đình Phùng, kết hợp trưng bày trực tiếp v
Gần 1 triệu cây chè Shan tuyết cổ thụ - “Mỏ vàng” du lịch chưa được khai thác của Lào Cai

Gần 1 triệu cây chè Shan tuyết cổ thụ - “Mỏ vàng” du lịch chưa được khai thác của Lào Cai

ocopvietnam - Sáng 21-11, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lào Cai tổ chức Hội thảo “Trà Shan – Kết nối văn hóa bản địa với phát triển du lịch Lào Cai”. Tại hội thảo, tỉnh giới thiệu nền tảng số trà Shan tuyết Lào Cai.
so-2526-tap-chi-lang-nghe-viet-nam-2026-2
gex
xet-tuyen-dai-hoc
Giao diện di động