1. Kết bạn, làm quen trên mạng xã hội

Đối tượng là người nước ngoài (hoặc giả làm người nước ngoài) sử dụng mạng xã hội như Facebook, Zalo, Whatsapp,… kết bạn làm quen, dùng nhiều thời gian trò chuyện để tạo sự tin tưởng. Sau một thời gian thì bắt đầu thông báo sẽ gửi quà là tiền mặt hoặc tài sản có giá trị lớn.

Tiếp đến, các đối tượng này sẽ kết hợp với đối tượng người Việt Nam giả danh là nhân viên sân bay, hải quan, thuế… yêu cầu người bị hại nộp tiền để được nhận quà. Đồng thời còn tạo nhiều lý do để buộc nộp tiền nhiều lần. Cuối cùng cắt đứt liên lạc khi hết nguồn tiền hoặc bị nghi ngờ.

2. Giả danh cán bộ Công an, Viện kiểm sát, Toà án, cơ quan nhà nước

Đối tượng thông báo rằng người dân liên quan đến vụ án đang điều tra, rồi nối máy đến đối tượng giả danh người của cơ quan tư pháp để khai thác thông tin cá nhân và tài khoản ngân hàng. Yêu cầu người dân chuyển tiền vào tài khoản chỉ định để kiểm tra nguồn gốc và sẽ trả lại hoặc đe doạ nếu không sẽ bắt tạm giam. Mặt khác, hướng dẫn tải phần mềm “Bộ công an” giả mạo nhằm lấy thông tin rồi chiếm quyền sử dụng tài khoản.

Từ đó dẫn đến các tình huống sau:

- Có người tự xưng là nhân viên bưu điện thông báo người dân đang nợ tiền cước điện thoại hoặc có bưu phẩm lâu ngày không đến nhận phải đóng phạt.

- Thông báo bạn đang thiếu nợ tiền ngân hàng do khác lấy CMND đăng ký mở tài khoản ngân hàng.

- Điện thoại thông báo có giao dịch chuyển tiền vào tài khoản nhưng bị treo, yêu cầu cung cấp thông tin đăng nhập, mật khẩu và mã OTP để nhận tiền.

Ảnh minh họa

3. Vay tiền qua app

Mạo danh ngân hàng, nhân viên ngân hàng, công ty tài chính đăng tải thông tin hỗ trợ vay tiền online, giải ngân nhanh trên mạng xã hội với thủ tục nhanh gọn, không cần thế chấp tài sản.

Hướng dẫn người dân truy cập vào website hoặc ứng dụng điện thoại để làm thủ tục, rồi thông báo cung cấp sai thông tin nên hệ thống báo lỗi không thể giải ngân. Và đề nghị nộp các khoản phí để làm lại thủ tục vay và chiếm đoạt số tiền.

4. Giả danh người thân nhờ chuyển tiền rồi chiếm đoạt

Đối tượng lập tài khoản mạng xã hội, hoặc chiếm quyền quản trị tài khoản mạng xã hội (hack) của người khác.

Nhắn tin cho người thân, bạn bè trong danh sách liên lạc hỏi vay tiền, hoặc nhờ chuyển tiền. Khi người thân gọi lại bằng video thì hình ảnh nhoà và nhiễu, sau đó bị tắt ngay do mất sóng.

5. Nhắn tin trúng thưởng

Đối tượng sử dụng Facebook để gửi tin nhắn cho bị hại thông báo trúng thưởng tài sản hoặc tiền mặt có giá trị lớn.

Yêu cầu người dân nạp tiền qua thẻ điện thoại hoặc chuyển khoản qua tài khoản ngân hàng để làm thủ tục nhận thưởng. Hoặc hướng dẫn truy cập vào các đường link gửi kèm để khai báo thông tin nhận thưởng.

6. Kinh doanh đã cấp qua các sàn giao dịch tiền ảo, sàn ngoại hối,… hoặc đầu tư đào tiền kỹ thuật số

Đối tượng lập ra các website tài chính, ứng dụng có giao diện tương tự sàn đầu tư tài chính quốc tế rồi lôi kéo người tham gia. Cam kết người chơi có thể rút vốn bất kỳ lúc nào, không cần đầu tư trí tuệ, thời gian, nếu kêu gọi được thêm người sẽ có hoa hồng. Sau một thời gian, sàn thông báo dừng hoạt động để bảo trì hoặc lỗi không truy cập được. Khách hàng không đăng nhập được để rút tiền hoặc mất hết tiền kỹ thuật số trong tài khoản.

7. Kiếm tiền online qua app

Đối tượng lập ra các app kiếm tiền online (như: Pchome Shopping Mall, Tailoc888) mời tham gia trò chơi, giật đơn hàng. Người chơi nạp tiền lần 1 và lần 2 (mỗi lần từ 500 nghìn đồng đến 1,5 triệu đồng) sẽ được chuyển lại tài khoản liên hết và lãi ngay 20%. Từ lần 3 trở đi sẽ được báo trúng đơn hàng từ 20 triệu trở lên và chuyển tài khoản lần nào mất tiền lần đó. Hoặc người chơi đăng ký tài khoản trên trang web, nạp tiền theo các mức khác nhau để hưởng lãi suất từ 20 – 55% mỗi ngày. Một thời gian sau, đối tượng đánh sập hệ thống và chiếm đoạt tiền.

8. Bán hàng lừa đảo

Đối tượng giả dạng nhân viên bán hàng chào mời mua các loại sản phẩm, yêu cầu đặt cọc trước một nửa số tiền, hôm sau sẽ giao hàng. Sau đó chiếm đoạt số tiền trên và không liên lạc được nữa.

Đối tượng quảng bá sản phẩm trên mạng, thu hút nhiều người theo dõi, nhiều lượt linke, bình luận,…nhưng khi chuyển hàng không đảm bảo chất lượng.

9. Tuyển cộng tác viên online

Đối tượng mạo danh nhân viên của các trang thương mại điện tử để lôi kéo cộng tác viên (CTV) bán hàng online với hoa hồng hấp dẫn. Thế nhưng, yêu cầu phải thanh toán tiền đơn hàng trước mới được nhận tiền gốc và hoa hồng. Thanh toán cho CTV từ 1 – 3 đơn hàng có giá trị thấp, sau đó dụ dỗ, mời tham gia, chuyển khoản để mua các đơn hàng có giá trị cao rồi chiếm đoạt tiền.

10. Giả mạo hòm thư điện tử

Đối tượng lập các hộp thư điện tử tương tự hộp thư của các tổ chức, cá nhân kinh doanh, sản xuất có thực hiện giao dịch bằng thư điện tử.

Mạo danh đối tác để đề nghị tổ chức, cá nhân chuyển tiền thanh toán hợp đồng vào tài khoản ngân hàng của đối tượng để chiếm đoạt.

BIỆN PHÁP PHÒNG NGỪA

- Có thể kết bạn với người nước ngoài qua mạng xã hội nhưng không nên gửi, chuyển tiền để đóng các loại phí vào tài khoản ngân hàng do đối tượng cung cấp với bất cứ lý do gì.

- Cơ quan Công an, Viên kiểm sát, Toà án không yêu cầu phải chuyển tiền vào tài khoản cá nhân, mọi trường hợp đều làm việc tại trụ sở cơ quan nhà nước. Khi có số điện thoại lạ liên lạc để thông báo có liên quan đến tội phạm và yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân hoặc chuyển tiền thì tuyệt đối không chuyển tiền, thông báo cho người thân và nhanh chóng trình báo với cơ quan công an gần nhất. Đồng thời, không cung cấp thông tin cá nhân cho người không quen biết, yêu cầu được làm việc trực tiếp.

- Không vay tiền online từ các ứng dụng không rõ nguồn gốc. Nếu có nhu cầu vay tiền thì liên hệ trực tiếp ngân hàng, các tổ chức tín dụng gần nhất để được hỗ trợ. Cũng như tuyệt đối không cung cấp mã OTP cho người khác khi sử dụng tài khoản ngân hàng.

- Gọi điện trực tiếp cho người thân để xác minh trước khi chuyển tiền (gọi số sim, không gọi qua các ứng dụng mạng).

- Không thực hiện chuyển/nạp tiền qua thẻ điện thoại vì lý do nhận thưởng. Không truy cập vào các đường link được gắn kèm trong tin nhắn lạ, không thực hiện thao tác trên điện thoại theo cú pháp được hướng dẫn bởi người lạ.

- Không tham gia vào các sàn giao dịch tiền ảo, tiền ngoại hối khi mình không hiểu rõ, không có kiến thức về loại hình này.

- Không tham gia vào các app kiếm tiền online.

- Khi trao đổi, mua bán trực tuyến qua các trang mạng xã hội phải tìm hiểu rõ nguồn gốc, hạn chế mua các đồ vật có giá trị lớn. Có thể dùng phương thức kiểm tra hàng xong mới trả tiền.

- Nên kiểm tra kỹ các thông tin trước khi nhận làm cộng tác viên hoặc trước khi chuyển tiền.

- Nên kiểm tra trực tiếp với đối tác trước khi thực hiện việc chuyển tiền.

Nguyên Hà (TH)