Tỉnh Vĩnh Long đón nhận bằng công nhận “Nghề làm mão (mũ), mặt nạ của đồng bào Khmer” là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Vùng đất Nam Bộ nói chung và Vĩnh Long nói riêng không chỉ nổi tiếng với những ngôi chùa cổ kính, những lễ hội văn hóa đặc sắc, mà còn là nơi lưu giữ nhiều nghề truyền thống độc đáo. Trong đó, nghề chế tác mão và mặt nạ thủ công của đồng bào Khmer là một nét đẹp văn hóa đặc trưng, gắn liền với nghệ thuật múa dân gian, kịch múa rô băm, dù kê và cả trong đời sống tâm linh.

Nghề làm mão, mặt nạ của người Khmer là nghề thủ công truyền thống được hình thành cách đây hơn hai thế kỷ nhằm phục vụ cho các loại hình sinh hoạt văn hóa - nghệ thuật dân gian của đồng bào Khmer. Các sản phẩm mão, mặt nạ được chế tác không chỉ mang đậm giá trị văn hóa dân gian mà còn thể hiện yếu tố linh thiêng trong đời sống tinh thần của cộng đồng.

Hình dáng, màu sắc và họa tiết của từng sản phẩm là dấu ấn nhận diện riêng biệt cho từng nhân vật, từng điệu múa, gửi gắm những ý nghĩa sâu sắc, thể hiện cho niềm tin của người dân về cái thiện chiến thắng cái ác, cho chính nghĩa vượt lên hung tàn, sự cảm hóa, hướng thiện để mang lại những điều tốt lành trong cuộc sống.

Từ khi ra đời đến nay, theo từng thời điểm cụ thể, nghề làm mão, mặt nạ có những lúc thăng trầm phụ thuộc vào thực tiễn lịch sử - xã hội nhưng vẫn được duy trì, tiếp nối liên tục qua nhiều thế hệ để phục vụ cho các loại hình nghệ thuật dân gian truyền thống của đồng bào dân tộc Khmer như múa trống Chhay yam, kịch múa Rô - bam, sân khấu Dù kê,…

Nghề thủ công truyền thống - Nghề làm mão, mặt nạ của người Khmer Trà Vinh là một trong sáu di sản văn hóa phi vật thể được hình thành trong đời sống của đồng bào dân tộc Khmer. Di sản văn hóa nêu trên đã được Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia tại Quyết định số 2209/QĐBVHTTDL ngày 27/6/2025.

Trong khuôn khổ Lễ hội Ok Om Bok năm 2025, việc công bố di sản văn hoá phi vật thể quốc gia “Nghề làm mão (mũ), mặt nạ của đồng bào Khmer ở Vĩnh Long” là dịp tôn vinh giá trị nghề truyền thống và tri ân các nghệ nhân, nhà sưu tập, nhà nghiên cứu đã góp phần bảo tồn di sản văn hóa địa phương.

Ông Nguyễn Quỳnh Thiện - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long cho biết, đây là sự kiện văn hóa nhằm vinh danh giá trị nghề truyền thống của đồng bào Khmer Trà Vinh trước đây và tỉnh Vĩnh Long hiện nay. Sự kiện được tổ chức trong dịp Lễ hội Ok Om Bok Vĩnh Long năm 2025 là một thông điệp giàu ý nghĩa trong hành trình bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa của vùng đất Vĩnh Long; đồng thời, là cơ hội để quảng bá nét đẹp văn hóa truyền thống của tỉnh đến du khách gần xa.