Sinh năm 1960 tại vùng quê Đồng Cương, trong gia đình có bố là một nhà nho am hiều về nghề thuốc, với phương pháp châm cứu để chữa bệnh không dùng thuốc (cứu ngải). Từ nhỏ, lương y Thà đã biết làm một quyển sổ để ghi lại những bài thuốc và những điểm huyệt mà bố đã châm cho bệnh nhân, cùng những bài thuốc kinh nghiệm đường đời của những thầy lang truyền lại cho mình. Năm 1978, lương y Thà đã hoàn thành được một cuốn sách về những bài thuốc chữa bệnh cơ bản.

Sau khi hoàn thành nghĩa vụ quân sự, ông xuất ngũ về địa phương tham gia công tác ở xã, đồng thời khám chữ bệnh tại nhà. Sau một thời gian thấy bệnh nhân đến khám ngày một đông, lương y xin nghỉ công tác xã hội để toàn tâm, toàn ý theo đổi nghề thuốc. Ông tích cực tham gia các lớp bồi dưỡng y học cổ truyền, tự nghiên cứu, tìm tòi, học hỏi trong sách vở và thực tiễn.

Từ khi mở nhà thuốc, ông luôn hết lòng chữa bệnh, cứu giúp nhiều bệnh nhân tìm lại niềm vui trong cuộc sống. Phương châm của ông và nhà thuốc là “Y thuật phải cao - Lương tâm phải tốt”. Theo ông, muốn chẩn đoán đúng bệnh, người thầy thuóc phải có kiến thức uyên thâm, có kinh nghiệm, cẩn thận, kỹ lưỡng, tấm huyết cùng bệnh nhân mới chẩn đoán đúng, sau đó mới có phương thuốc đúng được.

Sổ nghi chép và những tư liệu hoạt động của nhà thuốc rất rõ ràng và khoa học. Vừa xem ông vừa kể những bệnh nhân rát nặng đã được ông chữa khỏi như: Bệnh nhân Khanh, 70 tuổi, Việt kiều ở Thụy Điển, bị thoái hóa cột sống, thoát vị đĩa đệm, đau thần kinh hông, teo chân, đau đớn vô cùng, từng điều trị 2 tháng ở Bệnh viện Y học cổ truyền tỉnh Vĩnh Phúc, cũng như đón thầy thuốc giỏi về nhà điều trị nhưng vẫn không có kết quả, đã có dự định đi mổ. Nhưng khi bệnh nhân đến nhà thuốc điều trị 7 ngày đã đi lại được, sau 2 tháng kiên trì bệnh nhân đã khỏi. Bệnh nhân Nguyễn Thị Nhung 47 tuổi ở Vĩnh Phúc bị thoái hóa cột sống, thoát vị đĩa đệm, đốt xương sống bị lệch, đau không cử động được, đau đớn vô cùng, đã nộp tiền để mổ. Sau khi được ông chữa khỏi đến nay đã lao động bình thường. Bệnh nhân Bùi Thị Lịch 32 tuổi ở Hà Nội, bị thoát vị đĩa đệm, có chụp hình ảnh, nằm liệt teo chân, không trực tiếp đến khám được. Bố chồng đi ăn cỗ nghe người giới thiệu nên đến kể bệnh cho lương y Thà và lấy thuốc. Sau khi uống thuốc của lương y Thà đã khỏi đến nay lao động tốt.

Lương y Thà nói, những bệnh nhân ông đã chữa khỏi như nhiều lắm, rồi ông lấy quyển sổ nghi chép các ca bệnh ông chữa về những bệnh nhân do chức năng hoạt động của can tỳ thận không tốt, kém yếu sinh ra nhiều chứng như: sinh lý nam - nữ yếu, trĩ nội, trĩ ngoại, thấp sa dạ dày, dạ con, người béo bệu khí hư, trong người nhiều độc tố, đau nhức xương khớp, chứng phong tê thấp, suy nhược thần kinh...

Với lòng yêu nghề và tinh thần khiêm tốn ham học hỏi cùng với năng lực, nhiều kinh nghiệm trong nghề, không quản gian nan và luôn hết lòng vì người bệnh, lương y Nguyễn Văn Thà nhiều lần được Trung ương Hội Đông y Việt Nam, Hội Liên hiệp các Hội khoa học tỉnh, Hội Đông y tỉnh, huyện cùng các cấp chính quyền tặng bằng khen, giấy khen...

Để kế tục nghề thuốc gia truyền của gia đình, ông đã cho con trai Nguyễn Văn Phi đang là sĩ quan trong quân đội xin ra quân về đi học và đã tốt nghiệp Học viện Y học cổ truyền Việt Nam. Hiện Nguyễn Văn Phi đang được ông truyền nghề và đã có ít nhiều kinh nghiệm trong khám chữa bệnh.

Thành Tâm