HTX góp phần khôi phục nghề trồng dâu nuôi tằm, từng bước gắn với phát triển nghề dệt lụa thủ công.

Khởi nghiệp từ nỗi day dứt với quê hương

Sinh năm 1982 tại vùng núi Tam Đảo – nơi được thiên nhiên ưu đãi khí hậu trong lành và thổ nhưỡng đặc trưng, anh Nguyễn Quốc Huy từng có nhiều năm làm việc cho doanh nghiệp nước ngoài tại Hà Nội. Thu nhập ổn định, cơ hội rộng mở, nhưng mỗi lần trở về quê, nhìn bà con quanh năm vất vả mà cuộc sống vẫn bấp bênh, trong anh lại dấy lên một nỗi day dứt.

“Nếu chính người Tam Đảo không đứng lên xây dựng thương hiệu quê hương, thì sẽ không ai làm thay,” anh Huy chia sẻ. Năm 2007, anh quyết định rời đô thị, trở về quê khởi nghiệp với một sản phẩm giản dị – cây nấm ăn.

Sau nhiều tháng miệt mài thử nghiệm với các giống nấm như nấm sò, nấm mỡ, nấm rơm, anh đã xây dựng được cơ sở sản xuất cung cấp hàng trăm kilôgam nấm tươi mỗi ngày, phân phối tới Tam Đảo, Vĩnh Yên, Hà Nội, Hải Phòng… Doanh thu mỗi ngày đạt gần chục triệu đồng – con số đáng nể lúc bấy giờ. Quan trọng hơn, mô hình đã tạo việc làm cho hàng chục lao động địa phương, giúp bà con có thu nhập ổn định.

Nhận thấy tiềm năng lớn, năm 2009, anh vận động các hộ dân cùng tham gia, thành lập Hợp tác xã Nấm Tam Đảo, hướng đến sản xuất sạch, đảm bảo chất lượng, có bao bì – nhãn mác – truy xuất nguồn gốc rõ ràng. Những gói nấm tươi đầu tiên mang thương hiệu “Nấm Tam Đảo” chính thức ra đời, đánh dấu bước chuyển mình của nông nghiệp địa phương theo hướng chuyên nghiệp và bền vững.

Bứt phá bằng trí tuệ và công nghệ

Trong giai đoạn 2010 – 2020, dưới sự dẫn dắt của anh Huy, HTX Nấm Tam Đảo không ngừng phát triển, mở rộng quy mô và ứng dụng công nghệ hiện đại. Từ nấm ăn, anh nghiên cứu sang các dòng nấm dược liệu cao cấp, đặc biệt là nấm đông trùng hạ thảo, phù hợp xu hướng chăm sóc sức khỏe tự nhiên. Khi đại dịch COVID-19 bùng phát, sản phẩm này nhanh chóng được người tiêu dùng đón nhận nhờ hàm lượng dinh dưỡng cao và công dụng bồi bổ cơ thể.

Anh Huy tiên phong ứng dụng công nghệ sấy thăng hoa, phát triển sản phẩm chế biến sâu như: viên bổ phổi Tam Đảo trùng thảo, giải độc gan Tam Đảo trùng thảo, mật ong đông trùng hạ thảo, trà dược liệu, giúp nâng cao giá trị kinh tế và kéo dài vòng đời sản phẩm. Song song đó, anh chú trọng chuyển đổi số và xây dựng thương hiệu trực tuyến với website, fanpage chuyên nghiệp và gian hàng trên Shopee, Lazada, tiếp cận khách hàng khắp cả nước.

Nhờ hướng đi bài bản, đến nay, HTX Nấm Tam Đảo sở hữu 10 sản phẩm OCOP 3 – 4 sao, đạt doanh thu hơn 3 tỷ đồng/năm, duy trì tăng trưởng từ 15 – 20%. Thương hiệu “Nấm Tam Đảo” đã trở thành biểu tượng của nông nghiệp sạch, sáng tạo và thân thiện với môi trường tại Phú Thọ.

Nhờ sự dẫn dắt tận tâm của anh Huy, HTX không chỉ vững vàng về kinh tế mà còn lan tỏa tinh thần cộng đồng. Hàng năm, đơn vị trích hàng trăm triệu đồng cho hoạt động thiện nguyện, hỗ trợ người nghèo và các chương trình xã hội trên địa bàn tỉnh.

Không chỉ tập trung vào sản xuất, anh Nguyễn Quốc Huy còn ấp ủ giấc mơ phát triển nông nghiệp gắn với văn hóa – du lịch – cộng đồng. Với triết lý “Làm nông nghiệp phải nghĩ cho người khác, không chỉ cho riêng mình”, anh mở rộng mô hình sang khôi phục nghề trồng dâu, nuôi tằm, dệt lụa thủ công, tạo thêm sinh kế bền vững cho bà con.

Nhờ sự kết nối của HTX, hàng trăm ha dâu tằm được mở rộng không chỉ ở Tam Đảo mà còn lan sang Lào Cai, Thái Nguyên, Nghệ An. Chuỗi sản xuất này giúp đồng bào vùng cao, đặc biệt là phụ nữ dân tộc thiểu số, có thêm thu nhập và cơ hội học nghề, góp phần xây dựng nông thôn mới.

Năm 2024, HTX Nấm Tam Đảo được UBND tỉnh Phú Thọ giao thực hiện đề tài khoa học “Hoàn thiện quy trình chiết xuất Nano đông trùng hạ thảo và sản xuất sữa bổ sung Cordy Milk”, đồng thời phát triển du lịch trải nghiệm nông nghiệp tại Tam Đảo – nơi du khách có thể tham quan, hái nấm, nếm trà và tìm hiểu quy trình nuôi trồng đông trùng hạ thảo.

Vươn tầm thương hiệu nông sản Việt

Với những đóng góp nổi bật, anh Nguyễn Quốc Huy và HTX Nấm Tam Đảo đã nhận được nhiều phần thưởng cao quý: Bằng khen HTX tiêu biểu toàn quốc của Trung ương Hội Nông dân Việt Nam (2024); Danh hiệu “Ngôi sao HTX Việt Nam” do Liên minh HTX Việt Nam trao tặng (2025); và mới đây, anh được Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Phú Thọ tôn vinh là điển hình tiên tiến giai đoạn 2025 – 2030.

Trên nền tảng đã đạt được, anh Huy cùng HTX đặt mục tiêu đến năm 2026 phát triển thêm 6 sản phẩm OCOP, nâng hạng 5 sản phẩm lên 4 – 5 sao, mở rộng dự án trồng dâu nuôi tằm quy mô 500ha, gắn với phát triển du lịch trải nghiệm và nghiên cứu khoa học. Xa hơn, anh kỳ vọng đưa đông trùng hạ thảo Tam Đảo vươn ra thị trường quốc tế, góp phần quảng bá hình ảnh nông sản Việt Nam chất lượng cao.

Từ nỗi trăn trở với quê hương, anh Nguyễn Quốc Huy đã viết nên câu chuyện khởi nghiệp đầy cảm hứng. Hành trình của anh là minh chứng rõ ràng rằng – nông nghiệp nếu được làm bằng trí tuệ, công nghệ và tấm lòng vì cộng đồng, hoàn toàn có thể trở thành con đường làm giàu bền vững và đáng tự hào của người Việt./.