Nhiều năm qua, lời khuyên quen thuộc dành cho người dân khi mua thực phẩm bảo vệ sức khỏe là cần kiểm tra kỹ nhãn mác, nguồn gốc, doanh nghiệp sản xuất, số đăng ký công bố sản phẩm... Tuy nhiên, qua các vụ việc gần đây cho thấy, điều đó chưa chắc đã giúp người tiêu dùng tránh được rủi ro. Theo quy định của pháp luật, thực phẩm bảo vệ sức khỏe không thuộc diện tự công bố, mà phải thực hiện thủ tục đăng ký bản công bố sản phẩm với cơ quan quản lý nhà nước trước khi đưa ra thị trường. Sau khi hồ sơ được thẩm định đạt yêu cầu, cơ quan chức năng sẽ cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm. Thế nhưng, trên thực tế có thể xảy ra trường hợp người tiêu dùng tra cứu số công bố vẫn thấy sản phẩm tồn tại hợp pháp trong hệ thống dữ liệu. Điều này khiến họ tin rằng sản phẩm đã được kiểm soát chất lượng. Tuy nhiên, sai phạm thường chỉ bị phát hiện khi cơ quan chức năng tiến hành hậu kiểm, tức là lấy mẫu sản phẩm đang lưu hành để kiểm nghiệm, đối chiếu với hồ sơ đã đăng ký. Khi đó mới có thể phát hiện sản phẩm không đúng thành phần công bố, không đạt chất lượng, thậm chí bị xác định là hàng giả. Đây là công việc đòi hỏi thiết bị kiểm nghiệm và chuyên môn kỹ thuật cao.

Ảnh minh họa: nguoiduatin.vn

Thị trường thực phẩm bảo vệ sức khỏe tại Việt Nam đang phát triển nhanh với rất nhiều sản phẩm khác nhau. Cùng với đó là sự bùng nổ quảng cáo trên mạng xã hội và các nền tảng bán hàng trực tuyến. Không ít sản phẩm được quảng bá với những lời lẽ hấp dẫn như “tăng cường miễn dịch”, “hỗ trợ điều trị bệnh”, “giải độc cơ thể”... khiến người tiêu dùng dễ bị thuyết phục, nhất là với nhóm người cao tuổi và người mắc bệnh mạn tính. Khi sức khỏe suy giảm, họ sẵn sàng chi tiền cho những sản phẩm được quảng cáo là có thể cải thiện tình trạng bệnh. Tuy nhiên, nếu sản phẩm không đạt chất lượng, hậu quả không chỉ là mất tiền mà còn có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe. Trong bối cảnh việc nhận diện thực phẩm bảo vệ sức khỏe giả nằm ngoài khả năng của người dân thì giải pháp căn cơ phải đến từ việc tăng cường quản lý thị trường, đặc biệt là đẩy mạnh hoạt động hậu kiểm, kiểm nghiệm ngẫu nhiên sản phẩm đang lưu hành. Bên cạnh đó, cơ quan chức năng cần xử lý nghiêm các doanh nghiệp cố tình sản xuất, kinh doanh thực phẩm giả, công khai kịp thời danh sách sản phẩm vi phạm...

Sức khỏe cộng đồng không thể trở thành “mảnh đất màu mỡ” cho những sản phẩm giả hoặc kém chất lượng. Chỉ khi khâu hậu kiểm được thực hiện nghiêm túc và liên tục; đồng thời nâng cao đạo đức kinh doanh thì người dân mới có thể yên tâm rằng những sản phẩm được bày bán trên thị trường thực sự tin cậy, an toàn.