Chúng tôi rất ngỡ ngàng khi đến thăm cơ sở trồng hoa lan ghép trên gỗ lũa của ông Tịnh. Đây là một không gian rộng lớn với diện tích 200 m2 tại cơ sở Tịnh Tâm, số 154-156 Lê Đại Hành (Q. Cẩm Lệ, TP. Đà Nẵng). Nơi đây, mọi người như bước vào một khu rừng gỗ lũa độc đáo, với hàng trăm tác phẩm nghệ thuật từ hoa lan ghép trên gỗ lũa, tô điểm cho không gian sống động, nhất là khi xuân đến Tết về.

Anh Nguyễn Văn Tịnh bên những tác phẩm “lan ghép gỗ lũa” do anh ghép..

Ông Tịnh kể lại rằng, từng chiêm ngưỡng những gốc, nhánh gỗ lũa khi đi mua chim cảnh ở núi rừng xứ Quảng đã làm nảy mầm ý tưởng. Những "tác phẩm" tự nhiên này, với hình dạng giống như dãy núi xanh ngắm tận cùng trời hay những ngọn núi kỳ vĩ, đã trở thành nguồn cảm hứng cho ông và là chủ đề chính của những tác phẩm nghệ thuật độc đáo của ông.

Ông Tịnh chia sẻ, việc ngắm nhìn hoa lan trên giấy chỉ mang lại ấn tượng hạn chế, không thể so sánh với việc tận hưởng vẻ đẹp toàn diện của một bông lan thực tế. Đối với ông, việc này giống như so sánh việc nhìn một thiếu nữ trong tranh vẽ với việc ngắm nhan sắc và dáng vẻ của người đẹp bằng mắt thường. Vì vậy, ông luôn ưu tiên chọn lựa sự tự nhiên và hoang dã của hoa lan trên gỗ lũa thay vì lan trồng trong chậu.

Bà Ngô Thị Thủy (55 tuổi, vợ ông Tịnh) giải thích: "Gỗ lũa cần phải có phần rễ, nhánh và thân của cây mộc như trai, nghiến, muồng, sơn đào để đáp ứng yêu cầu thẩm mỹ cho việc ghép lan. Gỗ lũa có độ cứng cao, không bị mối mọt, không bị cong vênh dưới tác động của thời tiết. Đối với ông Tịnh, những loại gỗ lũa khác nhau như lũa nằm sâu trong đất, lũa chìm trong bùn, hay lũa bị mòn từ dòng nước chảy, mang đến những đặc điểm riêng biệt cho từng tác phẩm."

"Trước khi ghép lan, gỗ lũa phải được vệ sinh sạch sẽ, ngâm trong nước vôi vài ngày, sau đó ngâm trong nước pha hỗn hợp NPK Lân Kali để cây gỗ đủ nước. Quan trọng nhất là việc chọn loại lan phù hợp với từng loại gỗ lũa để tạo ra những tác phẩm đẹp nhất," ông Tịnh chia sẻ thêm.

Cô Nguyễn Thị Lý (25 tuổi, con gái ông Tịnh) nói rằng cơ sở hiện đang cung cấp các tác phẩm theo yêu cầu của khách hàng. Tuy nhiên, không phải loại gỗ lũa nào cũng phát triển tốt khi ghép lan. Gỗ lũa từ cây thông, cây xá xị, hay cây dầu có chứa tinh dầu thường không phát triển hoặc rễ không bám chặt. Điều này còn phụ thuộc vào loại lan được ghép, với mỗi loại gỗ lũa sẽ kết hợp với một loại lan phù hợp như Đai Châu, Sóc ta, Sóc lào, Đuôi Cáo, Quế Lan Hương, Tam Bảo Sắc, Hoàng Nhạn, Bạch Nhạn, Hải Yến...

Hiện tại, cơ sở của ông Tịnh có khoảng 400 loại hoa lan (trong đó, 30% tự trồng, còn lại nhập từ Đà Lạt) với hơn 1.000 tác phẩm gỗ lũa ghép, giá dao động từ 300.000 đồng đến 5.000.000 đồng/tác phẩm. Cơ sở có 4 "nghệ nhân" làm việc, và thu nhập trung bình mỗi người là 500.000 đồng/ngày sau khi trừ các chi phí.