Ông Dương Văn Hoàn, Phó Chánh Văn phòng Điều phối xây dựng NTM tỉnh Bắc Kạn đã có cuộc chia sẻ với Phóng viên Tạp chí Làng nghề Việt Nam. về những định hướng, mục tiêu của chương trình xây dựng NTM của tỉnh đi vào chiều sâu, có hiệu quả, hướng đến xây dựng “nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân chuyên nghiệp”.

Ông Dương Văn Hoàn, Phó Chánh Văn phòng Điều phối xây dựng NTM tỉnh Bắc Kạn

Phóng viên: Bắc Kạn là một trong những tỉnh đặc thù miền núi phía Bắc. Trong quá trình xây dựng NTM tỉnh đã gặp không ít những khó khăn, thách thức. Vậy ông có thể chia sẻ về những khó khăn đó và biện pháp khắc khắc phục, định hướng phát triển thế nào, thưa ông?

Ông Dương Văn Hoàn: Khó khăn lớn nhất trong chương trình xây dựng NTM đó là các xã khu vực 3, còn đối với những xã khu vực 1, khu vực 2 cơ bản đã hoàn thành chương trình xây dựng NTM. Những khó khăn của khu vực 3 thường tập trung vào các tiêu chí số 9 (nhà ở dân cư), số 10 (thu nhập ), số 11(nghèo đa chiều), trong đó tỷ lệ nghèo đa chiều rất cao, có xã trên 50%. Do vậy thực hiện theo Bộ tiêu chí thì tỉnh đang gặp một số khó khăn. Cơ bản tại khu vực 3 bà con nông dân làm nghề nông là chính.

Phát triển sản phẩm tinh bột nghệ tại HTX tinh nghệ Bắc Kạn tạo động lực thúc đẩy kinh tế nông thôn từ thế mạnh của địa phương.

Hiện nay trên địa bàn tỉnh Bắc Kạn đã có những định hướng cho vật nuôi cây trồng, chuyển đổi cơ cấu sản xuất dựa trên những thế mạnh của địa phương. Tỉnh cũng đã có những chương trình khảo sát địa hình, lợi thế của vùng phù hợp để nuôi trồng. Đặc biệt là có những liên kết bao tiêu, tiêu thụ sản phẩm của người nông dân. Vận động các hợp tác thành lập HTX trên cơ sở đó các hộ khá giả sẽ hướng dẫn cho bà con mới thay đổi được tư duy sản xuất. Đồng thời thực hiện những mô hình liên kết chuỗi, như tinh bột nghệ. Hiện nay, các HTX cũng nỗ lực sản xuất những sản phẩm để đưa ra thị trường, một số đã tham gia vào chương trình OCOP có những kết quả khởi sắc, đồng thời tạo việc làm cho những bà con ở những vùng thu nhập thấp.

Phóng viên: Bắc Kạn bắt đầu xây dựng NTM với xuất phát điểm rất thấp, chỉ đạt 2,94 tiêu chí/xã khi bắt tay vào thực hiện chương trình. Đến nay tỉnh đã đạt được những kết quả nổi bật gì, thưa ông?

Ông Dương Văn Hoàn: Giai đoạn từ 2010-2015, Bắc Kạn là tỉnh duy nhất “trắng” xã NTM. Điều đó cho thấy, khó khăn đối với địa phương này lớn đến mức nào. Tuy nhiên, đến nay, đã thay đổi nhờ có sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền và sự đồng thuận vào cuộc của nhân dân. Đến tháng 10/2023, toàn tỉnh đã có 23 xã đạt chuẩn NTM; 2 xã đạt chuẩn NTM nâng cao và 63 thôn đạt chuẩn NTM. Điều nhận thấy rõ là diện mạo, đời sống nhân dân khu vực nông thôn đổi thay. Tỷ lệ đường xã, đường từ trung tâm xã đến huyện được nhựa hóa hơn 84,88%; Đường thôn, liên thôn cứng hóa được hơn 56,76%; Có 107 trường học đạt chuẩn quốc gia; 54 nhà văn hóa xã và 553 nhà văn hóa thôn đạt chuẩn...

Toàn tỉnh có 94 xã đạt chuẩn quốc gia về y tế xã; 45 xã đạt tiêu chí về giao thông; 74 xã đạt tiêu chí điện; 76 xã đạt tiêu chí cơ sở hạ tầng thương mại nông thôn... Số tiêu chí NTM bình quân toàn tỉnh đạt 12,11 tiêu chí/xã; số tiêu chí NTM nâng cao đạt 6,6 tiêu chí/xã.

Phát huy thành tựu đã đạt được, trong năm 2023, Bắc Kạn đặt mục tiêu có thêm 17 xã đạt chuẩn NTM. Các xã còn lại hoàn thành thêm ít nhất 1 tiêu chí so với năm 2022; bình quân đạt 14 tiêu chí/xã.

Tỉnh phấn đấu xây dựng 6 xã NTM nâng cao, gồm: Khang Ninh (Ba Bể), Đồng Thắng (Chợ Đồn), Cường Lợi (Na Rì), Nông Thượng (thành phố Bắc Kạn), Cẩm Giàng (Bạch Thông) và Hà Hiệu (Ba Bể).

Đối với cấp huyện: Huyện Bạch Thông, Chợ Đồn tiếp tục phấn đấu thực hiện đạt chuẩn các tiêu chí huyện NTM.

Đối với cấp thôn, Bắc Kạn đặt mục tiêu sẽ có 100 thôn thuộc địa bàn đặc biệt khó khăn, không nằm trong lộ trình phấn đấu đạt chuẩn NTM giai đoạn 2021-2025 sẽ đạt chuẩn NTM.

Ông Dương Văn Hoàn, Phó Chánh Văn phòng Điều phối xây dựng NTM tỉnh Bắc Kạn trao đổi với PV tạp chí Làng nghề Việt Nam về quá trình thực hiện chương trình xây dựng NTM của tỉnh.

Phóng viên: Được biết, nhờ sự vào cuộc quyết liệt của lãnh đạo chính quyền địa phương nên đã có những hiệu quả rõ nét trong các chương trình mục tiêu xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế- xã hội của tỉnh Bác Kạn. Những việc làm đó được cụ thể hóa như thế nào, thưa ông?

Ông Dương Văn Hoàn: UBND tỉnh đã triển khai Bộ tiêu chí huyện nông thôn giai đoạn 2021-2025 tại Văn bản số 4593/UBND-NNTNMT ngày 15/7/2022 và ban hành hướng dẫn thực hiện Bộ tiêu chí quốc gia về huyện NTM giai đoạn 2021-2025 (Hướng dẫn số 711/HD-UBND ngày 11/11/2022).

Kết quả đánh giá thực hiện Bộ tiêu chí huyện NTM, như sau: Có 03/07 huyện đạt 03/9 tiêu chí (Bạch Thông, Chợ Mới, Pác Nặm); 01 huyện đạt 02/9 tiêu chí (Chợ Đồn); 03 huyện đạt 0/9 tiêu chí (Ngân Sơn, Na Rì, Ba Bể). Số xã đạt chuẩn NTM: Phấn đấu thực hiện 17 xã, kết quả thực hiện đến hết tháng 6 năm 2023: 0/17 xã (dự kiến đến hết năm 2023 có số xã đạt 5/17 xã, đạt 29,4% KH); Số tiêu chí bình quân cả tỉnh đạt 12,11 tiêu chí/xã. Số xã đạt chuẩn NTM nâng cao: Phấn đấu thực hiện 06 xã, kết quả thực hiện đến hết tháng 6 năm 2023: 0/6 xã (dự kiến đến hết năm 2023 có số xã đạt 2/6 xã, đạt 30% KH); Số tiêu chí NTM nâng cao đạt bình quân trên 01 xã: 6,5 tiêu chí/xã.

UBND tỉnh Bắc Kạn cũng chỉ đạo các huyện chỉ đạo các thôn, xã phân giao nhiệm vụ cụ thể cho Ban phát triển thôn, Ban quản lý xã phụ trách các tiêu chí; Tập trung huy động nguồn lực và ưu tiên vốn cho xây dựng NTM; Tăng cường công tác tuyên truyền, vận động nhất là đối với thực hiện các tiêu chí không cần kinh phí hoặc cần ít kinh phí mà người dân có thể tự thực hiện được, như: tổ chức cộng đồng, hệ thống chính trị, văn hóa, môi trường, an toàn thực phẩm...

Chương trình xây dựng NTM đã mang lại ấm no hạnh phúc cho người dân

Để huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, Bắc Kạn yêu phát động các phong trào thi đua “Bắc Kạn chung sức xây dựng NTM giai đoạn 2021-2025”; “Toàn dân đoàn kết xây dựng NTM, đô thị văn minh”; “Xây dựng gia đình 5 không 3 sạch”.

Theo đó, tiếp tục thực hiện có hiệu quả cơ cấu lại ngành nông nghiệp, phát triển kinh tế nông thôn; Triển khai mạnh mẽ Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) nhằm nâng cao giá trị gia tăng, phù hợp với quá trình chuyển đổi số, thích ứng với biến đổi khí hậu; phát triển mạnh ngành nghề nông thôn; Phát triển du lịch nông thôn; Nâng cao hiệu quả hoạt động của các hợp tác xã; Hỗ trợ các doanh nghiệp khởi nghiệp ở nông thôn; Nâng cao chất lượng đào tạo nghề cho lao động nông thôn... góp phần nâng cao thu nhập người dân theo hướng bền vững.

UBND tỉnh ban hành Kế hoạch thực hiện Đề án cơ cấu lại ngành nông nghiệp (Kế hoạch số 94/KH-UBND ngày 20/02/2023) các sở, ngành, địa phương tiếp tục thực hiện tốt công tác tham mưu, triển khai có hiệu quả các nhiệm vụ được giao tại Nghị quyết, Đề án và các Kế hoạch thực hiện Đề án.

Xin cảm ơn ông !