Điển hình là gia đình ông Nguyễn Văn Cường, xã Chi Lăng, huyện Chi Lăng, với 700 gốc na. Ông Cường cho biết, vườn na của gia đình đã được chọn xây dựng mô hình vườn mẫu vào đầu năm 2022. Sau khi được tuyên truyền và hướng dẫn về các tiêu chí xây dựng vườn mẫu, gia đình ông đã chăm sóc vườn cây đúng cách, bảo đảm vệ sinh và xử lý chất thải nông nghiệp một cách hợp lý. Đặc biệt, gia đình ông còn được hỗ trợ hệ thống tưới nhỏ giọt từ nguồn lực Nhà nước, giúp giảm bớt sức lao động và nâng cao hiệu quả sản xuất. Đến cuối năm 2022, vườn na của gia đình ông đạt tiêu chuẩn và được công nhận là vườn mẫu. Mỗi năm, vườn na mang lại từ 7-10 tấn quả, trị giá khoảng 200 triệu đồng, đồng thời tạo việc làm cho 4-5 lao động thời vụ trong khu vực.

Tương tự, vườn cam Canh của ông Vũ Văn Muôn ở xã Vũ Sơn, huyện Bắc Sơn cũng là một mô hình tiêu biểu. Được trồng từ năm 2014, vườn cam Canh của gia đình ông có diện tích khoảng 2 ha và mang lại thu nhập ổn định trên 400 triệu đồng mỗi năm. Vào năm 2021, mô hình này đã được xã lựa chọn xây dựng vườn mẫu. Các cán bộ xã và huyện đã hỗ trợ gia đình ông về kỹ thuật trồng, chăm sóc cam theo tiêu chuẩn VietGAP. Ngoài ra, ông Muôn còn được hỗ trợ lắp đặt hệ thống tưới phun và đường ống dẫn nước để thuận tiện cho việc sản xuất. Đến năm 2022, vườn cam Canh của ông được công nhận là vườn mẫu, và hiện ông vẫn duy trì các tiêu chí vườn mẫu, bao gồm việc áp dụng kỹ thuật ghép cam Canh vào gốc bưởi nhằm cải thiện chất lượng sản phẩm và tăng trưởng hiệu quả kinh tế.

Theo thống kê từ Phòng Phát triển Nông thôn, Sở Nông nghiệp và Môi trường, tính đến cuối năm 2022, tỉnh đã có 52 vườn mẫu được công nhận. Việc triển khai các mô hình này đã góp phần tạo ra những mô hình sản xuất hiệu quả, đồng thời cải thiện môi trường và nâng cao chất lượng nông sản. Các mô hình vườn mẫu không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho người dân mà còn tạo ra một môi trường sinh thái tốt, bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và cung cấp sản phẩm an toàn cho người tiêu dùng.

Ông Nguyễn Hữu Chiến, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh, cho biết: "Việc xây dựng vườn mẫu là một trong những yếu tố quan trọng để thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới. Chúng tôi đã triển khai các khóa tập huấn, tuyên truyền về các tiêu chí vườn mẫu và hỗ trợ người dân từ việc ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật đến hỗ trợ cơ sở hạ tầng sản xuất như hệ thống tưới tiêu, phân bón. Những mô hình này không chỉ giúp người dân nâng cao thu nhập mà còn góp phần tạo ra sản phẩm nông sản chất lượng cao, phục vụ cho thị trường trong nước và xuất khẩu."

Bên cạnh việc phát triển sản xuất nông sản, các mô hình vườn mẫu cũng gắn liền với các chương trình OCOP (Mỗi xã một sản phẩm) và du lịch cộng đồng, giúp nâng cao giá trị sản phẩm và tạo cơ hội phát triển bền vững cho các làng nghề. Chỉ tính riêng trong năm 2023, các cấp ngành đã tổ chức hơn 7.100 hội nghị, sinh hoạt chuyên đề, tuyên truyền về các nội dung liên quan đến xây dựng nông thôn mới, trong đó có việc phát triển mô hình vườn mẫu.

Với sự hỗ trợ từ chính quyền, sự nỗ lực của các cơ sở sản xuất và các tiêu chí chặt chẽ, mô hình vườn mẫu đang dần trở thành yếu tố then chốt trong việc thay đổi diện mạo nông thôn, thúc đẩy phát triển nông nghiệp sạch, an toàn và bền vững, góp phần đạt được mục tiêu xây dựng nông thôn mới, nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân, và bảo vệ môi trường.