Người đi đầu xây dựng thương hiệu làng nghề miến Việt Cường

Theo một số ghi chép thì làng nghề miến Việt Cường được hình thành từ khoảng năm 1970 tại xã Hóa Thượng, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên. Trước đây, nghề làm miến ở Việt Cường hoàn toàn được làm theo phương thức thủ công, quy mô nhỏ lẻ nên số lượng làm ra không nhiều. Mỗi năm thường chỉ tập trung sản xuất những tháng trước Tết để phục vụ người tiêu dùng. Điểm nổi bật của sản phẩm miến ở xã Việt Cường là sợi dai, hương thơm tự nhiên và chế biến được nhiều món ăn ngon. Hiện làng nghề còn có khoảng 35 hộ làm nghề sản xuất miến dong. Những năm gần đây, bà con đã không ngừng mở rộng sản xuất, đầu tư thiết bị máy móc để đó góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, khẳng định thương hiệu Miến Việt Cường.

Anh Nguyễn Văn Ba (bên phải) kiểm tra quá trình sản xuất miến cùng cán bộ UBND xã Hóa Thượng

Anh Nguyễn Văn Ba cũng là một người con của làng nghề nhưng do tính thời vụ của miến nên ban đầu khi kế thừa nghề truyền thống từ ông bà để lại, anh đã gặp rất nhiều khó khăn để phát triển. Nhưng với mong muốn đưa sản phẩm miến của quê hương đến với nhiều khách hàng và khẳng định giá trị miến Việt Cường, anh Ba đã không quản ngại khó khăn, tìm hiểu những cách làm hay, phương pháp sản xuất hiện đại và tìm kiếm nguồn vốn đầu tư.
Đến năm 2007, thông qua tìm hiểu, anh thấy mô hình HTX với nhiều người góp vốn, góp sức vào sản xuất là phù hợp nhất để mở rộng được cơ sở. Anh Nguyễn Văn Ba đã thành lập HTX miến Việt Cường với 7 thành viên làm khâu dịch vụ tiêu thụ sản phẩm cho các bà con. Không dừng lại ở đó, HTX còn chủ động đăng ký thương hiệu, nhãn hiệu bao bì cho sản phẩm. Nhờ có chất lượng tốt kết hợp mẫu mã đẹp, thương hiệu Miến Việt Cường dân được người tiêu dùng cả nước biết tới và tin dùng.

Dây chuyền phơi khô miến tự nhiên của HTX Miến Việt Cường

Khẳng định giá trị sản phẩm truyền thống

Sau 15 năm hoạt động, điểm đặc biệt nhất của HTX miến Việt Cường là mạnh dạn đổi mới phương thức sản xuất, đưa ra quy trình sản xuất hoàn thiện, giữ được chất lượng và mang lại năng suất cao. Thay bằng việc ép miến bằng tay như trước kia, nay đã có hệ thống máy ép thủy lực với công suất lên tới 2 tấn sản phẩm/ngày. Việc khuấy bột không còn bằng tay mà sử dụng máy khuấy bột, miến cũng được cắt bằng máy…

Anh Nguyễn Văn Ba cũng chế tạo dây chuyền phơi miến bán tự động chạy bằng ròng rọc. Người làm miến trước đây chỉ biết đến những sợi miến dài trên phên tre thì nay sợi miến của HTX miến Việt Cường có thể dài hàng chục mét, tùy thuộc vào độ dài của dây chuyền. Với diện tích giàn phơi tự động 5.000m2 của HTX chẳng những giảm bớt nhân công, chi phí mà còn đặc biệt đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm. Nhờ đó, sản phẩm miến của HTX khi xuất ra thị trường luôn được người tiêu dùng đánh giá cao, mang lại lợi nhuận cao cho các thành viên.

Anh Nguyễn Văn Ba – Giám đốc HTX miến Việt Cường chia sẻ: “Đến nay, bình quân mỗi năm HTX cung cấp 400 tấn miến ra thị trường, với doanh thu trên 20 tỷ đồng. HTX có tất cả 4 sản phẩm chính là miến dong, miến khoai lang, miến sắn dây và miến tỏi đen đã được bày bán ở một số hệ thống siêu thị lớn trong cả nước. Một số sản phẩm miến cũng đã xuất khẩu sang các thị trường nước ngoài.”

Năm 2020, cả 4 sản phẩm miến của HTX miến Việt Cường đều vinh dự nhận chứng nhận OCOP từ 3 - 5 sao. Trong đó, miến dong đạt chứng nhận OCOP 5 sao cấp Quốc gia, miến sắn dây và miến tỏi đen đạt chuẩn OCOP 4 sao, miến khoai lang nhận chứng nhận OCOP 3 sao. Không chỉ vậy, năm 2021, với những đóng góp trong sự phát triển kinh tế của địa phương, anh Nguyễn Văn Ba vinh hạnh được Hội đồng chung khảo Trung ương bình chọn là 1 trong 63 “Nông dân Việt Nam xuất sắc 2021”, trở thành niềm tự hào của người nông dân Thái Nguyên.

Ông Nguyễn Xuân Lộc – Phó chủ tịch UBND xã Hóa Thượng cho biết: “Dù hiện nay xã Hóa Thượng đã đạt đô thị loại V nhưng địa phương vẫn ưu tiên phát triển làng nghề, dịch vụ tiểu thủ công nghiệp, trong đó tập trung vào làng nghề miến Việt Cường, nơi có thế mạnh về sản xuất miến dong. Trong đó, anh Nguyễn Văn Ba là người đi đầu trong định hướng phát triển nông nghiệp quy mô lớn và Miến dong Việt Cường của HTX miến Việt Cường là sản phẩm OCOP đạt chứng nhận 5 sao cấp Quốc gia. HTX thường xuyên tạo công ăn việc làm cho 30 – 50 người lao động, góp phần tăng thu nhập cho người dân và kinh tế chung của xã Hóa Thượng.”

Theo bà Nguyễn Thị Hà - Trưởng Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Đồng Hỷ cho biết: “HTX miến Việt Cường vốn có nội lực lớn từ trước nên khi xây dựng sản phẩm OCOP có nhiều thuận lợi, sản phẩm đạt được thứ hạng cao trong các đợt chấm điểm OCOP. Anh Nguyễn Văn Ba là một trong những chủ thể OCOP đi đầu ở huyện để những người khác học hỏi, truyền cảm hứng cho người dân tích cực tìm tòi và phát triển từ chính các nguồn lực có sẵn tại địa phương.”

Toàn cảnh nơi sản xuất miến của HTX Miến Việt Cường

Sau 3 năm triển khai Chương trình OCOP, với mục tiêu phát triển các sản phẩm nông nghiệp, phi nông nghiệp, dịch vụ có lợi thế ở mỗi địa phương, Đồng Hỷ đang là địa phương dẫn đầu tỉnh Thái Nguyên với 31 sản phẩm được công nhận đạt từ 3 sao trở lên. Trong đó có 1 sản phẩm 5 sao cấp Quốc gia, 21 sản phẩm đạt 4 sao và 9 sản phẩm 3 sao. Việc phát triển các sản phẩm OCOP đã góp phần làm tăng giá trị sản phẩm trên 1ha đất nông nghiệp trồng trọt của huyện từ 110 triệu đồng năm 2020 lên 115,9 triệu đồng năm 2021.

Bài, ảnh: Tường Vi