Sinh ra trong những năm kháng chiến chống Pháp, nỗi đau thời thơ ấu vẫn còn in hằn trong ánh mắt mờ đục của bà khi kể lại chuyện hai người anh trai của mình bị chết trong nạn đói năm 1945. 20 tuổi, khi đang làm công tác Đoàn tại địa phương thì bà đi Thanh niên xung phong. Năm 1966, đế quốc Mỹ leo thang bắn phá miền Bắc, bà Mến hăng hái tham gia Thanh niên xung phong và đến năm 1967, bà được kết nạp vào Đảng. Sau đó bà Mến về quê gánh vác nhiều việc làng, xã như làm Bí thư chi bộ, cán bộ văn phòng Đảng ủy xã, Hiệu trưởng trường mẫu giáo...

Xuất hiện trước mặt chúng tôi là một người phụ nữ có thân hình gầy gò mặc bộ quần áo xanh bộ đội, chân đi đôi dép cao su với mái tóc ngắn đã bạc gần hết. Bà Mến cho biết, năm 1972 do hoàn cảnh gia đình khó khăn nên bà chỉ làm một ban thờ nhỏ để thờ Bác ở ngay chính trong ngôi nhà của mình, với ước mong để “Người tỏa sáng trong ta”, nhưng về sau càng có nhiều người biết đến và ngỏ ý muốn nguyện được chung tay góp sức thờ phụng Bác.

Phải đến năm 2009, với nhiều tấm lòng hảo tâm của du khách thập phương “khu di tích” được xây dựng khang trang, tất cả những đóng góp của các du khách đều được ghi chép và lưu giữ vào một cuốn sổ chi tiết cẩn thận.

Căn nhà sàn được bà Mến lập nên tại ngôi nhà mình để thờ Bác.

Trong khuôn viên rộng hơn 300 m2, một ngôi nhà sàn khang trang được xây dựng chính giữa (rộng 100m2). Ngôi nhà sàn với 16 cột trụ vững chãi, được thiết kế giống mô hình khu nhà sàn ở Phủ Chủ tịch. Đứng từ sân nhìn lên, chính giữa ngôi nhà nối từ phần máu xuống ban công là tấm ảnh Bác đang vẫy tay chào được treo trang trọng, phía dưới là tấm băng rôn đỏ với hàng chữ “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”. Thẳng xuống sân là cột cờ với lá cờ Tổ quốc đang tung bay trên bầu trời.

Theo chân bà Mến bước từng bậc thang chúng tôi lên ngôi nhà sàn khang trang của bà. Ở giữa ngôi nhà sàn là bàn thờ Bác được đặt ở vị trí rất trang nghiêm. Ở ngay dưới gian thờ Bác là một bàn gỗ đơn sơ. Trên kệ gỗ bày đủ các loại hạt giống: thóc, đỗ, ngô….Đó là những hạt giống bà mua ở Móng Cái (Quảng Ninh), ở Tuyên Quang hay tận vùng Đồng Tháp Mười…Đi đến vùng miền nào bà Mến đều xinn một nắm hạt giống về đặt trên bàn thờ Bác Hồ với mong muốn Bác sẽ phù trợ cho mùa màng khắp nơi tươi tốt, bội thu. Giữa cái kệ gỗ có rất nhiều hạt giống ấy, bà chép mấy câu thơ: “Nơi đây lộc phúc nhờ Người/ Cấy lúa, lúa tốt để đời ấm no”. Kệ gỗ hạt giống cũng là tấm lòng tưởng nhớ của nhân dân cả nước với công ơn trời biển của Người – vị lãnh tụ vĩ đại.

Cách đây mấy năm, bà Mến còn mở thêm hai gian thờ hai bên để thờ những người anh hùng liệt sĩ đã hi sinh trong chiến tranh và thờ tất cả các dòng họ của dân tộc Việt Nam. Cả ba gian thờ lúc nào cũng sạch sẽ, khói hương đượm vào không gian trong căn phòng thờ như đượm một nỗi lòng của bà đối với Bác, với những người đã khuất vì cuộc chiến tranh.

Tạm biệt Bà Mến trở về Hà Nội, trên đường cả đoàn lặng im xúc động trước tấm lòng thành kính của người nữ thanh niên xung phong năm xưa với người lãnh tụ vĩ đại của cả dân tộc. Một cảm xúc thiêng liêng bỗng dạt dào trong tâm trí. Chỉ mong sao “ Nhà sàn 19/5” sẽ nhận được nhiều sự giúp đỡ hơn nữa từ phía chính quyền địa phương, các cấp ủy lãnh đạo và những tấm lòng hảo tâm của nhân dân 3 miền Bắc – Trung – Nam để được tu tạo ngày một khang trang, sạch đẹp, là nơi lưu giữ những giá trị tinh thần tốt đẹp của thế hệ mai sau.

Bài và ảnh Trần Thao