Tỉnh Cao Bằng có nhiều thắng cảnh nổi tiếng như thác Bản Giốc, suối Lê Nin, động Ngườm Ngao, núi Mắt Thần, hồ Thang Hen... Tuy nhiên, nơi đây còn có một địa danh ấn tượng nhưng ít người biết đến, đó là hồ Bản Viết ở huyện Trùng Khánh. Hồ Bản Viết nằm giữa núi rừng trùng điệp, hùng vi, mang một vẻ đẹp vô cùng hoang sơ, yên bình và êm dịu. Hồ rộng 5ha, dài hơn 6km, sâu 50m, được chia làm 4 nhánh với hệ sinh thái và thảm thực vật đa dạng, phong phú.

Hình thức du lịch sinh thái là phù hợp nhất ở đây với các hoạt động như cắm trại, nhóm lửa, hát ca hoặc đạp xe quanh hồ tận hưởng sự thư thái. Nếu muốn trải nghiệm cảm giác mạnh hơn, du khách có thể trekking đường rừng. Còn gì thú vị hơn khi chân được bước trên những đám lá khô lạo xạo trong rừng vắng, mũi được hít hà mùi của cây cỏ hồn nhiên, tai được lắng nghe chim kêu ríu ran trên những tàng cây cao đầy nắng.

Hồ Bản Viết còn là nơi có thể trải nghiệm các hoạt động dưới nước độc đáo. Trên những chiếc bè mảng, du khách được người dân địa phương dẫn lối trên hồ để vào chốn thần tiên ảo diệu. Giữa mênh mang nước non, ánh nắng lấp lánh chiếu qua hàng cây, soi bóng mặt hồ xanh biếc như ngọc phản chiếu dãy núi trùng điệp và những đám mây trắng lững lờ trôi.

Đến hồ bản Viết, du khách hãy thu xếp thời gian vào buổi bình minh đầu ngày để ngắm màn sương trắng vây phủ buông la đà trên mặt nước tĩnh mịch. Thấp thoáng xa xa, bóng người chèo thuyền trên mặt hồ tĩnh lặng tựa như một bức tranh thủy mặc. Khoảnh khắc ấy dần được biến chuyển khi mặt trời lên, những tia nắng xuyên qua màn sương trở nên lung linh hơn. Đến khi sương tan, nắng lên cao, cảnh vật hiện ra quang đãng đầy sức sống. Lúc này, du khách sẽ nhìn thấy tòa vọng lâu nằm yên bình nổi bật giữa hồ với mái ngói đỏ tươi trên nền sơn màu trắng. Đây cũng là điểm nhận diện của hồ Bản Viết trong các bức ảnh lưu niệm. Khi chiều dần buông, cảnh sắc vẫn không kém phần quyến rũ. Hoàng hôn khuất dần sau cánh rừng sâu, nhuộm đỏ sẫm mặt hồ lăn tăn sóng.

Hồ Bản Viết mùa nào cũng đẹp. Mùa xuân, hoa lá đâm chồi nảy lộc, đua nhau khoe sắc thắm. Mùa hạ, cây cỏ xanh mướt, khỏe khoắn tắm mình trong ánh nắng. Nhưng cảnh sắc được xem là ấn tượng và nên thơ nhất chính là vào thời điểm cuối thu và đầu đông, lúc rừng lá phong chuyển màu từ xanh thẫm sang vàng sậm rồi rực đỏ. Khi ấy, cả vạt rừng như bừng tỉnh. Cây lá đỏ chính là cây phong hương, còn gọi là cây sau sau, thuộc họ cây gỗ lớn, có thể cao tới 10m. Cây mọc hoang rải rác ở vùng rừng núi Cao Bằng nhưng tập trung dày ở khu vực rừng quanh hồ Bản Viết. Lá phong mang hương thơm và có thể ăn được nên thường được người dân nơi đây dùng để đồ xôi ngũ sắc hoặc ăn kèm với các món như rau gia vị. Nhìn từ trên cao, rừng phong như một bức tranh khổng lồ vừa được người họa sĩ tài hoa đang phẩy những nét hoàn thiện cuối cùng, hoàn tất tác phẩm đẹp đến siêu thực.
Người dân địa phương cho biết, đến thăm hồ Bản Viết Cao Bằng vào mùa đông là tuyệt vời nhất. Bởi thời điểm cuối tháng 12, rừng cây xanh hùng vĩ xung quanh hồ thay áo mới, rợp sắc đỏ sắc vàng, biến nơi đây trở thành một điểm đến đẹp như tranh vẽ, hệt như mùa đông của châu Âu xa xôi.

Bài và ảnh Bình Nguyên