Mưa lũ nhấn chìm nhiều nơi ở và sản xuất nông nghiệp của người dân. Ảnh: Trần Thọ.

Theo Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh Đắk Lắk, từ ngày 15 đến 21/11, các tỉnh Duyên hải Nam Trung Bộ – Tây Nguyên, đặc biệt là Đắk Lắk, hứng chịu đợt mưa lớn kéo dài ngay sau bão số 13. Trong hai ngày cao điểm 19 và 20/11, lượng mưa phổ biến từ 400 – 1.000mm, nhiều nơi vượt 1.100mm như Sơn Thành Tây (1.652,2mm), Sơn Thành Đông (1.332,8mm), Ea Bar (1.262,8mm) và Ea Ly (1.121,8mm).

Lũ trên các sông lớn như Ba, Kỳ Lộ, Bàn Thạch, Krông Na, Srêpốk đều vượt mức lịch sử, thậm chí cao hơn 1,5m so với năm 1993 và vượt tần suất 100 năm. Địa hình dốc, triều cường dâng và nhiễu động gió Đông mạnh khiến lũ thoát chậm, gây ngập lụt diện rộng, vượt khả năng an toàn của nhiều hồ thủy lợi, thủy điện.

Thiệt hại sơ bộ tính đến 23/11 ước gần 5.500 tỷ đồng. Nông nghiệp chịu tổn thất nặng nề nhất: 180.000ha cây trồng bị ngập, gồm trên 63.000ha cây hằng năm và hơn 19.000ha cây lâu năm (sầu riêng, cà phê, hồ tiêu).

Thiệt hại trồng trọt ước 1.500 tỷ đồng. Ngành thủy sản thiệt hại khoảng 2.000 tỷ đồng, với 127.000 lồng nuôi và 1.000ha tôm nước lợ bị hư hỏng. Chăn nuôi tổn thất khoảng 3,2 triệu con gia súc, gia cầm, thiệt hại 830 tỷ đồng.

Hạ tầng thủy lợi nhiều nơi sạt lở nghiêm trọng, đặc biệt hệ thống kênh chính Bắc – Nam của thủy nông Đồng Cam, đe dọa cấp nước cho vụ đông xuân.

Trước tình hình trên, Sở Nông nghiệp và Môi trường Đắk Lắk đã ban hành hướng dẫn chi tiết hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả và khôi phục sản xuất.

UBND các xã, phường được yêu cầu tiếp tục rà soát diện tích cây trồng, vật nuôi bị thiệt hại và đề xuất nhu cầu hỗ trợ gửi về Sở Nông nghiệp và Môi trường. Các địa phương phải chủ động nguồn lực, ưu tiên vùng sâu, vùng khó khăn, hỗ trợ giống – vật tư từ ngân sách địa phương trong thời gian chờ hỗ trợ Trung ương.

Ngay khi lũ rút, các xã, phường phải huy động lực lượng tổng vệ sinh môi trường; chuẩn bị đầy đủ phương tiện, dụng cụ thu gom bùn đất, rác thải và hóa chất khử khuẩn.

Đối với cây trồng ngắn ngày, nông dân được hướng dẫn tận thu diện tích còn khả năng thu hoạch; với diện tích thiệt hại nhẹ cần dựng lại cây, phá váng đất và tiếp tục chăm sóc.

Với cây lâu năm, các vườn bị ngập phải đào rãnh, bơm thoát nước; sau khi rút nước cần xới nhẹ, phá váng lớp đất mặt để tái thông khí, kích thích rễ mới. Cây bị long gốc cần dặm, vun đất và sử dụng thuốc trừ nấm hoặc chế phẩm sinh học chống thối rễ.

Ngành chăn nuôi được yêu cầu tập trung tiêu độc khử trùng, tiêm phòng bổ sung và tiêm vaccine khẩn cấp cho vật nuôi ở khu vực có nguy cơ cao.

Toàn bộ rác thải sau lũ tại khu dân cư, trường học, đường giao thông, chợ, kênh mương phải được thu gom đúng quy định; rác được tập kết và bàn giao cho đơn vị vận chuyển xử lý. Bùn đất tồn đọng cần được nạo vét tại trường học, trạm y tế, đường giao thông và hệ thống thoát nước. Sau khi vệ sinh, các khu dân cư phải được rắc vôi bột và phun hóa chất khử khuẩn theo hướng dẫn ngành y tế.

Ao nuôi sau lũ phải xử lý rác thải, xác động vật đúng quy định; tuyệt đối không vứt ra môi trường. Các hộ nuôi được khuyến cáo xả bớt nước mặt, chạy quạt nước, sục khí và rải vôi quanh bờ ao (10kg/100m²) để ổn định pH và giảm độ đục. Đồng thời bổ sung vitamin C và chế phẩm sinh học vào thức ăn để tăng sức đề kháng.

Các phòng, đơn vị trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường Đắk Lắk được yêu cầu huy động tối đa lực lượng, phối hợp địa phương kiểm tra, thống kê thiệt hại và hướng dẫn khắc phục theo từng lĩnh vực chuyên môn.