Chùa Bối Khê có tên chữ là "Đại Bi tự", được khởi dựng từ thời Trần, là một trong những ngôi chùa lâu đời và nổi tiếng nhất vùng đồng bằng Bắc Bộ. Ngôi chùa nằm trên bờ Đỗ Động giang, thuộc xã Tam Hưng, huyện Thanh Oai, Thành phố Hà Nội và là công trình kiến trúc mang đậm dấu ấn lịch sử, văn hóa Việt Nam.

Lãnh đạo huyện Thanh Oai đón nhận Bằng di tích Quốc gia đặc biệt đới với chùa Bối Khê, xã Tam Hưng, huyện Thanh Oai, Thành phố Hà Nội.chùa Bối Khê, xã Tam Hưng, huyện Thanh Oai, Thành phố Hà Nội.

Về mặt kiến trúc, chùa Bối Khê có bố cục "tiền Phật, hậu Thánh", "nội công, ngoại quốc", bao gồm nhiều hạng mục quan trọng như: Đền Đức Ông, vườn tháp, ngũ môn quan, cầu gạch, tam quan, nhà bia - sắp lễ, chùa Phật, điện Thánh, nhà Tổ - nhà Mẫu và nhà khách. Đặc biệt, tại chùa còn lưu giữ nhiều cổ vật có giá trị nghệ thuật cao như bệ đá hoa sen thời Trần, tượng chim thần Garuda bằng gỗ ở đầu đao thượng điện, chân đèn đá, tượng và gạch thời Mạc, tượng thời Lê. Điện Thánh của chùa được xây dựng theo kiểu chồng diêm hai tầng, tám mái đao cong, thể hiện trình độ nghệ thuật điêu khắc và kiến trúc độc đáo.

Với những giá trị đặc sắc về lịch sử và kiến trúc, năm 1979, chùa Bối Khê được công nhận là di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia. Đến ngày 17/01/2025, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 152/QĐ-TTg xếp hạng chùa Bối Khê là di tích quốc gia đặc biệt.

Phát biểu tại buổi lễ đón nhận Bằng công nhận di tích quốc gia đặc biệt, Chủ tịch UBND huyện Thanh Oai Bùi Văn Sáng nhấn mạnh: "Lễ đón nhận không chỉ thể hiện sự tri ân của thế hệ hôm nay đối với di sản văn hóa mà cha ông để lại, mà còn góp phần tôn vinh giá trị kiến trúc, nghệ thuật đặc sắc của chùa Bối Khê. Đây cũng là dịp để tưởng nhớ Đức Thánh Bối và ôn lại giá trị văn hóa truyền thống của quê hương."

Bí thư Huyện ủy Thanh Oai Bùi Hoàng Phan đã đánh trống khai hội, chính thức mở màn chuỗi hoạt động văn hóa, tâm linh sôi động tại chùa Bối Khê. Sự kiện không chỉ thu hút đông đảo người dân địa phương mà còn tạo sức lan tỏa lớn đối với du khách trong và ngoài nước.

Lễ hội chùa Bối Khê

Lễ hội chùa Bối Khê được tổ chức hàng năm từ ngày 10 đến ngày 12 tháng Giêng âm lịch, thu hút đông đảo người dân và du khách thập phương đến hành hương, cầu bình an và hòa mình vào không khí lễ hội truyền thống. Ngoài lễ hội chính, tại chùa còn diễn ra lễ hội cầu mưa và tục kết chạ giữa hai làng Bối Khê (huyện Thanh Oai) và Tiên Lữ (huyện Chương Mỹ), thể hiện tinh thần đoàn kết và gắn kết cộng đồng của người dân địa phương.

Lễ hội chùa Bối Khê không chỉ là dịp để người dân bày tỏ lòng thành kính với Đức Thánh Bối - người có công lớn trong việc truyền bá đạo Phật và xây dựng chùa, mà còn là cơ hội để quảng bá các giá trị lịch sử, văn hóa của di tích.

Trong khuôn khổ lễ hội, có nhiều hoạt động phong phú và hấp dẫn như: Triển lãm "Chùa Bối Khê - những giá trị di sản vô giá"; Trưng bày sắc phong, văn bia của các danh nhân lịch sử như Lưỡng quốc Trạng Nguyên Nguyễn Trực, Quận công Lê Tiến Quý, Hoàng giáp Lê Huy Trâm; Biểu diễn nghệ thuật dân gian: hát quan họ, múa rồng, múa lân sư rồng, đồng diễn tập thể. Giải bóng đá thanh niên, liên hoan văn nghệ và các trò chơi dân gian như: kéo co, đấu vật, cờ người, đập niêu đất,.. để chào mừng lễ hội.

Lễ hội chùa Bối Khê không chỉ là một sự kiện văn hóa tâm linh quan trọng mà còn là dịp để tôn vinh giá trị lịch sử, nghệ thuật và tinh thần đoàn kết của người dân Thanh Oai. Việc công nhận chùa Bối Khê là di tích quốc gia đặc biệt là niềm tự hào của quê hương, đồng thời mở ra cơ hội phát triển bền vững cho văn hóa, du lịch và kinh tế địa phương.