Các nhà nghiên cứu và nhà sưu tập luận bàn về vẻ đẹp và giá trị của hoa sen trong đời sống văn hóa Việt.

Vẻ đẹp và giá trị của hoa sen trong đời sống văn hóa Việt lại một lần nữa được tôn vinh tại Tọa đàm “Sen trong đời sống văn hóa Việt” được Bảo tàng Hà Nội phối hợp với Quỹ hỗ trợ bảo tồn di sản văn hóa Việt Nam, Câu lạc bộ áo dài Việt Nam, các nhà khoa học, nhà nghiên cứu, nhà sưu tập... tổ chức nhằm tôn vinh vẻ đẹp, giá trị của hoa sen trong đời sống văn hóa người Việt, góp phần gìn giữ, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của Thủ đô.

Bàn về sen trong đời sống văn hoá Việt, PGS, TS Nguyễn Thị Minh Thái cho rằng, sen có hai ý nghĩa, ý nghĩa về vật chất và ý nghĩa về tinh thần. Về vật chất, hoa sen, lá sen, củ sen, ngó sen, hạt sen... đều được sử dụng rộng rãi trong đời sống, đặc biệt hoa sen dùng để ướp trà tạo nên một ẩm thực tinh tế, cuốn hút.

Hà Nội có sen hồ Tây nổi tiếng đẹp và thơm ngát, là nơi hấp dẫn đông đảo khách du lịch mỗi mùa sen. Về giá trị tinh thần, hoa sen là nguồn cảm hứng bất tận cho thơ ca, nhạc, họa, nghệ thuật biểu diễn... Hoa sen cũng là loài hoa có giá trị mỹ học, hướng con người đến những giá trị Chân-Thiện-Mỹ.

Trình diễn các mẫu áo dài mang hình ảnh sen của NTK Việt Phượng.

PGS, TS Nguyễn Thị Minh Thái kể lại câu chuyện về người thầy của mình - GS, NSND Trần Bảng (“ông trùm” của làng chèo Việt vừa từ biệt cõi trần hôm 19-7 vừa qua) - người đã mang vở “Quan Âm Thị Kính” sang châu Âu như một báu vật vô giá. Trong vở diễn, hình tượng của hoa sen như biểu tượng của nhà Phật, thanh cao và đậm triết lý nhân sinh. Qua đó khán giả quốc tế đón nhận những tinh túy của nghệ thuật chèo truyền thống của người Việt.

Trong thi ca, sen là chất liệu cho rất nhiều tác phẩm văn học nghệ thuật, cho lĩnh vực âm nhạc. Theo Tiến sĩ Trần Đoàn Lâm: “Sen là đối tượng gợi cảm hứng, đem lại cảm hứng trong nghệ thuật, văn chương, thi ca Việt Nam. Hoa sen liên quan đến tình cảm quê hương, sen là biểu tượng cho vẻ đẹp của con người Việt Nam. Sen mang phẩm chất thanh cao, mang tính triết học rất cao, chứa đựng quan niệm triết học cả về không gian và thời gian”.

Bài thơ "Nhớ chiến sĩ" của Chủ tịch Hồ Chí Minh thể hiện trên thư pháp Hán Nôm trưng bày tại sự kiện thu hút khách tham quan.

Với TS, họa sĩ Trần Hậu Yên Thế, thì trong nghệ thuật tạo hình, hoa sen được rất nhiều nền văn hóa của các quốc gia lựa chọn để đưa vào đời sống nghệ thuật, tín ngưỡng. Ở Việt Nam, trên mọi vùng miền, hoa sen là cảm hứng trong nhiều loại hình nghệ thuật sáng tác từ xưa tới nay. Người ta thấy sen hiện diện ở các kiến trúc từ thời Lý, Trần, Lê, Nguyễn. Những tác phẩm hoa sen được chạm khắc, tạo hình bởi những bàn tay khéo léo của người thợ. Đến ngày nay, dấu ấn vẫn còn rất nhiều ở các bảo vật, các di tích đình, chùa, lăng, miếu...

Bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa Việt thông qua hình tượng hoa sen đang được nhiều tổ chức, cá nhân quan tâm. Chủ nhiệm Quỹ hỗ trợ bảo tồn di sản văn hóa Việt Nam - bà Nguyễn Thị Thanh Tâm, nhà sưu tập, kỷ lục gia bộ sưu tập “Sen trong đời sống Việt” đã đưa các tác phẩm lấy cảm hứng từ sen của mình tới trưng bày trong khuôn khổ sự kiện. Gần 20 năm sưu tập sen, bà chiêm nghiệm sen là một biểu tượng rất vi diệu, mang hồn cốt của văn hóa Việt Nam.

“Trong một hành trình về nguồn tháng 7 tri ân về Quảng Trị, nhìn những đầm sen gần tàn, không hiểu vì sao trong tôi lại có những cảm xúc rất đặc biệt. Sau khi trở về Hà Nội, tôi ấp ủ phải làm được điều gì đó để tôn vinh vẻ đẹp, giá trị văn hóa của loài hoa này. Tôi rất hạnh phúc trong buổi tọa đàm lần này được cùng các nhà nghiên cứu, nghệ sĩ đàm đạo về vẻ đẹp và giá trị của sen trong đời sống văn hóa Việt”, bà Thanh Tâm bày tỏ.

Tọa đàm thu hút sự quan tâm của các nhà nghiên cứu và người yêu sen.

Tọa đàm diễn ra trong không gian nghệ thuật “Sen thư pháp” tại Bảo tàng Hà Nội và được trang trí bởi hàng trăm bông hoa sen. Trong khuôn khổ tọa đàm, nhiều hoạt động đã diễn ra như: Trưng bày tác phẩm thư pháp thơ của Chủ tịch Hồ Chí Minh và các câu châm ngôn, ca dao họa sen; trình diễn bộ sưu tập thời trang chủ đề “Sen” của nhà thiết kế Việt Phượng; tiệc trà sen, ẩm thực sen…