Vĩnh Phúc nằm trong khu vực chuyển tiếp giữa vùng đồng bằng Sông Hồng với các tỉnh trung du miền núi phía Bắc, có điều kiện khí hậu ôn hòa, địa hình có nhiều đồi đất rộng, là điều kiện khá lý tưởng cho các mô hình chăn nuôi gia cầm, gia súc phát triển.

Bởi vậy, số lượng gia trại, trang trại tăng lên không ngừng, tổng đàn gia cầm của tỉnh đến thời điểm hiện tại đã vượt qua con số 11 triệu con, đàn bò khoảng 105.000 con, đứng trong tốp đầu khu vực phía Bắc.

Không những thế, với bề dày kinh nghiệm canh tác nông nghiệp, tại nhiều xã như: An Hòa, Vân Hội,… đã sớm hình thành vùng thâm canh cây rau màu, đặc biệt là cây dưa chuột và các loại rau ăn lá.
Xuất phát điểm từ chăn nuôi gia công cho các công ty lớn, ông Đào Xuân Hải, chủ trang trại gà Hải Thêu tại xã Hướng Đạo (Tam Dương) luôn ấp ủ mong muốn tạo nguồn giống tốt giúp nông dân phát triển kinh tế. Do đó, ngay khi có đủ nguồn lực, ông đã mạnh dạn đầu tư xây dựng trại giống hiện đại, cung cấp chủ động cho các hộ chăn nuôi trong vùng và một số tỉnh lân cận với giá thành khá hợp lý.
Với đàn gà giống hơn 180.000 con, mỗi tuần, trang trại gà Hải Thêu bán ra thị trường khoảng 150.000 con gà giống. Đánh giá về sự phát triển của đàn gia cầm, ông Hải cho biết: Những năm gần đây, số lượng gà giống tiêu thụ hằng năm tại trại giống tăng bình quân từ 15-20%”.

Sản phẩm thanh long ruột đỏ đang có nhiều lợi thế để phát triển theo chuỗi liên kết sản xuất, trở thành sản phẩm xuất khẩu chủ lực.

Chăn nuôi gia cầm phát triển không chỉ tạo ra hiệu quả kinh tế mà nguồn phân gà cũng có giá trị rất cao trong sản xuất nông nghiệp hữu cơ, hiện tại, mỗi tháng trang trại của ông xuất bán khoảng 100 tấn cho các thương lái trong vùng.

Với kinh nghiệm hơn 10 năm kinh doanh, phân phối các loại phân hữu cơ, vi sinh, bà Nguyễn Thị Bổng, Giám đốc HTX Tài Yên, xã Hướng Đạo (Tam Dương) đã tạo được nguồn cung dồi dào, phong phú cho các đơn vị sản xuất phân vi sinh, phân hữu cơ.

Trước kia, HTX Tài Yên chủ yếu cung cấp nguồn phân gà chưa qua xử lý cho các hộ trồng cây ăn quả, rau màu; tuy nhiên, để có thể sử dụng, các hộ nông dân phải chủ động mua từ trước để có thời gian ủ cho phân hoai mục mới cho hiệu quả tốt.

Nhận thấy sự hạn chế này, Tài Yên đã tìm hiểu công nghệ, xây nhà xưởng, phát triển sản phẩm phân vi sinh, phân hữu cơ. Sau thời gian ủ khoảng 2 tháng, các chế phẩm vi sinh tiên tiến, làm tiêu đi các độc tố, khử mùi, tăng độ tơi xốp cho đất và nâng hàm lượng hữu cơ lên cao hơn.

Với độ an toàn gần như tuyệt đối, dễ sử dụng, sản phẩm của HTX được nhiều nông dân tin dùng, đánh giá cao. Hiện, Tài Yên đang trên đà phát triển tốt, tập trung sản xuất 2/4 dòng sản phẩm đã đăng ký, mỗi tháng bán ra thị trường khoảng 300 tấn phân vi sinh.

Là một trong những đơn vị sớm xây dựng vùng sản xuất rau hữu cơ, ông Nhâm Đức Cải, Giám đốc HTX Rau an toàn Thanh Hà chia sẻ: Để đạt được tiêu chuẩn cao nhất, ngoài những tiêu chí về quy trình chăm sóc, đất, nguồn nước thì nguồn phân hữu cơ là rất quan trọng.

Nguồn cung dồi dào từ các trang trại gia cầm là động lực không nhỏ giúp HTX đặt niềm tin vào sự thành công của mô hình. Ngoài ra, các sản phẩm phân hữu cơ cung cấp từ các HTX sản xuất phân hữu cơ vi sinh sẽ là giải pháp lâu dài giúp mô hình của Thanh Hà phát triển nhanh và bền vững hướng tới xuất khẩu ra các thị trường tiềm năng nhất như thị trường EU, Nhật Bản.

Tương tự với mô hình phát triển cây thanh long ruột đỏ tại vùng đất đồi Lập Thạch, quy trình chăm sóc đang được áp dụng theo các tiêu chuẩn an toàn như VietGap, GlobalGap. Từ nền tảng này, nông dân Lập Thạch đang tiếp tục nỗ lực xây dựng những vườn thanh long hữu cơ.

Nếu thực hiện tốt liên kết sản xuất, có đủ nguồn phân hữu cơ vi sinh với giá thành tốt, cùng với các điều kiện để xuất khẩu được hoàn tất, giá trị kinh tế từ quả thanh long và sản phẩm thanh long sẽ
được nâng cao.

Tuy sự liên kết sản xuất giữa các mô hình còn đang ở trong giai đoạn sơ khai, nhưng về lâu dài đó sẽ là tiền đề, là nền móng để hướng tới nền nông nghiệp hữu cơ.

Có thể thấy, việc phát triển tốt chuỗi liên kết sẽ là yếu tố quan trọng, quyết định sự thành bại trong trận chiến chinh phục thị trường nội địa và xuất khẩu. Nhất là khi Hiệp định EVFTA đã bắt đầu có hiệu lực, chuỗi liên kết sản xuất sẽ là chìa khóa mở ra con đường sáng, giúp nông sản của tỉnh cất cánh tới những thị trường khó tính nhất.

Thời gian tới, tỉnh cần có thêm những cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển liên kết sản xuất, thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực chế biến nông sản để đa dạng hóa sản phẩm, làm gia tăng giá trị, thúc đẩy kinh tế nông nghiệp của tỉnh ngày một phát triển.

Bài và ảnh: Trần Hải Nam