Tại xã Truông Mít (Bàu Đồn cũ), nơi được xem là “thủ phủ” sầu riêng với 1.500 ha, hơn 800 ha đang cho thu hoạch, mang lại doanh thu khoảng 640 tỷ đồng/năm. HTX cây ăn trái Bàu Đồn trở thành “đầu tàu” liên kết sản xuất, giúp hàng trăm hộ dân thay đổi tư duy, ổn định đầu ra. Gia nhập HTX, nhiều nông hộ như ông Trần Văn Chon đạt thu nhập tới 1,5 tỷ đồng/ha/năm nhờ được tập huấn kỹ thuật, hỗ trợ vật tư, bao tiêu sản phẩm.

HTX hiện có 62 thành viên, canh tác 115 ha, sản lượng 25 – 27 tấn/ha, đầu tư trung bình 200 triệu đồng/ha. Năm 2024, doanh thu ước đạt 132,5 tỷ đồng; sản phẩm phân phối tới nhiều siêu thị lớn ở TP.HCM, Hà Nội, Đà Nẵng, Huế. Đặc biệt, năm 2023 sầu riêng Ri6 đạt chuẩn OCOP 4 sao, mở rộng xuất khẩu sang Trung Quốc, hướng tới châu Âu. HTX cũng đang đầu tư chế biến sâu (đông lạnh, đóng hộp) để gia tăng giá trị và kéo dài thời gian tiêu thụ.

Song song, HTX mãng cầu Thạnh Tân (phường Bình Minh) cũng khẳng định vai trò tiên phong. Với hơn 30 thành viên, vốn điều lệ 2 tỷ đồng, gần 25,7 ha VietGAP, HTX áp dụng công nghệ tưới tiết kiệm, UAV phun thuốc, số hóa quản lý, gắn mã QR truy xuất nguồn gốc. Ngoài sản xuất, HTX còn cung ứng giống, vật tư, đầu tư điện mặt trời và xây dựng nhà máy chế biến, cho ra đời sản phẩm mới như nước mãng cầu lên men, sữa chua mãng cầu, Nestar mãng cầu.

Nhờ sự hỗ trợ của Liên minh HTX Việt Nam, Liên minh HTX tỉnh và chính quyền địa phương, nhiều HTX được tiếp cận vốn vay ưu đãi, chuyển giao khoa học – công nghệ, đào tạo nhân lực. Tây Ninh đặt mục tiêu đến 2025: trên 60% HTX nông nghiệp đạt loại khá, tốt; hình thành ít nhất 5 HTX điển hình với doanh thu 2,5 – 5 tỷ đồng/năm; 40 – 50% hộ nông dân tham gia HTX; 30% HTX liên kết tiêu thụ với doanh nghiệp; 10% trở thành chủ thể OCOP; 15% ứng dụng công nghệ cao.

Với định hướng gắn HTX với kinh tế xanh, tuần hoàn, tri thức, Tây Ninh đang biến kinh tế tập thể thành động lực then chốt để nâng cao thu nhập cho người dân, phát triển nông nghiệp hiện đại và xây dựng nông thôn mới bền vững.