Phó thủ tướng Vương Đình Huệ chủ trì hội nghị.

UV Bộ Chính trị, Trưởng ban BCĐ Trung Ương, Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ chủ trì hội nghị. Tham dự hội nghị có: Bộ trưởng Bộ lao động thương binh và xã hội Đào Ngọc Dung - Phó trưởng ban BCĐ Trung Ương, Thứ trưởng thường trực Hà Công Tuấn - Bộ Nông nghiệp & PTNT, Thứ trưởng Lê Quốc Doanh (Bộ NN&PTNT) cùng đại diện một số Ủy ban của Quốc hội, Bộ/Ban/Ngành, hiệp hội… có liên quan.

Về phía tỉnh Bạc Liêu có: UV Trung Ương Đảng, Bí thư tỉnh Ủy Bạc Liêu – Đ/c Nguyễn Quang Dương và lãnh đạo UBND, Sở/Ban/Ngành, đơn vị thuộc tỉnh.

Tổng quan & Bàn chủ trì hội nghị.

Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long là hai vùng có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội. Hai vùng có tổng diện tích tự nhiên chiếm 193%, 37,2% về dân số với 1731 xã (19,4%)/ 19 tỉnh/thành phố so với cả nước. Hai vùng có địa hình tương đối bằng phẳng, ít chịu ảnh hưởng của thiên tai, có lợi thế để phát triển công nghiệp, dịch vụ, nông nghiệp công nghệ cao…

Phát biểu khai mạc hội nghị, Thứ trưởng Hà Công Tuấn khẳng định: Hội nghị lần này là hội nghị cuối cùng cấp vùng để tổng kết kết quả triển khai giai đoạn 2010-2020, chuẩn bị cho hội nghị toàn quốc sắp tới. Hai vùng có lợi thế trọng điểm phát triển, giữ vai trò then chốt đảm bảo an ninh lương thực quốc gia, chiếm tỷ trọng lớn trong xuất khẩu nông sản. Tính đến tháng 8/2019, đã có 874 xã đạt chuẩn ở hai vùng, vùng ĐNB chiếm 20%, ĐBSCL chiếm 13%đơn vị cấp huyện đạt chuẩn/cả nước; … kết quả trên có ý nghĩa lớn trong sự nghiệp CNH-HĐH Nông nghiệp Nông thôn…

Thứ trưởng Hà Công Tuấn tại hội nghị.


Thứ trưởng Lê Quốc Doanh tại hội nghị.

Thứ trưởng Hà Công Tuấn nhấn mạnh: Hội nghị lần này nhằm: (i) Phân tích nhận diện các thành tựu đạt được trên các lĩnh vực tại từng địa phương, đồng thời nhìn lại các tồn tại hạn chế để phục vụ tốt hơn trong thời gian tới. (ii) Đề xuất mục tiêu, giải pháp phù hợp cho giai đoạn tiếp theo đảm bảo sự gắn kết giữa NTM và phát triển kinh tế chung trong khu vực với xu thế CNH-HDH đang diễn ra nhanh… (iii) Hiện thực hóa nhanh hơn các chủ trương, chính sách về Chiến lược phát triển mà Chính phủ đã ban hành, hướng vùng thành đầu tầu kinh tế cả nước…

Tính đến tháng 8/2019, cả 02 vùng có 874/1.731 xã (50,49%) đã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới. Trong đó, vùng Đông Nam Bộ: Có 311/445 xã (69,89%) đã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới (tăng 35,8% so với cuối năm 2015, mức độ tăng cao hơn so với bình quân cả nước là 33,65%), bình quân 17,16 tiêu chí/xã (tăng 11,76 tiêu chí so với năm 2010 và tăng 1,46 tiêu chí so với năm 2015); có 03/6 tỉnh, thành phố đã đạt và vượt mục tiêu phấn đấu đến 2020 được Thủ tướng Chính phủ giao (tỉnh Bình Dương, Đồng Nai, Bình Phước); tỉnh Đồng Nai là địa phương đầu tiên trong vùng và cả nước đã công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao (đến nay đã có 31 xã được công nhận đạt chuẩn NTM nâng cao). Vùng Đồng bằng sông Cửu Long: có 563/1.286 xã (43,78%) đã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới (tăng 30,88% so với cuối năm 2015, mức độ tăng thấp hơn so với bình quân cả nước là 33,65%), bình quân đạt 15,43 tiêu chí/xã (tăng 10,33 tiêu chí so với năm 2010 và tăng 1,53 tiêu chí so với năm 2015); dự kiến đến hết năm 2020 có khả năng đạt 51% (hoàn thành mục tiêu được Thủ tướng Chính phủ giao); Đến nay, đã có 04/13 tỉnh đã đạt vượt mục tiêu xã nông thôn mới được Thủ tướng Chính phủ giao (tỉnh Tiền Giang, An Giang, Kiên Giang, Bạc Liêu). Cả 02 vùng có 30 đơn vị cấp huyện đã được Thủ tướng Chính phủ công nhận đạt chuẩn/hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới, chiếm 33,7% của cả nước (89 đơn vị).

Ngoài ra, đến tháng 9/2019, cả 02 vùng có 16/19 tỉnh, thành phố ban hành tiêu chí xã nông thôn mới nâng cao (vùng ĐNB: 06/6 tỉnh, thành phố; vùng ĐBSCL: 10/13 tỉnh); có 05/19 tỉnh, thành phố ban hành tiêu chí xã nông thôn mới kiểu mẫu (vùng ĐNB: 03/6 tỉnh, thành phố; vùng ĐBSCL: 02/13 tỉnh); có 09 tỉnh thuộc Đề án 1385 của Thủ tướng Chính phủ đã ban hành tiêu chí thôn, ấp đạt chuẩn nông thôn mới; 03 tỉnh, thành phố trong vùng đã ban hành tiêu chí khu dân cư nông thôn mới kiểu mẫu (ĐNB: 02, ĐBSCL: 01). (Theo báo cáo của Thứ trưởng Lê Quốc Doanh tại hội nghị - PV)

Bí thư tỉnh Ủy Bạc Liêu Nguyễn Quang Dương chào mừng hội nghị.

Đại diện tỉnh Bạc Liệu, Bí thư tỉnh Ủy Bạc Liêu Nguyễn Quang Dương bày tỏ vinh dự khi Bạc Liêu được giao phối hợp tổ chức Hội nghị. Bạc Liêu là tỉnh ven biển với hơn 900.000 người sinh sống (trên 70% dso sống tại khu vực nông thôn)… Nông thôn mới được toàn thể người dân và hệ thống chính trị - xã hội trong tỉnh đặc biệt quan tâm và quyết liệt thực hiện. Bạc Liêu đã chi NS hơn 2700 tỷ/hơn 11000 tỷ phục vụ chương trình, tạo nên diện mạo khởi sắc, nâng cao đời sống người dân với 01 huyện và 25 xã đạt chuẩn NTM, 16,51 tiêu chí/xã, cơ bản hoàn thành kế hoạch 2020 trước 1 năm. Mục tiêu 2020, toàn tỉnh có 39 xã đạt chuẩn (80%), 05 đơn vị cấp huyện đạt chuẩn….

Bí thư tỉnh Ủy Đồng Tháp – Lê Minh Hoan.

Mô hình “Hội quán” là bước đi đột phá được Bí thư tỉnh Ủy Lê Minh Hoan - tỉnh Đồng Tháp giới thiệu tại hội nghị. Theo UV Trung Ương Đảng, bí thư tỉnh Ủy Lê Minh Hoan, hiện toàn tỉnh đã có 80 hội quán với khoảng 4300 thành viên và 17 HTX được thành lập trên nền tảng của hội quán. Việc thành lập hội quán dựa trên cơ sở tự nguyện cộng đồng, lãnh đạo của Hội quán hoàn toàn không có bất kỳ hỗ trợ chi phí nào, việc người dân đồng thuận, tham gia tích cực vào Hội quán là thành công rất lớn của tỉnh, của tinh thần phong trào “Toàn dân chung sức xây dựng Nông thôn mới”. Từ Hội quán, bài toán “liên kết – hợp tác” được giải đáp, hình thành lên các tổ hợp tác, xây dựng thành công nhiều Chuỗi giá trị cho sản phẩm Nông nghiệp; các chủ trương về Nông thôn mới và OCOP cũng từ đây mà ra… Trong thời gian tới, Đồng Tháp đang nghiên cứu và tổ chức đề tài “mô hình Làng thông minh” đảm bảo phù hợp với yêu cầu phát triển của hội nhập, phát triển trên nền tảng internet, trí tuệ nhân tạo….

Tại hội nghị, các đại biểu đại diện Bộ/Ngành Trung ương, địa phương tập trung phân tích kết quả Nông thôn mới của vùng, những thành tựu đạt được cũng như khó khăn còn khắc phục.

Phát biểu kết luận hội nghị, Phó thủ tướng Vương Đình Huệ khẳng định, bất kỳ thời kỳ nào, vấn đề nông nghiệp - nông dân - nông thôn ở nước ta luôn là chiến lược cho phát triển, nông dân luôn là chủ thể cho mọi hoạt động… Từ chỗ thí điểm 11 xã Nông thôn mới (năm 2009) đến triển khai toàn quốc từ 2010), từ những con số tưởng như “không tưởng” ngày đầu, đến giờ Nông thôn mới toàn quốc đã đạt mục tiêu 2020 sớm hơn 1 năm. Phó Thủ tướng cho rằng, cần thiết từ nay đến hết năm 2020, phải hoàn thiện toàn bộ thể chế, chính sách cho giai đoạn tiếp theo, tránh tình trạng làm rồi mới ban hành…

Phó Thủ tướng biểu dương về thành tựu khu vực trong giai đoạn qua, đồng thời nhấn mạnh về điều kiện của hai vùng trong lợi thế phát triển kinh tế nói chung, nông nghiệp - nông thôn nói riêng. Trong xây dựng Nông thôn mới, các chỉ tiêu được các địa phương thuộc vùng thực hiện rất tốt, thể hiện qua kết quả đạt được, nổi bật ở các tỉnh Đồng Nai, Bình Dương, Tây Ninh, Bến Tre,… với các tiêu chí về giao thông, thu nhập, nhà ở, mô hình phát triển… Đặc biệt, tại vùng này, sự chênh lệch thu nhập giữa thành thị và nông thôn được rút ngắn đáng kể… Tây Nam Bộ không còn là vùng trũng về giáo dục…

Tuy nhiên, Phó thủ tướng cũng nhắc nhở các địa phương trong vùng về sự suy giảm chất lượng hạ tầng, sinh kế thiếu bền vững,… Chú trọng thực hiện chương trình OCOP, có đến 6 địa phương thuộc vùng chưa triển khai OCOP (trong khi cả nước còn 9 tỉnh) cần đẩy mạnh, xây dựng Nông thôn mới định hướng đô thị như thế nào… Xây dựng kết cấu hạ tầng ở khu vực đồng bằng Sông Cửu Long gắn thích ứng biến đổi khí hậu đòi hỏi cơ chế phù hợp và cần được tính toán cẩn thận… Xây dựng kiểu mẫu, Nông thôn mới cấp thôn/ấp sao cho phù hợp, có khả thi…? Xây dựng Hợp tác xã Nông nghiệp kiểu mẫu thích ứng biến đổi khí hậu như thế nào? Và, huy động nguồn lực, đấu giá… phù hợp theo đặc thù từng khu vực, gia tăng huy động từ cộng đồng xã hội - doanh nghiệp…

Thực hiện: Thái Hòa – Nguyễn Nam