Khi xưa, hát Xoan vốn chỉ vang vọng nơi sân đình trong dịp lễ hội

Cách đây 10 năm, Sở VH-TT&DL đã xây dựng chương trình “Hát Xoan làng cổ” gắn với các tour - tuyến du lịch phục vụ các đoàn khách về tham dự Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng hằng năm. Tháng 4/2018, Sở VH-TT&DL phối hợp với UBND thành phố Việt Trì chính thức cho ra mắt sản phẩm “Hát Xoan làng cổ” gắn với tour du lịch hàng ngày Hà Nội - Phú Thọ. Từ khi triển khai, mỗi năm, các làng Xoan gốc đón và phục vụ hàng chục ngàn lượt khách về tham quan. Nhiều công ty lữ hành đã quan tâm xây dựng tour du lịch gắn với chương trình hát Xoan: Du lịch trải nghiệm châu Á, Vietrantour, Saigontourist, Golden tour, Neworient tour, Newstar tour, Nam Thanh travel, Fivestar tour, Vinatour... Bằng những việc làm cụ thể và thiết thực, ngành du lịch nói riêng, tỉnh Phú Thọ nói chung đã đưa hát Xoan trở thành món ăn tinh thần, sản phẩm du lịch đặc sắc, độc đáo, riêng có của tỉnh Phú Thọ mà du khách trong nước và quốc tế không thể bỏ qua. Đây chính là cơ sở để hát Xoan Phú Thọ - di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại được lưu truyền và quảng bá ra thế giới rộng hơn nữa.

Hiện nay, bình quân mỗi tháng, tỉnh Phú Thọ đón tiếp từ 2-3 đoàn khách nước ngoài, thuộc tour du lịch đường sông, tới thăm, khám phá các di sản văn hóa truyền thống đặc sắc của Phú Thọ. Từ khi hoạt động đến nay, các điểm “Hát Xoan làng cổ” đã đón trên 13 nghìn lượt khách du lịch, trong đó phần lớn là các đoàn khách du lịch quốc tế đến từ các nước Anh, Pháp, Hà Lan, Mỹ… Bà Nguyễn Thị Lịch- Trùm phường Xoan An Thái cho biết: “Từ khi hát Xoan được vinh danh, khách du lịch tới đây thưởng thức hát Xoan ngày càng đông. Có tuần, phường Xoan An Thái phục vụ 2-3 đoàn khách du lịch trong nước và quốc tế đến để tham quan, nghe hát Xoan, trong đó có nhiều du khách cùng tham gia hát giao lưu, điều này khiến chúng tôi rất vui và phấn khởi”.

Du khách quốc tế xem và trải nghiệm hát Xoan tại đình Hùng Lô, xã Hùng Lô, thành phố Việt Trì.

Khi tham gia các tour du lịch về miền đất Tổ, du khách sẽ được tham gia nhiều hoạt động như thưởng thức các làn điệu hát Xoan cổ tại các điểm di tích như miếu Lãi Lèn, đình cổ Hùng Lô, đình An Thái, đình Kim Đái (thành phố Việt Trì) do chính các nghệ nhân và thành viên của bốn phường Xoan gốc biểu diễn. Bên cạnh đó, du khách còn được chiêm ngưỡng các không gian cổ kính như đình Hùng Lô, miếu Lãi Lèn và hơn 200 ngôi nhà cổ ở xã Hùng Lô, với rất nhiều giá trị về kiến trúc từ thời Hậu Lê còn lưu giữ tới nay. Du khách còn được thăm quan các làng nghề truyền thống, trải nghiệm các công đoạn làm bánh chưng - bánh giầy truyền thống.

Đến Phú Thọ trải nghiệm, các thí sinh Cuộc thi Hoa hậu Du lịch thế giới 2022 đã có nhiều hoạt động ý nghĩa ở Khu Di tích lịch sử Đền Hùng, Điểm Du lịch văn hóa cộng đồng Hùng Lô (xã Hùng Lô, thành phố Việt Trì). Sau khi xem biểu diễn hát Xoan, tham gia gói bánh chưng, giã bánh giầy... thí sinh Lavinna Subramaniam đến từ Malaysia bày tỏ Phú Thọ là nơi rất đẹp và thích hợp để bạn bè khắp nơi trên thế giới hội tụ.

Du lịch Phú Thọ gắn với thưởng thức Hát Xoan đã trở thành một lịch trình không thể thiếu của mỗi đoàn khách du lịch khi về với miền Đất Tổ. Cũng vì thế mà không gian trình diễn Xoan đang từng bước được mở rộng trên địa bàn toàn tỉnh. Biểu diễn Hát Xoan phục vụ du khách không chỉ diễn ra ở riêng vùng phát tích của Xoan là những vùng ven Đền Hùng như Đền Hùng Lô hay Miếu Lãi Lèn mà còn được tổ chức ở Đình làng Đào Xá (Thanh Thủy) và một số khu vực đền, đình cổ ở các địa phương khác trong tỉnh. Hát Xoan cũng là tiết mục đặc sắc tại nhiều sự kiện văn hóa, chính trị quan trọng ở tỉnh cũng như quốc gia như: Tết Việt; Hội chợ Du lịch quốc tế; Tuần lễ ASEAN - Việt Nam đất nước con người...

Hà An