Mộc bản Trường Lưu - Di sản tư liệu cổ về giáo dục tại Việt Nam
Mộc bản trường học Phúc Giang là các tác phẩm có chọn lọc được các tác gia họ Nguyễn Huy biên soạn, viết chữ và tổ chức khắc in. Hình thức khắc tinh xảo, phong phú, chữ viết đẹp trên chất liệu gỗ, lưu giữ các bút tích, ấn triện, gia huy, dấu khẳng định bản quyền của 5 nhà giáo, nhà văn, nhà thơ trong một gia đình ba thế hệ của dòng họ Nguyễn Huy ở thế kỷ XVIII, chứa nhiều thông tin về: lịch sử; chính trị - xã hội, tư tưởng - văn hóa; bang giao, tiếp thu và phát triển đạo Khổng.
![]() |
Toàn bộ Mộc bản trường học Phúc Giang được lưu giữ, bảo quản tại tư gia họ Nguyễn Huy - huyện Can Lộc, là khối mộc bản duy nhất, cổ nhất về giáo dục của một dòng họ còn lưu giữ được ở Việt Nam. Di sản bao gồm 383 bản, được khắc chữ Hán ngược để in 3 tập sách giáo khoa kinh điển (gồm 11 quyển) của Nho giáo và 1 quyển sách quy chế trường học: Tính lý toàn yếu đại toàn, Ngũ kinh toàn yếu đại toàn và Thư viên quy lệ. Phần lớn các mộc bản khắc 2 mặt, một số ít khắc một mặt là tên sách, tờ đầu, lời tựa, tự, bạt, được trình bày chính giữa là tên sách, trang, tập, quyển.
Mộc bản trường học Phúc Giang thể hiện ảnh hưởng và tầm quan trọng của nền giáo dục đối với đất nước và đời sống xã hội nhất là việc đào tạo nhân tài nâng cao dân trí từ giữa thế kỷ XVIII đến đầu thế kỷ XX. Đây là cổ vật vô giá, là nguồn tư liệu quý duy nhất minh chứng cho một hình thức hoạt động văn hóa giáo dục của một dòng họ địa phương trong lịch sử. Mỗi mộc bản là một tác phẩm nghệ thuật độc đáo không có bản sao thứ hai.
![]() |
Có thể thấy rằng, trường học Phúc Giang lúc bấy giờ là một trung tâm giáo dục lớn của nước nhà, nơi đào tạo nhân tài, trường học hấp dẫn để các nho sinh khắp mọi miền tìm đến. Tiếng vang của trường học Phúc Giang chỉ sau Quốc Tử Giám ở Kinh thành Thăng Long và Kinh đô Huế. Vì thế, giá trị Mộc bản trường học Phúc Giang có sự lan tỏa không chỉ đối với trong nước mà còn cả trong khu vực...
Mộc bản trường học Phúc Giang được công nhận là Di sản Tư liệu ký ức thế giới tại Hội nghị toàn thể lần thứ 7 của Ủy ban Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á - Thái Bình Dương (MOWCAP) tổ chức tại thành phố Huế từ ngày 18 đến 21/5/2016. Đây là một trong hai di sản của Việt Nam được công nhận cùng với 12 di sản của 8 nước khác.
Tin liên quan
Tin mới hơn
Ninh Bình rộn ràng trống hội mùa xuân, giữ gìn nét đẹp dân gian
10:57 | 20/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Triển lãm nghệ thuật “Đạo học ngàn năm” tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám
19:43 | 19/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Nhà giáo - Nhà thơ Nguyễn Xuân Hữu góp phần nâng cao đời sống văn hóa ở khu dân cư
14:30 | 19/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Giữ lửa “Nghề học” trong dòng chảy di sản nghìn năm
15:37 | 18/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Diễn đàn Văn hóa doanh nghiệp 2026 thúc đẩy xây dựng nền tảng bền vững
22:05 | 13/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Nghệ nhân Hoàng Phương Huy và hành trình phát triển mai vàng Yên Tử tại Hải Phòng
20:27 | 12/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Tin khác
Công an phường Cửa Nam tổ chức sân khấu hóa phòng chống lừa đảo mạng
20:27 | 12/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Bắc Ninh đón nhận danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia Lễ hội Lim
20:26 | 12/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Người cán bộ dân tộc Gia Rai tận tâm với sự phát triển của Gia Lai
14:00 | 09/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Đất nước, biển và em
12:02 | 07/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Hải Vân sôi động ngày xuân với Giải đua thuyền truyền thống 2026
11:59 | 07/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Gia Lai sẵn sàng cho Tuần lễ khai mạc Năm Du lịch quốc gia 2026 với chuỗi sự kiện tạo cú hích cho phát triển du lịch
11:58 | 07/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Lăng Dinh Hương: Kiệt tác điêu khắc đá thời hậu Lê
08:00 | 07/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Lễ hội đập trống gọi mùa của người Ma Coong
08:50 | 06/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Lễ hội Lùng Tùng – Sắc xuân trên nương của người Thái Lai Châu
09:31 | 05/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Linh thiêng Lễ hội Đền Lăng Sương năm 2026
05:51 | 04/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Gia Lai bảo tồn và phát huy Võ cổ truyền Bình Định
02:08 | 04/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Đắk Lắk: Gò Thì Thùng bản hùng ca bất diệt và công trình của ý chí niềm tin
02:05 | 04/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Rằm tháng Giêng năm Bính Ngọ giữ gìn nét đẹp tâm linh và văn hóa đầu xuân
16:05 | 03/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Đường hoa Nguyễn Huệ thu hút hàng triệu lượt khách tham quan trong dịp Tết
16:04 | 03/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Tiếp xúc cử tri đơn vị bầu cử số 8 Thành phố Hà Nội
00:05 | 03/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Làng nghề Sơn Đồng giữ gìn tinh hoa thủ công Việt hơn 1.000 năm
10:59 Làng nghề, nghệ nhân
Nghệ thuật thụ phấn nhân tạo giúp bưởi Diễn bội thu
10:58 Làng nghề, nghệ nhân
Hơi thở mùa xuân trong làng nghề Hưng Yên
10:58 Làng nghề, nghệ nhân
Hà Long phấn đấu trở thành xã nông thôn mới hiện đại vào năm 2030
10:58 Nông thôn mới
Bộ Công Thương đẩy mạnh thực hiện kế hoạch khuyến công quốc gia
10:58 Khuyến công


