Mộc bản Trường Lưu - Di sản tư liệu cổ về giáo dục tại Việt Nam
Mộc bản trường học Phúc Giang là các tác phẩm có chọn lọc được các tác gia họ Nguyễn Huy biên soạn, viết chữ và tổ chức khắc in. Hình thức khắc tinh xảo, phong phú, chữ viết đẹp trên chất liệu gỗ, lưu giữ các bút tích, ấn triện, gia huy, dấu khẳng định bản quyền của 5 nhà giáo, nhà văn, nhà thơ trong một gia đình ba thế hệ của dòng họ Nguyễn Huy ở thế kỷ XVIII, chứa nhiều thông tin về: lịch sử; chính trị - xã hội, tư tưởng - văn hóa; bang giao, tiếp thu và phát triển đạo Khổng.
![]() |
Toàn bộ Mộc bản trường học Phúc Giang được lưu giữ, bảo quản tại tư gia họ Nguyễn Huy - huyện Can Lộc, là khối mộc bản duy nhất, cổ nhất về giáo dục của một dòng họ còn lưu giữ được ở Việt Nam. Di sản bao gồm 383 bản, được khắc chữ Hán ngược để in 3 tập sách giáo khoa kinh điển (gồm 11 quyển) của Nho giáo và 1 quyển sách quy chế trường học: Tính lý toàn yếu đại toàn, Ngũ kinh toàn yếu đại toàn và Thư viên quy lệ. Phần lớn các mộc bản khắc 2 mặt, một số ít khắc một mặt là tên sách, tờ đầu, lời tựa, tự, bạt, được trình bày chính giữa là tên sách, trang, tập, quyển.
Mộc bản trường học Phúc Giang thể hiện ảnh hưởng và tầm quan trọng của nền giáo dục đối với đất nước và đời sống xã hội nhất là việc đào tạo nhân tài nâng cao dân trí từ giữa thế kỷ XVIII đến đầu thế kỷ XX. Đây là cổ vật vô giá, là nguồn tư liệu quý duy nhất minh chứng cho một hình thức hoạt động văn hóa giáo dục của một dòng họ địa phương trong lịch sử. Mỗi mộc bản là một tác phẩm nghệ thuật độc đáo không có bản sao thứ hai.
![]() |
Có thể thấy rằng, trường học Phúc Giang lúc bấy giờ là một trung tâm giáo dục lớn của nước nhà, nơi đào tạo nhân tài, trường học hấp dẫn để các nho sinh khắp mọi miền tìm đến. Tiếng vang của trường học Phúc Giang chỉ sau Quốc Tử Giám ở Kinh thành Thăng Long và Kinh đô Huế. Vì thế, giá trị Mộc bản trường học Phúc Giang có sự lan tỏa không chỉ đối với trong nước mà còn cả trong khu vực...
Mộc bản trường học Phúc Giang được công nhận là Di sản Tư liệu ký ức thế giới tại Hội nghị toàn thể lần thứ 7 của Ủy ban Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á - Thái Bình Dương (MOWCAP) tổ chức tại thành phố Huế từ ngày 18 đến 21/5/2016. Đây là một trong hai di sản của Việt Nam được công nhận cùng với 12 di sản của 8 nước khác.
Tin liên quan
Tin mới hơn
Đánh thức tiềm năng vùng Đất Tổ: Khởi dựng Trung tâm Văn hóa và Bảo tàng Doanh nhân họ Nguyễn Việt Nam tại Phú Thọ
11:15 | 28/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Tri ân Lão thành cách mạng “Uống nước nhớ nguồn - Đền ơn đáp nghĩa”
08:00 | 28/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Mẹ ơi, Con đã về rồi
15:55 | 27/07/2026 Thơ làng nghề, thơ nghệ nhân
Tháng Bảy về gọi mãi tên anh
15:22 | 27/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Lễ hội Sầu riêng Đắk Lắk nâng tầm thương hiệu, kết nối vươn xa
08:00 | 26/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Giáo dục trải nghiệm đưa làng nghề truyền thống đến gần hơn với thế hệ trẻ
10:39 | 24/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Tin khác
Ca sĩ Hồng Gấm: Đứng trên sân khấu chính là sứ mệnh cuộc đời mình!
07:00 | 19/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Xúc động xem trưng bày "Thanh xuân gửi lại"
11:33 | 18/07/2026 Văn hóa - Xã hội
190 cụm rạp toàn quốc sẽ chiếu phim miễn phí Tri ân Ngày Thương binh - Liệt sĩ
07:00 | 18/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Trạm Sao 2: Đêm nhạc 360 độ kéo dài 5 giờ tại Nhà thi đấu Phú Thọ
11:11 | 14/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Để văn hóa thực sự trở thành nền tảng tinh thần và động lực phát triển bền vững của Thủ đô
08:55 | 14/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Đã ai ăn hết các loại quà Hà Nội!
08:00 | 10/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Làng nghề Hà Nội: Hành trình khám phá và giữ gìn di sản truyền thống
07:00 | 10/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Bánh gio Ba Bể món quà giữ gìn nét đẹp văn hóa địa phương
08:00 | 09/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Gia Lai tạo đà bứt phá mạnh mẽ trong 6 tháng đầu năm 2026
13:01 | 01/07/2026 Văn hóa - Xã hội
Hà Nội: Nét đẹp văn hóa và giá trị lịch sử của đền Kim Liên
15:52 | 25/06/2026 Văn hiến Hà Thành
Bệnh viện đa khoa Vân Đình: Tiên phong vì sức khỏe nhân dân
07:00 | 24/06/2026 Văn hóa - Xã hội
Lan tỏa yêu thương từ mái ấm dành cho bệnh nhân ung thư.
12:10 | 20/06/2026 Văn hóa - Xã hội
Thanh âm núi rừng: “hồn then” nơi biên ải
12:08 | 20/06/2026 Văn hóa - Xã hội
Chè Shan tuyết cổ thụ: Nếm vị gió và mây của “vàng xanh” trên đỉnh núi
19:33 | 19/06/2026 Văn hóa - Xã hội
Tìm hiểu những phong tục đặc sắc của người Việt trong ngày Tết Đoan Ngọ
09:13 | 19/06/2026 Văn hóa - Xã hội
Giải Marathon Quốc tế VTV LPBank 2026 trở lại với cung đường di sản Vân Long
19:39 Tin tức
Hải Phòng khởi động Khu Thương mại tự do, kiến tạo không gian tăng trưởng mới
19:16 Tin tức
Cựu chiến binh Nguyễn Việt Hùng và hành trình 50 năm gắn bó với nghề sửa xe
12:06 Tin tức
Diễn đàn năng lượng Hydrogen và tương lai công nghiệp không phát thải
11:38 Tin tức
Gia Lai: Gần 48.000 tấn xi măng góp phần bê tông hóa 339 km đường giao thông nông thôn
11:32 Nông thôn mới













