Tham quan những vườn đào ở thôn Kim Sơn – vùng đào lớn nhất của xã Lưu Vĩnh Sơn, không khó để bắt gặp những nhóm nông dân 5-10 người đang miệt mài tuốt lá. Đây là một công đoạn quan trọng để kích thích cây đào ra hoa. Theo kinh nghiệm thì các chủ vườn đào sẽ tuốt lá trước Tết Nguyên Đán khoảng 30-45 ngày để cây nở hoa đúng thời điểm cận Tết Nguyên Đán. Được biết, tiền công tuốt lá khoảng 200.000-300.000 đồng/ngày công tùy thời điểm. Công việc tuy không vất vả nhưng cũng đòi hỏi người làm cũng phải chú ý đến kỹ thuật tuốt lá. Người dân thường sẽ cẩn thận tuốt là từ dưới lên trên để không ảnh hưởng đến các nụ của cây.

Người dân làng nghề tuốt lá đào để chuẩn bị dưỡng nụ hoa đón Tết Nguyên Đán 2024.

Ông Dương Đình Trung, đang có hơn 1000 gốc đào phai ở thôn Kim Sơn, cho biết, hàng năm thường thuê 5-8 người tuốt lá đào trong khoảng một tuần vào dịp này để cây nở hoa vào cận Tết. Tùy vào thời tiết nắng ấm hay mưa rét mà căn thời điểm để tuốt lá cho cây kịp ra hoa. Tuy đã làm nghề trồng đào nhiều năm nhưng do nhiều năm thời tiết bất thường khó đoán nên cũng không tránh khỏi những năm hoa đào nở quá sớm hoặc muộn so với Tết Nguyên Đán. Sau khi tuốt lá đào, nhà vườn sẽ tiếp tục làm cỏ, chăm sóc cây và nuôi dưỡng mắt cho cây ra nụ hoa.

Làng nghề hoa cây cảnh Bắc Sơn nằm ở các thôn Xuân Sơn, Đồng Vĩnh, Kim Sơn và Tây Sơn thuộc xã Lưu Vĩnh Sơn. Làng nghề bắt đầu hình thành từ hơn 30 năm về trước, Ban đầu, làng hoa chỉ có một số hộ dân làm nghề với quy mô nhỏ, các loại cây chủ yếu là hoa cúc, hoa đào, hoa mai… với tổng diện tích khoảng 60ha. Cây hoa cũng không quá nổi bật nên chỉ cung cấp tại địa phương và chưa cạnh tranh được với sản phẩm ở các vùng khác. Tuy vậy, người nông dân ở đây lại cần cù, chịu khó và chăm chỉ học tập, khi xã hội phát triển, nhu cầu sử dụng cây cảnh tăng lên thì người dân nhanh chóng nắm bắt được cơ hội. Cứ thế nghề trồng hoa, cây cảnh Bắc Sơn không những được giữ gìn mà còn ngày càng mở rộng quy mô, sản phẩm có chất lượng và dần thu hút khách hàng ở nhiều nơi.

Xã Lưu Vĩnh Sơn hiện đang có 110ha trồng cây đào phai. Mỗi năm, Làng nghề hoa cây cảnh Bắc Sơn cung cấp ra thị trường hàng nghìn gốc đào từ 2-3 năm tuổi, với giá bán trung bình khoảng 700.000 đồng/cây. Cách Tết Nguyên Đán khoảng một tháng, các thương lái, người mua ở nhiều nơi sẽ tới các nhà vườn để xem cây và có thể đặt mua.

Bà Nguyễn Thị Hoa, Chủ tịch Hội Nông dân xã Lưu Vĩnh Sơn và ông Trần Văn Trình, Hội trưởng Chi hội nông dân thôn Kim Sơn thăm vườn đào.

Người dân làng nghề bận rộn chăm sóc đào

Đến Làng nghề hoa cây cảnh Bắc Sơn hôm nay, người dân làng nghề ai cũng rộn ràng, phấn khởi với những đổi mới của quê hương còn du khách thì không khỏi ấn tượng với hai bên đường và trên sườn đồi là những vườn đào, vườn mai, đồi chè bát ngát và xanh tươi, nhiều mô hình nhà màng rộng trồng hoa cúc, dưa lưới hiện đại.

Đóng góp lớn vào những thành quả đó không thể không nói đến những cán bộ và hội viên trong Hội Nông dân xã Lưu Vĩnh Sơn. Trải nghiệm Làng nghề hoa cây cảnh Bắc Sơn, phóng viên được Chủ tịch Hội Nông dân xã Lưu Vĩnh Sơn Nguyễn Thị Hoa và Hội trưởng Chi hội nông dân thôn Kim Sơn Trần Văn Trình, nhiệt tình giới thiệu tới từng vườn đào để hỏi thăm bà con nông dân.

Ghé thăm vườn cây của gia đình ông Trần Văn Tới và bà Dương Thị Cần ở một sườn đồi đang trồng 300 gốc đào phai và 800m2 chè xanh, từ vườn nhà ông Tới nhìn ra xa là khung cảnh đồi núi điệp trùng với cây xanh tươi tốt của bà con nông dân Kim Sơn.

Ông Trần Văn Tới cho biết: “Trước đây, gia đình làm nghề đi rừng, trồng cây gỗ, trồng chè, nhưng khoảng 10 năm trước thì bắt đầu trồng thêm cây đào cảnh. Cả vườn đào chỉ có khoảng 300 cây nhưng đều được chăm sóc tỉ mỉ. Một cây đào phai đạt chuẩn sẽ có dáng cây đối như bó hoa, có nhánh lẻ 3 hoặc 5 nhánh. Cây đào 2 năm tuổi sẽ cho hoa đẹp nhất, còn quá nhiều năm thì cây cằn cỗi và giảm chất lượng hoa. Chăm sóc đào phai không khó nhưng phải biết nắm bắt thời điểm để bón phân, tuốt lá, làm cỏ…Đặc biệt trong năm đầu tiên trồng cây cần theo dõi sát sao để cây sinh trưởng tốt thì đến các năm sau sẽ thuận lợi hơn.”

Ông Trần Văn Trình – Chi Hội trưởng Chi hội nông dân thôn Kim Sơn, cho biết, ông Trần Văn Tới là một trong những hội viên trồng đào đẹp và có kinh nghiệm lâu năm ở làng nghề, để phát triển kinh tế ở địa phương, nông dân ở thôn Kim Sơn cũng thường xuyên chia sẻ, học tập lẫn nhau để cùng phát triển. Nhiều hội viên có mô hình kinh tế cho thu nhập cao và tạo công ăn việc làm cho những người dân xung quanh.

Ông Trần Văn Tới hy vọng năm nay thời tiết thuận lợi để đào nở đúng dự kiến.

Đánh giá về hoạt động của Chi hội nông dân thôn Kim Sơn, Chủ tịch Hội Nông dân xã Lưu Vĩnh Sơn Nguyễn Thị Hoa, chia sẻ: Nông dân ở thôn Kim Sơn vốn có kinh nghiệm trồng cây từ nhiều năm nên các vườn cây ở đây phát triển tốt. Chi hội trưởng Trần Văn Trình, nhiệt tình, thường xuyên quan tâm đến hội viên, thường xuyên đề xuất với Ban thường vụ xã về những vấn đề khó khăn của hội viên. Không những hoạt động có hiệu quả, ông Trình cũng là một gia đình làm kinh tế tốt ở địa phương.

Ông Trần Bá Hoành - Chủ tịch UBND xã Lưu Vĩnh Sơn, cho biết: Làng nghề hoa cây cảnh Bắc Sơn được UBND tỉnh Hà Tĩnh công nhận là làng nghề, nghề truyền thống vào năm 2022. Trong đó, đào phai là là loại cây trồng có thu nhập cao nhất với mức 80-100 triệu đồng/ha. Tuy phải phụ thuộc nhiều vào thời tiết nhưng nhờ kinh nghiệm của người dân nơi đây mà cây đào đã sinh trưởng và phát triển tốt ở địa phương.

Nghề trồng đào đã tạo ra nhiều công ăn việc làm với thu nhập khá cho chủ vườn và những dân lân cận, góp phần nâng cao thu nhập cho nông dân, cải thiện đời sống, đóng góp vào quá trình thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới.

Trong thời gian tới, UBND, Hội Nông dân xã Lưu Vĩnh Sơn sẽ phối hợp với Học viện Nông nghiệp Việt Nam để tập huấn kỹ thuật nhân giống cây đào, tạo dáng thế, chăm sóc, điều tiết sinh trưởng cho cây đào và cách chăm sóc hoa cây cảnh, đồng thời, tổ chức đi tham quan những vùng có cây đào đẹp ở phía Bắc, nhằm bổ sung kinh nghiệm cho người dân, hướng tới đa dạng hóa sản phẩm, mang tới nhiều giống đào đẹp và có hiệu quả kinh tế.