Phố cổ Hội An có bán hàng trăm các mẫu đèn lồng khác nhau.

Muốn làm ra một chiếc đèn lồng chất lượng, người nghệ nhân cần phải rất khắt khe trong quá trình chọn nguyên liệu như: tre làm đèn phải là tre già, còn tươi, tránh mối mọt; Vải bọc bên ngoài đèn là vải xoa hoặc lụa tơ tằm và phải chọn màu sắc vải rất kỹ lưỡng vì đây là yếu tố ảnh hưởng đến ánh sáng của đèn lồng.

Vẻ đẹp tinh xảo, lung linh của những mẫu đèn lồng Hội An truyền thống.

Đèn lồng Hội An được làm thủ công bằng tre và lụa. Khung tre được uốn nắn tỉ mỉ, bọc bên ngoài là lớp vải lụa mỏng manh, mang sắc màu rực rỡ. Qua bàn tay tài hoa của những nghệ nhân, đèn lồng hiện diện với muôn hình vạn trạng: Hình trụ, hình cầu, hình lục giác, hình trái bí hay củ tỏi, con rồng, con cá... Mỗi kiểu dáng mang một vẻ đẹp riêng.

Nghề làm đèn lồng Hội An đã có hơn 400 năm tuổi và được vinh danh là một trong những vùng nghề truyền thống tiêu biểu của Việt Nam. Quy trình tạo nên một chiếc đèn lồng Hội An gồm 3 bước chính: định hình khung bằng nan tre, cắt vải theo kích thước của đèn và dán quanh khung, cuối cùng là vẽ trang trí lên chiếc đèn lồng. Khung đèn lồng Hội An được làm từ tre già, ít nhất cũng tồn tại được 5 năm tuổi. Quá trình chế biến tre bao gồm nấu, ngâm trong nước muối và phơi khô, giúp chống mối mọt và tăng độ bền của tre. Vải được chọn lựa cẩn thận, để tạo nên ánh sáng và màu sắc đặc trưng, làm nổi bật vẻ đẹp rực rỡ của đèn lồng Hội An.

Nghệ nhân ở Hội An chế tác đèn lồng.

Hội An được coi là cái nôi của đèn lồng thuần Việt, bởi nguyên liệu và kỹ thuật chế tác khác biệt so với nhiều nước cũng có văn hóa đèn lồng như Trung Quốc, Nhật Bản, Thái Lan… Nếu các nước bạn chỉ dùng giấy hoặc ni-lông để bọc khung nên thường dễ rách và dễ cháy, thì đèn lồng của Hội An thường được bọc bằng các chất liệu vải như gấm, lụa nên bền và màu sắc đẹp. Hơn nữa những họa tiết trên vải cũng tôn lên tính truyền thống cho đèn lồng Hội An.

Các nghệ nhân của Hội An đã dày công nghiên cứu trong việc phục chế và cải tiến chiếc đèn lồng truyền thống, sáng tạo ra loại khung đèn có thể xếp gọn, thuận tiện cho việc đóng gói, vận chuyển cũng như làm cho đèn lồng ngày càng tinh xảo, bắt mắt hơn. Các xưởng sản xuất ở Hội An luôn tấp nập, không chỉ là địa điểm sản xuất mà còn là nơi du khách có thể trải nghiệm quá trình làm đèn lồng, thậm chí là tự tay làm một chiếc đèn lồng làm quà kỷ niệm.

Sản phẩm “đèn lồng Hội An” đã được Chi cục tiêu chuẩn – Đo lường chất lượng Quảng Nam công bố tiêu chuẩn với 9 kiểu dáng gồm các đèn hình tròn, bát giác, lục giác, hình trái bí, củ tỏi, hình thùng, hình quả đu đủ, hình bánh ú, hình dù...Ngoải ra còn có cả những chiếc đèn kéo quân, hình rồng, hình con cá với đủ sắc màu.

Hội An là nơi nổi tiếng với các làng nghề thủ công mỹ nghệ, nghề làm lồng đèn là một trong số đó. Hiện tại nơi đây có hơn 10 cơ sở sản xuất lồng đèn truyền thống cung cấp cho thị trường lớn trong nước và quốc tế.