Đồng Nai: Nghệ thuật múa truyền thống của người Chơ ro
Kinh tế truyền thống của người Chơ Ro ở Đồng Nai là kinh tế nương rẫy. Nguồn sống của người dân chủ yếu dựa vào kết quả mùa màng. Xưa kia, người dân khai thác vùng đồi núi nơi cư trú của mình để trồng trọt theo lối du canh du cư, nên cuộc sống nghèo nàn và không ổn định. Sau này, người dân đã biết biến rẫy thành đất định canh và phát triển nương rẫy thành ruộng nước, vì vậy đời sống có phần khá hơn. Cùng với nông nghiệp ruộng nước, nương rẫy, việc làm vườn, chăn nuôi, săn bắt, đánh cá, hái lượm... là những ngành kinh tế phụ bổ trợ cho kinh tế nương rẫy. Hai nghề thủ công chính của người Chơ Ro là đan lát và dệt vải. Tuy nhiên, chỉ có nghề đan lát bằng tre mây nứa là phổ biến. Nghề dệt vải bị mai một dần dần và hiện nay mất hẳn.
Cùng với lịch sử hình thành xa xưa, người Chơ ro còn có đời sống văn hóa vô cùng phong phú và đa dạng với nhiều thể loại: truyện kể, thơ ca trữ tình, múa, lối hát đối đáp, nhiều loại nhạc cụ... các câu tục ngữ, phương ngôn đúc kết các kinh nghiệm sản xuất nông nghiệp, kinh nghiệm về thiên nhiên và cuộc sống xã hội. Đặc biệt, múa truyền thống trong các lễ hội của tộc người Chơ ro là một trong những đặc sắc văn nghệ dân gian còn được lưu giữ. Và được coi là sản phẩm nghệ thuật sáng tạo của cộng đồng người Chơ ro ở Đồng Nai.
Nghệ thuật múa Chơro bao gồm ba loại hình: Múa sinh hoạt, múa lao động, múa tín ngưỡng. Các động tác múa phản ánh cuộc sống lao động sản xuất, mang sắc thái môi trường sinh sống, thể hiện các mối quan hệ, những tâm tư tình cảm cộng đồng, phong tục, tập quán hay tín ngưỡng của đồng bào.
Múa sinh hoạt là loại hình múa gắn bó với văn hóa cồng chiêng và bắt nguồn từ sinh hoạt diễn tấu cồng chiêng trong những dịp lễ gia đình, cộng đồng. Trong múa sinh hoạt, những điệu múa với lục lạc (vòng tay làm bằng đồng, gắn những quả nhạc có hột phía trong khi rung lắc tạo thành âm thanh) mang tính đặc trưng của người Chơ ro. Trong múa sinh hoạt có các điệu múa như: Múa đi hội, múa gặp gỡ, múa dâng bánh, múa đánh cồng A, múa đánh trống, múa chũm chọe, múa chim bay.
Múa lao động của người Chơro khởi đầu là những động tác nguyên sơ kết hợp với công cụ lao động, dần dần chúng được cách điệu lên trong cách thể hiện, phản ánh. Người Chơro hiện có những điệu múa phản ánh về lao động: Múa dao, múa chọc lỗ tra hạt, múa bắt cá, múa xúc tép, múa nỏ, múa đeo gùi, múa sàng gạo, giã gạo.
Múa tín ngưỡng được người Chơro thể hiện trong các sinh hoạt tín ngưỡng như lễ hội chung của cộng đồng, lễ cúng các thần linh. Hiện người Chơro có các điệu múa tín ngưỡng: Múa bà bóng, múa lễ hội, múa cúng tổ tiên, múa tạ ơn thần Yangva (thần Lúa), múa cầu mưa, múa tạ ơn thần Núi.
Mỗi điệu múa tuy có khác nhau về ý nghĩa và cách thức biểu diễn, song nền âm nhạc cồng chiêng vẫn không thay đổi nhiều, chủ yếu làm nhiệm vụ tạo không khí và giữ nhịp cho người múa, làm toát lên cái hồn của điệu múa. Trong những buổi sinh hoạt cộng đồng, khi có tiếng cồng chiêng cất lên thì mọi người không thể không bước vào sân để cùng múa, cùng giao lưu. Qua từng động tác múa mộc mạc, đơn sơ như hai tay đưa lên ngang vai, cổ tay cuộn vào, cuộn ra, chân bước đều kết hợp với nhún nhảy nhẹ nhàng, đầu nghiêng qua lại… Mọi người đi đều thành vòng tròn, có khi lại xoắn xuýt nhau theo từng đôi, từng nhóm rồi cuối cùng trở lại đội hình vòng tròn. Đi đôi với múa thường là các nhạc cụ độc đáo như: Kèn bầu (cầm vuột), chiêng đồng, đàn tre, đàn môi, đàn goong choloq…
Nghệ thuật múa của người Chơ ro được kế thừa, phát triển từ những đặc trưng văn hóa, đời sống lao động và những bản sắc tộc người nên rất cần được bảo tồn và lưu giữ. Không chỉ vậy múa truyền thống của người Chơ ro còn mang nhiều giá trị nghệ thuật, giá trị văn hóa, giá trị xã hội sâu sắc. Bên cạnh sự phát triển về kinh tế, những vấn đề về văn hoá, xã hội nảy sinh, nhất là sự biến đổi văn hoá của các dân tộc, việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hoá truyền thống của các dân tộc ngày càng được quan tâm, đầu tư, góp những mảng màu tươi sáng trong bức tranh về văn hóa của dân tộc Việt Nam.
Bài và ảnh: Ánh Tuyết
Tin liên quan
Tin mới hơn
![Thư của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gửi ngành giáo dục nhân dịp khai giảng](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/092024/05/09/120240905092256.png?rt=20240905092257?240905093555)
Thư của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gửi ngành giáo dục nhân dịp khai giảng
09:35 | 05/09/2024 Văn hóa - Xã hội
![Cây Thị nghìn tuổi thôn Ngoại Độ](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/31/20/11520240831200253.jpg?240901070923)
Cây Thị nghìn tuổi thôn Ngoại Độ
07:09 | 01/09/2024 Văn hóa - Xã hội
![Lễ hội thành Tuyên: Điểm hẹn của du khách gần xa](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/27/11/12020240827112031.jpg?rt=20240831200759?240901070740)
Lễ hội thành Tuyên: Điểm hẹn của du khách gần xa
07:07 | 01/09/2024 Văn hóa - Xã hội
![Cùng " Cô gái bằng lăng" về với tuổi học trò của Đinh Văn Bình](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/27/11/12920240827112044.jpg?rt=20240831201217?240901070722)
Cùng " Cô gái bằng lăng" về với tuổi học trò của Đinh Văn Bình
07:07 | 01/09/2024 Văn hóa - Xã hội
![Ban Quản lý Khu Bảo tồn thiên nhiên Pù Luông: Thực hiện tốt công tác quản lý, bảo vệ rừng](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/27/11/12320240827112037.jpg?rt=20240831201532?240901070704)
Ban Quản lý Khu Bảo tồn thiên nhiên Pù Luông: Thực hiện tốt công tác quản lý, bảo vệ rừng
07:07 | 01/09/2024 Văn hóa - Xã hội
![Kỷ lục gia Bùi Văn Ngợi Người thích thể thao mạo hiểm](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/27/11/bui-van-ngoi-0320240827112730.jpg?rt=20240831201807?240901070648)
Kỷ lục gia Bùi Văn Ngợi Người thích thể thao mạo hiểm
07:06 | 01/09/2024 Văn hóa - Xã hội
Tin khác
![Ước mơ Đại học không bị giới hạn học phí tại Trường Đại học Trưng Vương](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/31/08/222220240831085707.jpg?rt=20240831085708?240831085717)
Ước mơ Đại học không bị giới hạn học phí tại Trường Đại học Trưng Vương
08:57 | 31/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Bắc Kạn xây dựng làng nghề nông lâm nghiệp](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/29/11/z3740974215500-6597653140a686fe81759b6a102152c320240829110031.jpg?rt=20240829110044?240829110109)
Bắc Kạn xây dựng làng nghề nông lâm nghiệp
11:01 | 29/08/2024 Tin tức
![Nhiều hoạt động hấp dẫn tại Lễ hội Trung Thu năm 2024 tại Ninh Bình](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/27/10/trung-thu-2024082614071354520240827101447.png?rt=20240827101515?240827101817)
Nhiều hoạt động hấp dẫn tại Lễ hội Trung Thu năm 2024 tại Ninh Bình
10:16 | 27/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Kiều bào tham gia nhiều trải nghiệm ấn tượng](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/26/12/9e6ce46a-d93b-43b6-8b5a-9f0ba679d27bjfif20240826122926.jpg?rt=20240826122928?240826020813)
Kiều bào tham gia nhiều trải nghiệm ấn tượng
14:08 | 26/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Quảng bá Bình Định qua “Du lịch, Điện ảnh và Thể thao - Tự hào bản sắc Việt”](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/26/09/h3-420240826093555.jpg?rt=20240826093612?240826024225)
Quảng bá Bình Định qua “Du lịch, Điện ảnh và Thể thao - Tự hào bản sắc Việt”
12:12 | 23/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Nhiều hoạt động đặc sắc tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam dịp nghỉ lễ 2/9](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/22/23/520240822230656.jpg?rt=20240822230658?240823110231)
Nhiều hoạt động đặc sắc tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam dịp nghỉ lễ 2/9
11:02 | 23/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Miền trầm tích nghìn năm](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/14/16/9-120240814162824.jpg?rt=20240815212924?240821103932)
Miền trầm tích nghìn năm
10:39 | 21/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Quảng Ngãi Hội thảo khoa học văn hóa, văn nghệ dân gian các dân tộc miền núi](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/19/10/h3-120240819100305.jpg?rt=20240819100348?240819100629)
Quảng Ngãi Hội thảo khoa học văn hóa, văn nghệ dân gian các dân tộc miền núi
10:06 | 19/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Rằm Tháng 7- Lễ Vu lan báo hiếu](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/15/21/ttt20240815215618.jpg?rt=20240815215619?240819084524)
Rằm Tháng 7- Lễ Vu lan báo hiếu
08:45 | 19/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Độc đáo Lễ hội Ớt A Riêu ở Cổng Trời Đông Giang](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/15/19/a420240815194027.jpg?rt=20240815194133?240815074239)
Độc đáo Lễ hội Ớt A Riêu ở Cổng Trời Đông Giang
19:42 | 15/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Gìn giữ nghề thuốc đông y gia truyền](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/15/10/8120240815101549.jpg?rt=20240815101550?240815021555)
Gìn giữ nghề thuốc đông y gia truyền
14:08 | 15/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Phát huy vai trò “cầu nối” giữa Đảng, chính quyền với Nhân dân](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/13/14/1120240813144324.jpg?rt=20240813144325?240813031117)
Phát huy vai trò “cầu nối” giữa Đảng, chính quyền với Nhân dân
15:11 | 13/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Bình Định: Khôi phục Lễ hội Đổ giàn An Thái](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/12/10/h3-220240812103658.jpg?rt=20240812103723?240812103911)
Bình Định: Khôi phục Lễ hội Đổ giàn An Thái
10:39 | 12/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Bình Định: Hỗ trợ nghệ sĩ, nghệ nhân tham gia bảo tồn nghệ thuật truyền thống](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/082024/09/15/120240809150404.jpg?rt=20240809150408?240809041553)
Bình Định: Hỗ trợ nghệ sĩ, nghệ nhân tham gia bảo tồn nghệ thuật truyền thống
16:15 | 09/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![Huế xây dựng hồ sơ tham gia mạng lưới các thành phố sáng tạo của UNESCO](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/072024/31/19/8520240731194617.jpg?rt=20240805125918?240805015724)
Huế xây dựng hồ sơ tham gia mạng lưới các thành phố sáng tạo của UNESCO
13:57 | 05/08/2024 Văn hóa - Xã hội
![qc-vinamilk-100-thanh-trung](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/012024/22/13/8-300x25020240122135907.jpg?rt=20240122135908)
![Những ông “vua dép lốp” xứng tầm Nghệ nhân làng nghề](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/092024/05/12/thumbnail/dep-lop-220240905120201.jpg?rt=20240905121156?240905031604)
Những ông “vua dép lốp” xứng tầm Nghệ nhân làng nghề
09:00 Làng nghề, nghệ nhân
![Lào Cai: Phát triển nghề thủ công truyền thống gắn với giữ gìn bản sắc văn hóa](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/092024/05/14/thumbnail/120240905144049.jpg?rt=20240905144051?240905031425)
Lào Cai: Phát triển nghề thủ công truyền thống gắn với giữ gìn bản sắc văn hóa
15:14 Làng nghề, nghệ nhân
![Hà Nội: Kinh tế xanh gắn với mô hình OCOP](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/092024/05/09/thumbnail/320240905091650.jpg?rt=20240905091651?240905105513)
Hà Nội: Kinh tế xanh gắn với mô hình OCOP
10:55 OCOP
![Thực phẩm giúp ngăn ngừa ung thư hiệu quả](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/092024/05/09/thumbnail/620240905093650.jpg?rt=20240905093652?240905105402)
Thực phẩm giúp ngăn ngừa ung thư hiệu quả
10:54 Sức khỏe - Đời sống
![Tiền Giang: Khởi nghiệp với mô hình nuôi ốc bươu đen](https://langngheviet.com.vn/stores/news_dataimages/2024/092024/05/09/thumbnail/820240905094422.jpg?rt=20240905094423?240905105344)
Tiền Giang: Khởi nghiệp với mô hình nuôi ốc bươu đen
10:53 Khởi nghiệp
![qc-vinamilk-dinh-duong-vang](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/012024/22/14/6-300x50020240122140218.jpg?rt=20240122140220)
![ct-tnhh-pt-xuan-thanh](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/062024/18/12/ct-tnhh-pt-xuan-thanh20240618120024.png?rt=20240618120024)
![ctcp-xd-tan-loc](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/062024/18/11/ctcp-xd-tan-loc20240618115958.png?rt=20240618115958)
![nong-nghiep-xanh](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/062024/18/11/nong-nghiep-xanh20240618114304.png?rt=20240618114304)
![minh-hieu](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/062024/18/12/minh-hieu20240618120332.png?rt=20240618120338)
![nhu-thanh](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/062024/18/12/nhu-thanh20240618120332.png?rt=20240618120437)
![an-phat](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/062024/18/12/an-phat20240618120333.png?rt=20240618120501)
![thanh-chau](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/062024/18/12/thanh-chau20240618120335.png?rt=20240618120525)
![thuan-duc](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/062024/18/12/thuan-duc20240618120336.png?rt=20240618120545)
![ha-tinh](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/062024/18/12/ha-tinh20240618120337.png?rt=20240618120604)
![binh-dinh](https://langngheviet.com.vn/stores/ads_data/2024/062024/18/12/binh-dinh20240618120337.png?rt=20240618120617)