Câu đối đỏ ngày Tết
Tại Việt Nam, những câu thơ đối vần, đối nghĩa sẽ được viết lên những tờ giấy màu hồng, màu đỏ với quan niệm màu đỏ là tượng trưng cho sự may mắn, cát tường, biểu tượng cho sức sống mãnh liệt, xua đi những điều xấu xa. Những câu đối này được viết bằng mực tàu như một lời cầu chúc ý nghĩa nhất mà người "xin chữ" muốn dành tặng cho bạn bè, người thân.
![]() |
Cuộc sống hiện đại tuy có nhiều thay đổi nhưng những nét hay, nét đẹp trong văn hóa ngày Tết vẫn được gìn giữ và phát huy. Ở những “phố ông đồ” hay ở các gian hàng của các “ông đồ hiện đại”, nô nức người mua chữ gửi gắm nhiều tâm sự, nỗi lòng, những ước nguyện trong năm mới vào trong câu thơ, chữ viết.
Câu đối là một loại văn thuộc biền văn (“biền” nghĩa đen là hai con ngựa đi song song nhau), là loại văn không có vần nhưng có đối, vốn thường thấy trong các thể cổ như chiếu, hịch, cáo, văn sách, kinh nghĩa (lối hát cổ)… Đối là 2 chữ, câu, hoặc đoạn văn đi sóng đôi với nhau cân xứng cả về ý lẫn lời. Yêu cầu về đối thì có đối ý (hai ý tưởng cân xứng nhau) và đối chữ. Trong đối chữ phải có đối về thanh của chữ và đối về loại của chữ; về thanh, vần bằng đối với vần trắc và ngược lại; đối về loại, hai chữ phải cùng một loại, thực tự (chữ nặng, như trời đất, cây cỏ, nhà cửa, ao vườn…) phải đối với thực tự, hư tự (chữ nhẹ, như thì, là, mà, vậy, ru…) phải đối với hư tự, tức là, danh từ đối với danh từ, tính từ đối với tính từ, trạng từ đối với trạng từ, động từ đối với động từ… Nếu 2 câu mà đối được cả về ý lẫn chữ thì được gọi là đối chỉnh hay đối cân. Điều này đòi hỏi các câu phải theo một khuôn phép nhất định về dùng ý và dùng từ nhưng cũng có những sáng tạo để câu đối không chỉ thể hiện ý mà còn tình, không chỉ thể hiện nghĩa mà còn có dụng ý hoặc thái độ.
![]() |
| Thầy đồ Ngọc Đình , Chủ nhiệm CLB Thư pháp Việt UNESCO tặng chữ |
Các câu đối có nội dung phản ánh cảnh sắc, tình cảm và các mong mỏi trong những ngày đầu năm mới. Những câu như:
Thịt mỡ dưa hành câu đối đỏ/ Cây nêu tràng pháo bánh chưng xanh
Hay: Đuốc ngất trời một cây nêu tối bữa ba mươi, ri cũng tết/ Vang đất đùng ba tiếng pháo rạng ngày mồng một, rứa là Xuân
Hoặc: Giao thừa hái lộc, cung kính ông bà, rượu rót đôi ly, nghe lời chúc/ Mồng một đơm hoa, nhớ ơn cha mẹ, trà dâng ba chén, nhận lì xì
Hay: Tết đến, rượu ngon đưa mấy chén/ Xuân về, bút mới thử vài trang (Nguyễn Khuyến)…
Câu đối Tết đã thể hiện phong tục, quang cảnh của dịp tết với thói quen đón Tết của dân ta thế nào, ngày Tết có những gì, người ta ăn Tết ra sao…
Còn những câu như:
Chúc Tết đến trăm điều như ý/ Mừng xuân sang vạn sự thành công.
Tết đến gia đình vui sum họp/ Xuân về con cháu hưởng bình an.
Đất nước phồn vinh câu chúc Tết/ Gia đình hòa thuận thiệp mừng xuân…
Những câu đối này thể hiện mong muốn trong dịp Tết đến Xuân về, bản thân, gia đình được mạnh khỏe, hạnh phúc, bình an, người với người sống chan hòa, nhân ái và đất nước được phồn vinh, thái bình.
Các câu đối trong dịp Tết còn dặn dò, nhắc nhở nhau những điều tốt đẹp.
Xuân sang cội phúc sinh nhành lộc/ Tết về cây đức trổ thêm hoa.
Sắc xuân tô thắm lòng nhân ái/ Hương Tết đượm nồng nghĩa vị tha.
Ơn nuôi dưỡng sâu tựa biển Đông/ Nghĩa sanh thành cao như non Thái.
Cây sinh ngàn nhánh do từ gốc/ Nước chảy muôn nơi bởi có nguồn…
Đó là lòng hiếu kính với cha mẹ ông bà, là những người trực tiếp sinh thành, dưỡng dục, nhớ ơn nguồn cội, sống yêu thương, chan hòa, vị tha nhau, không tranh giành, ganh ghét, đố kỵ nhau.
Nhiều năm nay, còn có thêm những câu đối mừng Xuân mừng Đảng, bởi Đảng ra đời vào mùa Xuân năm Canh Ngọ (1930), chính Đảng đã lãnh đạo nhân dân ta giành được những thắng lợi vĩ đại, đưa đất nước ta bước vào những mùa xuân mới huy hoàng, rực rỡ, tiến tới một mùa xuân của nhân loại, là chủ nghĩa cộng sản. Có thể kể đến những câu như:
Đảng vững Dân tin, 90 tuổi thanh xuân, cơ đồ lưu vạn thuở/ Nhà an Nước thịnh, 4.000 năm văn hiến vững ngàn thu;
Mọi nhà nỗ lực sản xuất kinh doanh, hết sức kiệm cần, hạnh phúc gia đình bừng lộc Tết/ Cả nước đồng tâm làm giàu chính đáng, hăng say lao động, niềm vui xã hội tỏa hương Xuân;
Tư tưởng Người tỏa sáng nghĩa nhân, đưa dân tộc qua đêm đen nô lệ/ Đường lối Đảng chói ngời chân lý, dắt giống nòi đến bờ bến vinh quang; …
Tuy chịu ảnh hưởng của văn học nước ngoài nhưng thể loại câu đối ở Việt Nam có sự sáng tạo đặc sắc để thể hiện cảnh, ý, tình, tư tưởng… rất sâu sắc trong 2 câu ngắn gọn, chỉ vài chục chữ. Trong đời sống hiện đại, câu đối vẫn rất được ưa chuộng, đặc biệt trong những ngày Xuân vui tươi, đầy ý nghĩa của cả đất trời, của đất nước, của xã hội, của lòng người!
Tin liên quan
TP. HCM: Lan tỏa văn hóa Tết cổ truyền đến bạn bè quốc tế
12:22 | 11/02/2026 Tin tức
Thế hệ trẻ tìm về bản sắc Tết truyền thống giữa nhịp sống hiện đại
11:00 | 26/01/2026 Văn hóa - Xã hội
Bàn thờ gia tiên - Chốn linh thiêng trong ngôi nhà ngày Tết
20:39 | 07/02/2024 Văn hóa - Xã hội
Tin mới hơn
Rằm tháng Giêng năm Bính Ngọ giữ gìn nét đẹp tâm linh và văn hóa đầu xuân
16:05 | 03/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Đường hoa Nguyễn Huệ thu hút hàng triệu lượt khách tham quan trong dịp Tết
16:04 | 03/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Tiếp xúc cử tri đơn vị bầu cử số 8 Thành phố Hà Nội
00:05 | 03/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Gia Lai đánh thức hồn chiêng bằng chương trình cuối tuần và Đề án bảo tồn 72 tỷ đồng
20:59 | 01/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Gia Lai: “Cồng chiêng cuối tuần - Thưởng thức & Trải nghiệm” vang nhịp trở lại từ tháng 3/2026
20:58 | 01/03/2026 Văn hóa - Xã hội
Sôi động Hội đua ngựa Gò Thì Thùng Xuân Bính Ngọ 2026 vang vó chiến mã, dậy khí thế đầu năm
09:02 | 26/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Tin khác
Gia Lai: Quy Nhơn Đông khai sơn Cầu ngư Vạn Đầm Xương Lý
09:02 | 26/02/2026 Văn hóa - Xã hội
TP. HCM: Đường sách Tết Bính Ngọ 2026 sôi động xuyên suốt dịp Tết
10:20 | 25/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Khám phá miền lễ hội truyền thống Bắc Ninh
10:20 | 25/02/2026 Văn hóa - Xã hội
TP. HCM: Người dân nô nức du xuân, ngắm hoa kiểng tại công viên Tao Đàn
10:20 | 25/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Người dân TP. HCM hào hứng chiêm ngưỡng linh vật Bính Ngọ 2026
10:20 | 25/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Quạt tre, lá cọ Việt Nam tạo dấu ấn văn hóa dân gian tại bảo tàng nước Pháp
16:32 | 24/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Phường Hoàn Kiếm tổ chức lễ hội trình diễn, thi đấu Cờ người nhân dịp đầu xuân
16:31 | 24/02/2026 Văn hóa - Xã hội
An Khê mồng 4 Tết và điều người viết còn nợ với đất
11:54 | 23/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Lễ khai hội Du lịch Chùa Hương 2026: Tích cực đổi mới, hướng đến du lịch 4 mùa
20:53 | 22/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Gia Lai kỷ niệm 255 năm Khởi nghĩa nông dân Tây Sơn và 237 năm Chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa
18:09 | 21/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Chương trình “Xuân về trên Tháp cổ” thu hút khách du xuân đón Tết
09:54 | 20/02/2026 Du lịch làng nghề
Tăng cường an toàn PCCC tại làng nghề nhôm đúc, gỗ ở Hải Hưng dịp giáp Tết
11:00 | 13/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Liên hoan Giọng hát hay xã Phượng Dực năm 2026: Trang trọng, sôi nổi và thành công tốt đẹp!
22:27 | 08/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Lễ hội Du lịch Chùa Hương 2026: Đổi mới quản lý, phát triển bền vững và nâng cao trải nghiệm của du khách!
22:36 | 06/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Gia Lai: Phường An Bình tổ chức chương trình văn nghệ đặc biệt “Mừng Đảng, Mừng Xuân” và tặng quà “Tết vì người nghèo”
11:09 | 06/02/2026 Văn hóa - Xã hội
Phát triển cây dược liệu mở hướng sinh kế bền vững cho hộ nghèo miền núi
16:05 Khuyến nông
Rằm tháng Giêng năm Bính Ngọ giữ gìn nét đẹp tâm linh và văn hóa đầu xuân
16:05 Văn hóa - Xã hội
Doanh nghiệp nông sản chuyển mình theo hướng xanh và số hóa
16:05 Khuyến công
Quần thể Tam Chúc đón nhận Bằng xếp hạng Di tích Quốc gia đặc biệt
16:04 Bạn đọc và tòa soạn
Cà Mau công nhận thêm 32 sản phẩm OCOP mở rộng bản đồ đặc sản đạt chuẩn
16:04 OCOP


