Thành công lớn nhất của Bắc Ninh chính là việc giải quyết cơ bản tình trạng ô nhiễm môi trường nước, không khí, chất thải rắn tại các làng nghề sản xuất giấy, vốn đã tồn đọng từ hàng chục năm. Bằng các biện pháp mạnh tay: Kiên quyết không cho các cơ sở xả nước thải ra môi trường, yêu cầu lắp đặt công nghệ tuần hoàn tái sử dụng nước; mua hơi thương phẩm thay bằng hơi đốt than, củi trong sản xuất; Thực hiện đầy đủ báo cáo đánh giá tác động môi trường; Lắp đặt hệ thống camera giám sát hàng ngày truyền dữ liệu trực tiếp về Sở Tài nguyên và Môi trường, Phòng Cảnh sát Môi trường Công an tỉnh để giám sát chất lượng nước, không khí; Xử lý nghiêm minh, đình chỉ sản xuất đối với các hộ cố tình vi phạm... đã tạo sự chuyển biến tích cực trong giải quyết bài toán ô nhiễm môi trường tại làng nghề Giấy Phong Khê (thành phố Bắc Ninh) và CCN Phú Lâm (Tiên Du). Đây là bước đệm để tỉnh chỉ đạo các sở, ngành chức năng, chính quyền địa phương có làng nghề tiếp tục vào cuộc đồng bộ, quyết liệt giải quyết tình trạng ô nhiễm môi trường ở các làng nghề theo phương châm “khó mấy cũng phải làm”.

Hệ thống xử lý nước thải tuần hoàn được lắp đặt ở các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất tại CCN Giấy Phú Lâm (Tiên Du).

Xã nghề Văn Môn (Yên Phong), điểm ô nhiễm môi trường trầm trọng nhất tỉnh cũng đang được các cấp, ngành, địa phương tập trung giải quyết.

Lãnh đạo UBND tỉnh Bắc Ninh cũng đã có buổi làm việc với huyện Yên Phong về vấn đề ô nhiễm môi trường trên địa bàn. Thực tế cho thấy, việc xử lý ô nhiễm môi trường tại xã nghề Văn Môn không thể giải quyết trong một sớm một chiều mà cần có lộ trình, phù hợp thực tiễn và có tính khả thi. Lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh đã chỉ đạo các sở, ngành, huyện Yên Phong cần tập trung cao, tâm huyết bàn giải pháp xử lý ô nhiễm, thực hiện hiệu quả quyết tâm chính trị của tỉnh trong năm 2022 này. Động thái quyết liệt ấy được khởi động bằng việc 140 hộ dân, hộ sản xuất lấn chiếm đất nông nghiệp, dựng lều, xưởng sản xuất cô đúc nhôm tạm bợ gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng nhiều năm nay đã bị cưỡng chế, tháo dỡ, trả lại nguyên trạng. Huyện Yên Phong cũng đang gấp rút phối hợp với các sở, ngành chức năng đẩy nhanh tiến độ thực hiện Đề án tổng thể xử lý ô nhiễm môi trường tại xã Văn Môn; Dự án thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn tồn đọng; Khu xử lý chất thải rắn sinh hoạt, chất thải làng nghề Văn Môn và CCN làng nghề Mẫn Xá. Đây được xem là giải pháp khả thi trong lộ trình làm sạch môi trường tại xã nghề Văn Môn vốn rất bức xúc về ô nhiễm môi trường đất, nước, không khí hiện nay.

Sở Tài nguyên và Môi trường Bắc Ninh cũng đã chủ động tham mưu với tỉnh lập và tổ chức triển khai thực hiện các Dự án xử lý ô nhiễm môi trường nước thải, khí thải, chất thải rắn tại các làng nghề ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Đồng thời xây dựng và tổ chức thực hiện phương án bảo vệ môi trường làng nghề đối với các địa phương có làng nghề. Yêu cầu các làng nghề thành lập tổ tự quản về bảo vệ môi trường; Xây dựng hương ước, quy ước và tổ chức ký cam kết đối với các hộ sản xuất về bảo đảm vệ sinh môi trường. Vận dụng linh hoạt chính sách hỗ trợ của tỉnh trong đầu tư hạ tầng kỹ thuật bảo vệ môi trường, dự toán kinh phí hoạt động phát triển CCN làng nghề trên địa bàn tỉnh; Hỗ trợ chuyển đổi ngành nghề sản xuất, thay thế dây chuyền, công nghệ cũ, lạc hậu. Phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan, địa phương có làng nghề tiến hành thanh, kiểm tra thường xuyên, đột xuất để kịp thời chấn chỉnh và xử lý nghiêm minh đối với các trường hợp xả thải ra môi trường trong các làng nghề nhằm răn đe các đối tượng vi phạm.

Nhiều Đề án, Dự án có tính khả thi cao trong giải quyết ô nhiễm môi trường làng nghề đã, đang được tỉnh Bắc Ninh triển khai thực hiện. Điển hình như: Thành phố Bắc Ninh tiến hành cải tạo xong hệ thống xử lý nước thải làng nghề bún Khắc Niệm công suất 400 m3/ngày đêm, đang rà soát, kiểm tra, điều chỉnh các hạng mục công trình, đánh giá tính hiệu quả của hệ thống xử lý; Tiếp tục cải tạo, hoàn thiện hệ thống xử lý nước thải làng nghề Phong Khê giai đoạn 1, công suất 5.000 m3/ngày đêm đáp ứng Quy chuẩn môi trường Việt Nam hiện hành; Thành phố Từ Sơn đẩy nhanh tiến trình chuyển đổi CCN làng nghề Dốc Sặt (sản xuất sắt thép) thành đất ở đô thị, yêu cầu các phường triển khai xây dựng phương án bảo vệ môi trường làng nghề và thành lập tổ tự quản bảo vệ môi trường; Huyện Quế Võ phê duyệt phương án bảo vệ môi trường làng nghề gốm Phù Lãng; Huyện Thuận Thành chỉ đạo các xã có làng nghề gồm: Trí Quả, Song Hồ, Mão Điền và Hoài Thượng xây dựng phương án và thực hiện nghiêm công tác quản lý bảo vệ môi trường làng nghề...
Sự vào cuộc đồng bộ, mạnh mẽ của các địa phương trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh sẽ góp phần giải quyết cơ bản mối lo ô nhiễm môi trường làng nghề hiện nay theo đúng tinh thần chỉ đạo của tỉnh.

Bài, ảnh: Thu Hằng - Mai Hương