Là xã tái định cư được hơn 10 năm giáp với nước CHDCND Lào, phía Tây giáp xã Thanh Sơn, xã có 14 bản với 1440 hộ, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ gần như toàn xã. Đây là xã nghèo biên giới, ngay từ những bước đầu tái định cư, ổn định chổ ở, người dân nơi đây đã mất hơn 5 năm để bắt đầu thay đổi tập tục nếp sống, bắt đầu “an cư lập nghiệp”. Đến nay đã có những bước chuyển biến rõ rệt.

Khi hỏi về thu nhập trong gia đình anh Lô Văn Dần bản Tả Xiêng, xã Ngọc Lâm, chia sẻ: Gia đình anh phát triển chủ lực là chăn nuôi gia súc và gia cầm. Hiện nay gia đình có nuôi đàn lợn gồm: 20 con lợn nhỏ lấy thịt, 3 con lợn nái và 1 con lợn đực. Bên cạnh đó anh còn chăn nuôi thêm gia cầm 100 con gà vịt. Kinh tế cũng có chút của để dành, trang trải sinh hoạt trong gia đình. Mỗi năm tích góp dư thừa được hơn 3 tạ thóc.

Trang trại gia cầm của gia đình anh Lô Văn Dần xã Ngọc Lâm

Từ những khó khăn bước đầu như: về địa hình, thiên tai và nhận thức của người dân, mang tư tưởng ỷ lại nhờ vào sự hỗ trợ của nhà nước thì đến nay những người dân nơi đây đã bắt đầu có ý thức hơn trong việc thay đổi, tự mình tập trung sản xuất và phát triển kinh tế. Đến nay người dân tại xã Ngọc Lâm đã trồng 176 ha đồi chè và có xưởng chế biến chè trực tiếp tại xã. Mặc dù điều kiện thời tiết thất thường, có năm thời tiết khô cằn, diện tích nước không đủ tưới tiêu, một số đồi chè tại xã dường như bị tiêu rụi do khí hậu nắng nóng. Nhưng cùng với các chiến sĩ đồn biên phòng tại xã Ngọc Lâm, người dân nơi đây vẫn không khuất phục. Anh Vi Văn Tuyển, trưởng thôn tại bản Tả Xiêng, Ngọc Lâm chia sẻ: Nhận thức người dân ở đây đa phần là đồng bào dân tộc thiểu số, nên việc tuyên truyền cho người dân hiểu về nông thôn mới, hay làm nông thôn mới rất khó, chỉ bằng cách mình làm trực tiếp hướng dẫn người dân nhận thấy được hiệu quả thì họ mới bắt tay vào làm. Tuy nhiên đến nay một số hộ gia đình đã thay đổi được suy nghỉ có nhiều hộ vươn lên thoát khỏi nghèo đói. Gia đình tôi cũng cố gắng làm ăn buôn bán, mở được quầy tạp hóa nhỏ coi như đủ sống.

Đứng trước những thách thức khó khăn về thiên tai cũng như địa hình nhưng một số hộ gia đình tại bản Tả Xiêng vẫn miệt mài lao động với hi vọng thoát khỏi cơ cực, chị Lô Thị Giáo sinh năm 1987 thuộc đồng bào dân tộc Thái chị chia sẻ: công việc chính của chị chủ yếu là trồng keo, và đi làm keo. Được sự hỗ trợ của nhà nước, gia đình trồng đã được 3 năm nhưng đến nay chưa được thu hoạch nhưng tin chắc rằng giá trị từ cây keo mang lại gia đình chị sẽ có một cuộc sống đầy đủ hơn. Chia sẻ về những ngày tháng ổn định tại đây, trong tâm trạng phấn chấn chị bộc bạch: Tái định cư được 10 năm, mặc dù chưa có sự thay đổi nhiều về cơ sở vật chất nhưng bước đầu gia đình đã có một mái ấm do nhà nước hỗ trợ có một mái ấm sinh hoạt, gia đình đã có bếp ga nấu ăn. Hàng ngày đi làm gia đình cũng có chút tiền sinh hoạt.

Trong 6 tháng đầu năm 2019, tổng giá trị sản xuất của xã 6 đạt được 65,731 tỷ đồng (đạt 72% kế hoạch năm). Bình quân đầu người đạt 1,1 triệu đồng/ người/ tháng. Trao đổi với phóng viên anh Lô Huy Hùng chủ tịch UBND xã Ngọc Lâm cho biết: Trong công tác xây dựng nông thôn mới xã đã thực hiện được 8/19 tiêu chí đó là: Quy hoạch và thực hiện quy hoạch, giao thông, thủy lợi, điện, cơ sở hạ tầng thương mại nông thôn, y tế, hệ thống chính trị và an ninh trật tự xã hội. Mặc dù có những tiêu chí khó đạt được nhưng xã vẫn tiếp tục cố gắng hoàn thiện mục tiêu đề ra. Các kế hoạch đề ra trong năm đều thực hiện vượt mức mục tiêu 6 tháng. Ví dụ về trông trọt: Tổng diện tích gieo trồng đạt 101,3 ha (bằng 97,87% so với cùng kỳ). Tổng sản lượng lương thực có hạt đạt 537,9 tấn (bằng 98,0% so với cùng kỳ), đạt 63,88 % chỉ tiêu HĐND giao cả năm và đạt 80,37% kế hoạch UBND huyện giao cả năm; Về chăn nuôi: Tổng đàn trâu, bò hiện có là 1.921 con (bằng 84,7% so với cùng kỳ), đạt 64% chỉ tiêu HĐND, đạt 81,7% kế hoạch UBND huyện giao…

Bài và ảnh: Thu Hậu