Cầu N4 trên đường lộ kinh 61 đã kết nối Bình Tân với khu công nghiệp cửa khẩu.​

Từ vùng đồng bưng ngày xưa…

Duyên số đẩy đưa tôi gắn bó với Bình Tân từ khi xã này chưa có tên, vẫn còn là phần đất của Bình Hiệp. Tết Nguyên đán năm 1978, đơn vị tôi ăn Tết ở Cái Đôi, nhưng chỉ được trọn ngày mồng một. Vì chiều mồng hai Tết chúng tôi đã hành quân về Măng Đa để bắt đầu 22 ngày đêm chiến đấu đẫm máu và được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang lần thứ 2. Toàn bộ tư trang của đơn vị vẫn còn gửi lại Cái Đôi và được bà con trân trọng giữ gìn.

Thời đó chưa có đường, muốn đi từ khẩu Bình Hiệp lên Cái Đôi phải theo lộ Bình Hiệp (Mộc Hóa) ra bờ sông Vàm Cỏ rồi đi tàu đò. Mùa khô thì cắt đồng bưng hơn một buổi đi bộ mới tới nơi. Cả vùng đất mênh mông dọc biên giới từ Bình Hiệp lên tới Láng Đao (Long Khốt) là cánh đồng bưng ngút ngàn vô tận. Dân cư lúc ấy rất thưa thớt chỉ độ vài trăm nóc nhà dọc sông Vàm Cỏ, rạch Cái Đôi.

Trong và sau chiến tranh biên giới Tây Nam, tỉnh Long An thi công giúp tuyến đê và tuyến đường biên giới nối Bình Hiệp với Bình Châu (giờ là một phần của quốc lộ 62), đường sá dần dần mở ra. Đoàn Xây dựng Kinh tế Đồng Tháp 1 phải mất nhiều năm trời đào kinh xã phèn xây nhà, hình thành xóm Kinh tế mới cho người dân phía Nam lên lập nghiệp, xã Bình Tân mới ra đời. Thời điểm ấy, những ngôi nhà tranh vách đất mọc lên giữa nơi đồng bưng đã là sự đổi thay kỳ diệu.

Nguyên Chủ tịch nước Trương Tấn Sang trong ngày khánh thành cầu N4

Đến xã Nông thôn mới ngày nay

Hôm giáp Tết vừa qua, có dịp về thăm Kiến Tường, anh Lê Tấn Lộc - Trưởng Phòng Quản lý Đô thị thị xã Kiến Tường lấy xe 7 chỗ đưa tôi đi tham quan một vòng từ Bình Hiệp, Bình Tân, lên Cái Đôi về lại Thạnh Trị. Điều bất ngờ nhất là ở Bình Tân xe 7 chỗ đã chạy được ngoằn ngoèo khắp xã, từ Cái Đôi đến ấp Mới qua Bình Hiệp.

Trên địa bàn xã có đủ cấp độ đường: quốc lộ 62, đường N2, đường liên xã đi Bình Hiệp, đường liên ấp... Quốc lộ rải nhựa khang trang, đường liên xã đổ bê tông rộng 4m và cả đường liên ấp cũng được rải đá cấp phối. Không còn khái niệm đường mòn, bờ đắp, lộ đất của ngày xưa. Không còn gò bàu, đất cao đất trũng. Không còn cỏ tranh lau sậy, cỏ mờm... Bình Tân hiện ra là những dãy nhà bê tông khang trang tường vôi trắng mới. Những vườn cây ăn quả xanh um với đủ lại chuối, xoài, mít trĩu quả như xứ miệt vườn. Không hề kém cạnh những xã lớn, xã lâu đời như Tuyên Thạnh, Bình Hiệp, Thạnh Trị… Bình Tân còn có thể so sánh được với những thôn xóm trù phú ở Miền Hạ.

Anh Lộc cho biết theo báo cáo Chương trình xây dựng Nông thôn mới của thị xã Kiến Tường, thì đến nay trên địa bàn 5 xã cơ bản không còn nhà tạm, nhà dột nát; tỷ lệ nhà ở đạt chuẩn chiếm 78,5% (5.086/6.482 căn), riêng xã Bình Tân đạt tỷ lệ cao nhất, có 624/668 nhà đạt chuẩn, tỉ lệ 93,4%

Điều làm nên sự thay đổi kỳ diệu

Chừng như muốn trả lời tôi bằng những hình ảnh trực quan trước sự đổi thay kỳ diệu của Bình Tân, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Tân - anh Đặng Hoàng Kha - đã hướng dẫn chúng tôi đi sâu hơn vào các thôn ấp của xã và vào nhà một số hộ dân. Tôi thật bất ngờ khi tại nhà ông Nguyễn Văn Lòng ở ấp Cái Đôi Tây hiện ra một cơ sở sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ từ cây lục bình.

Nguyên do là hiện nay lục bình phát triển rất nhiều và nhanh, che kín mặt sông rạch, khiến ghe tàu đi lại khó khăn. Gần đây, có những doanh nghiệp ở Bình Dương đã đặt hàng các đại lý ở Kiến Tường tổ chức cho các hộ gia đình thu hoạch lục bình phơi khô theo quy cách và sản xuất các giỏ, thùng mỹ nghệ xuất khẩu. Giá lục bình nguyên liệu và gia công tùy theo sản phẩm lớn nhỏ từ 30.000 - 100.000 đồng/cái. Sản xuất gia công, không bị gò bó về thời gian, tuổi tác nên mọi thành viên trong gia đình đều có thể tham gia.

Trong gia đình ông Lòng có một phụ nữ trên 60 tuổi vốn bị bại liệt từ nhỏ không đi lại được, đôi tay cũng yếu hơn người bình thường, nhưng với nghề đan lục bình, mỗi ngày bà có thể làm ra được vài ba sản phẩm có thể tự nuôi sống bản thân. Với những lao động nông nghiệp hay người làm việc theo giờ hành chính, những người có tuổi, việc đan lục bình là cơ hội có thêm thu nhập. Đó là một nhân tố giúp Bình Tân dù đất hẹp, người đông vẫn vươn lên khá giả.

Người tàn tật cũng có thể làm nghề đan lát lục bình xuất khẩu

Anh Đặng Hoàng Kha còn cho biết thêm một nhân tố khác, là Bình Tân gần Khu kinh tế Cửa khẩu quốc tế Bình Hiệp, với diện tích 168ha thuộc Khu kinh tế Cửa khẩu Long An, hiện có hai doanh nghiệp đang hoạt động (Công ty TNHH Tainan Enterprises và Công ty TNHH Victory Internaitonal). Hàng trăm thanh niên Bình Tân đã tham gia lao động trong khu công nghiệp này cũng là động lực thúc đẩy sự phát triển của địa phương. Năm 2020, số lao động có việc làm ở Bình Tân là 1.625 người, đạt tỉ lệ 90,33% - cao hơn 13% so với năm 2011.

Theo anh Lộc giải thích, tăng trưởng về lao động, việc làm ở Bình Tân thực hiện được phần lớn nhờ vào sự phát triển của chương trình xây dựng cơ sở hạ tầng nông thôn, mà quan trọng nhất trong đó là chương trình cầu và đường. Trước đây trên các tuyến đường liên xã, các cầu nông thôn đã bê tông hóa chỉ rộng 1m nên việc đi lại rất khó khăn bất tiện. Vận chuyển sản phẩm lục bình mỹ nghệ từ nhà dân đến các đại lý bằng đường bộ là bất khả thi. Người dân muốn đi làm ở khu công nghiệp cũng khó.

Với các chương trình hỗ trợ xây dựng Nông thôn mới, nhất là Chương trình Cầu Nông thôn do nguyên Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và Ban biên tập Tạp chí Nông thôn Việt tổ chức vận động xây dựng, Bình Tân đã có 5 cây cầu mới khang trang, rộng 4m, tải trọng 5 tấn. Đặc biệt, cây cầu N4 trên trục lộ liên xã Kinh 61 có tác dụng rất lớn. Cây cầu này đã nối liền Bình Tân, Bình Hiệp và kết nối với Quốc lộ 62 để vào khu công nghiệp cửa khẩu, đáp ứng nhu cầu đi lại của người lao động,

Cầu nông thôn mới không chỉ thay đổi bộ mặt, điều kiện sinh hoạt người dân nông thôn, mà còn mở đường cho nông dân tiếp cận và kết nối với kinh tế công nghiệp. Điều này thật đúng với tinh thần chỉ đạo của Nguyên Chủ tịch Nước Trương Tấn Sang là làm cầu không chỉ để người dân đi lại mà còn để “kinh tế đi”.

Bài, ảnh: Lê Anh