Chủ tịch Hồ Chí Minh là người đầu tiên đưa tư tưởng HTX vào Việt Nam. Ngay từ khi còn đang bôn ba tìm đường cứu nước, Người đã quan tâm tới tổ chức kinh tế tập thể (KTTT), HTX.

Cách mạng Tháng Tám thành công năm 1945, ngày 11/4/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết thư kêu gọi điền chủ, nông gia Việt Nam tham gia HTX nông nghiệp. Người tha thiết kêu gọi: “Hỡi đồng bào điền chủ nông gia, anh em ta ai chẳng mong được đầy đủ, giàu có, ai chẳng mong cho nước thịnh dân cường. Vậy chúng ta hãy mau mau chung vốn góp sức, lập nên HTX nông nghiệp ở khắp nơi; từ làng mạc cho đến tỉnh thành đâu đâu cũng phải có HTX”... Sau 19 năm, cũng vào ngày 11/4, Bác Hồ gửi thư cho Đại hội HTX và đội sản xuất nông nghiệp tiên tiến miền núi và trung du, khen ngợi những HTX điển hình tiên tiến và yêu cầu các cấp, ngành quan tâm chỉ đạo HTX nông nghiệp phát triển.

Ông Nguyễn Đức Hiền, Liên minh HTX tỉnh thăm gian hàng giới thiệu sản phẩm nông nghiệp của huyện Hiệp Hòa.

Với ý nghĩa của ngày 11/4 đánh dấu hai sự kiện quan trọng đối với phong trào HTX của Việt Nam, Ban Chấp hành Liên minh HTX Việt Nam khóa IV, nhiệm kỳ 2010 - 2015 thống nhất trình và được Thủ tướng Chính phủ đồng ý lấy ngày 11/4 hằng năm là Ngày HTX Việt Nam.

Tại Bắc Giang, kế thừa và phát huy những thành tựu các kỳ đại hội, hoạt động của Liên minh HTX tỉnh ngày càng đổi mới và đạt nhiều thành tích. Với vai trò là cơ quan Thường trực Ban chỉ đạo phát triển KTTT từ năm 2014 đến năm 2020, Liên minh HTX tỉnh đã làm tốt công tác tham mưu cho Ban chỉ đạo; Thực hiện tốt nhiệm vụ góp phần thay đổi nhận thức của các cấp, ngành, tầng lớp nhân dân về vị trí, vai trò của thành phần KTTT, nhất là các HTX trong công cuộc xây dựng, phát triển KT-XH.

Liên minh HTX tỉnh đã chủ động tham mưu cho Tỉnh ủy, UBND tỉnh tổng kết 5 năm, 7 năm, 10 năm và tổng kết 15 năm thực hiện Nghị quyết T.Ư 5 (khóa IX) về phát triển KTTT. Qua tổng kết thực hiện Nghị quyết, tỉnh đã có những đề xuất về một số nội dung sửa đổi, bổ sung sau 20 năm thi hành Luật HTX vào năm 2022; Cùng với các ngành tham mưu với tỉnh và được HĐND tỉnh thông qua và ban hành Nghị quyết số 24/2018/NQ-HĐND ngày 7/12/2018 quy định một số chính sách hỗ trợ, khuyến khích phát triển HTX, liên hiệp HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh. Cùng với các cơ chế, chính sách của T.Ư, Nghị quyết số 24/2018/NQ-HĐND và các chính sách hỗ trợ khác của tỉnh đã tạo hành lang pháp lý, hệ thống chính sách là đòn bẩy quan trọng đối với lĩnh vực KTTT của tỉnh.

Với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, KTTT, HTX của tỉnh có nhiều khởi sắc, là một trong các tỉnh nằm trong tốp đầu của cả nước về phát triển KTTT, HTX. Đến hết năm 2020, toàn tỉnh có 818 HTX; Trong đó: 536 HTX lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản; 216 HTX phi nông nghiệp; 20 quỹ tín dụng nhân dân... Nhìn chung, chất lượng, quy mô các HTX ngày càng nâng lên, nhiều HTX đổi mới phương thức hoạt động theo quy định của Luật HTX năm 2012; Đồng thời nâng cao năng lực nhằm hỗ trợ thành viên phát triển.

Ngày càng có nhiều HTX hoạt động đúng mô hình HTX kiểu mới, liên kết với doanh nghiệp, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, sản xuất theo chuỗi giá trị mang lại hiệu quả cao, dần trở thành phương thức sản xuất tối ưu để phát triển bền vững. Qua đánh giá phân loại, cơ bản các HTX hoạt động khá và ổn định. Chất lượng, quy mô HTX được phát triển và mở rộng, vốn điều lệ trung bình của HTX hiện nay là 2,7 tỷ đồng/HTX, cao hơn gần 2 tỷ đồng; Doanh thu trung bình/HTX hơn 2,6 tỷ đồng, cao hơn 1,7 tỷ đồng so với năm 2013; Thu nhập bình quân của thành viên, người lao động trong HTX đạt hơn 50 triệu đồng/người/năm. Cùng đó, 841 tổ hợp tác và 5 liên hiệp HTX năng động, đổi mới hoạt động hiệu quả với đa dạng ngành nghề, góp phần giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho người lao động.

Phát triển KTTT là quá trình lâu dài, cần có sự vào cuộc của các cấp, các ngành và sự ủng hộ của các tầng lớp nhân dân, hoạt động của Liên minh HTX mặc dù đạt những thành tích đáng ghi nhận song cần tiếp tục nâng cao năng lực hoạt động đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ ngày càng cao. Trên cơ sở định hướng, chỉ đạo của Tỉnh ủy, UBND tỉnh và Liên minh HTX Việt Nam, Liên minh HTX tỉnh cần tăng cường vai trò, trách nhiệm và nâng cao hiệu quả hoạt động trong hệ thống Liên minh HTX Việt Nam theo tinh thần Kết luận số 70-KL/TW ngày 9/3/2020 của Bộ Chính trị với vai trò nòng cốt trong
phát triển KTTT, HTX.

Bài, ảnh: Đức Hiền